باتىس قازاقستان وبلىسىندا 50-دەن استام كاسىپورىن تومەن جالاقى الاتىن قىزمەتكەرلەرىنىڭ ايلىق ەڭبەكاقىسىن وسىرەتىنى تۋرالى حابارلادى. وسى ارقىلى كومپانيا باسشىلارى ەلباسىنىڭ جولداۋىندا ايتىلعان «قازاقستاندىقتاردىڭ ءال-اۋقاتىنىڭ ءوسۋى: تابىس پەن تۇرمىس ساپاسىن ارتتىرۋ» باستاماسىنا قولداۋ كورسەتۋدە.
قىزمەتكەرلەرىنىڭ جالاقىسىن وسىرۋگە ۋادە بەرىپ وتىرعان باتىسقازاقستاندىق كومپانيالاردىڭ 30-ى – ءوندىرىس سالاسىندا, 11-ءى – اۋىل شارۋاشىلىعى سەكتورىندا, ال تاعى 10 فيرما تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق جانە قۇرىلىس باعىتىندا قىزمەت ەتىپ جۇرگەن ۇجىمدار.
ەڭ الدىمەن «اقسايگازسەرۆيس» اكتسيونەرلىك قوعامى كاسىپورىنداعى جالاقىسى تومەن قىزمەتكەرلەرىنىڭ ەڭبەكاقىسىن 20%-عا كوتەرۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادى.
قاراشىعاناق كەنىشىندە, سونداي-اق قاشاعان, شىنار (چينارەۆ) جانە تەڭىز كەن ورىندارىندا مۇناي مەن گازدى ءوندىرۋ, وڭدەۋ جانە تاسىمالداۋ نىساندارىن جايلاستىرىپ, جوعارى تەحنولوگيالىق سەرۆيستىك قىزمەت كورسەتەتىن «اقسايگازسەرۆيس» كومپانياسىندا 1800 ادام قىزمەت ەتەدى. بۇل – باتىس قازاقستان وبلىسىنداعى ەڭ ءىرى جەرگىلىكتى 100% قازاقستاندىق كومپانيا.
– ءبىز ەلباسىنىڭ باستاماسىن تولىعىمەن قولدايمىز. كاسىپورىندا سالىستىرمالى تۇردە تومەن جالاقى الاتىن 327 قىزمەتكەرىمىزدىڭ جالاقىسىن بيىلعى قاراشا ايىنان باستاپ-اق كوتەرۋگە شەشىم قابىلدادىق. بۇل ءۇشىن كاسىپورىن بيۋدجەتىنەن قوسىمشا ايىنا 3,5 ملن تەڭگەدەن استام قاراجات ءبولىندى. ءسويتىپ ءبىز جىلىنا 41 ملن تەڭگەدەن استام قاراجاتتى جالاقى وسىرۋگە جۇمساعالى وتىرمىز, – دەيدى كومپانيا پرەزيدەنتى تىلەك شەكتىباەۆ.
كاسىپورىننىڭ سوڭعى ءبىر مۇشەل تاريحىندا قوسىمشا 1400 جۇمىس ورنى اشىلىپ, جۇمىسشىلاردىڭ ورتاشا جالاقىسى ءۇش ەسەدەن اسا وسكەن ەكەن. تاعى ءبىر ايتا كەتەرلىگى, وسى ۋاقىت ىشىندە ەڭبەكاقى تولەۋ ءبىر كۇن دە كەشىكپەگەن.
«اقسايگازسەرۆيس» اق كاسىپوداق كوميتەتىنىڭ مۇشەسى, كوتەرگىش كران جۇرگىزۋشىسى يرينا تۋكۋشەۆا 2006 جىلدان بەرى كاسىپورىننىڭ بۇكىل ۇجىمى مۇناي-گاز سالاسى قىزمەتكەرلەرىنىڭ كاسىبي مەرەكەسى قارساڭىندا 50% جانە جىل سوڭىندا «ون ءۇشىنشى جالاقى» اتالىپ كەتكەن 100% سىياقى الاتىنىن ايتادى. بۇدان بولەك, كومپانيادا ەڭبەك وزاتتارىن ىنتالاندىرۋ, 8 ناۋرىز قارساڭىندا ايەلدەردى قۇرمەتتەۋ, ەڭبەك دەمالىسىنا شىققاندا اركىمنىڭ ەڭبەك وتىلىنە قاراي ماتەريالدىق كومەك كورسەتۋ – «اقسايگازسەرۆيس» اق-نىڭ قالىپتاسقان داعدىسى.
ايتا بەرسەك, «اقسايگازسەرۆيس» كومپانياسىندا قاراپايىم جۇمىسشىنىڭ تۇرمىس ساپاسىن كوتەرۋگە ارنالعان قولداۋ كوپ-اق. ۇجىمدىق كەلىسىمشارتقا سايكەس كومپانيانىڭ ءار قىزمەتكەرىنە ءسابيلى بولعاندا, 50 نەمەسە 60 جاسقا تولعان كەزدە قوسىمشا سىياقى بەرىلەدى. جىل سايىن قازاقستان مەن رەسەيدىڭ ساۋىقتىرۋ ورىندارىنا بارىپ, دەنساۋلىعىن تۇزەيتىن قىزمەتكەرلەر ءۇشىن جەڭىلدىكتى جولداما, ال ولاردىڭ ۇل-قىزىنا ساناتوري مەن ساۋىقتىرۋ لاگەرلەرىنە تەگىن جولداما قاراستىرىلعان.
ودان بولەك, ەڭبەك ۇجىمىن سالاماتتى ءومىر سالتىنا شاقىرىپ, ىشكى تاتۋلىقتى ارتتىراتىن وتباسىلىق سايىستار, ۇلتتىق كيىم, ۇلتتىق داستارقان ءمازىرى بايقاۋلارى, شاڭعى جارىسى, جۇزۋدەن, ۆولەيبولدان, شاعىن فۋتبول مەن شاحماتتان, ت.ب. بۇقارالىق سپورت تۇرلەرىنەن ءتۇرلى سايىس بىرىنەن سوڭ ءبىرى ءوتىپ جاتادى. مىنە, ىنتىماعى جاراسقان وسىنداي ۇجىم باسشىلارى قاراپايىم قازاقستاندىقتاردىڭ تابىسى پەن تۇرمىس ساپاسىن ارتتىرۋ جايلى ەلباسى باستاماسىنا ىقىلاستانا ءۇن قوستى.
وڭىردەگى «گيدروپريبور» اق, «سترويكومبينات», «ورال مەحانيكا زاۋىتى», «جايىكاگرو-لتد» جشس-لەرى, «ۋرالسكاگرورەمماش», «نۇرجانار» اكتسيونەرلىك قوعامدارى, «ستەكلو سەرۆيس», «كازارماپروم», «تمك-كازترۋبپروم», «اياز», «كۆانت» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىكتەرى دە ءوز قىزمەتكەرلەرىنىڭ جالاقىسىن ءوسىرىپ, تابىس پەن تۇرمىس ساپاسىن ارتتىرۋعا دەن قويعان. بۇل اتالعان كاسىپورىنداردا 2019 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ جالاقى كوتەرىلىپ, ەڭ تومەنگى جالاقى مولشەرى 60 مىڭ تەڭگەدەن جوعارى بولماق.
– جاڭا جىلدان باستاپ «كۆانت» جشس-دەگى ەڭ تومەنگى جالاقى مولشەرى 61 مىڭ تەڭگە بولادى. ءبىز مەملەكەتتىك قولداۋ ارقاسىندا كورپۋستى جيھاز جاسايتىن جاڭا فابريكا اشىپ وتىرمىز. تسەحتارىمىز ەڭ زاماناۋي جابدىق سانالاتىن گەرمانيالىق «Hوماg», يتاليالىق «Griggiو» قۇرالدارىمەن جاراقتانعان, – دەيدى كاسىپورىن باسشىسى دميتري پشەنيچنىي.
ورالدا ءجۇن وڭدەپ, پيما, كيىز سەكىلدى ءتۇرلى بۇيىم شىعاراتىن «اياز» كومپانياسى ەڭ كونە ءوندىرىس ورىندارىنىڭ قاتارىندا. قىس جاقىنداپ, كۇن سۋىتقاندا «ايازدىڭ» ونىمىنە سۇرانىس تا ارتادى. ايتا كەتەيىك, «اياز» كاسىپورنى بۇگىندە مەتالل «سۇيەكتى» كيىز ءۇي, جورىق لاشىقتارى, ساۋدا قاتارلارى, مۇناي-گاز, اگروسەكتور, توتەنشەلىكتەر, ت.ب. سالا قىزمەتكەرلەرى ءۇشىن ارنايى كيىمدەر شىعارىپ, كوپشىلىك كوڭىلىنەن شىعىپ ءجۇر.
– ءبىز حالىقتىڭ ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋ تۋرالى ەلباسى باستاماسىن تولىعىمەن قولدايمىز. ءوز تاراپىمىزدان كۇنى بۇگىن 38 مىڭ تەڭگە جالاقى الىپ جۇرگەن 26 قىزمەتكەرىمىزدىڭ ايلىق تابىسىن 60 مىڭ تەڭگەگە كوتەرۋگە شەشىم قابىلدادىق. كورىپ وتىرعانداي, جالاقى ەكى ەسەگە جۋىق كوتەرىلمەك, – دەيدى كومپانيا ديرەكتورى امانگەلدى ەرمەكقاليەۆ.
«كاراۆاننىي پۋت» قۇرىلىس كومپانياسىنىڭ ديرەكتورى زامير يحسانوۆ ەلباسى ۇندەۋىن العاشقىلاردىڭ ءبىرى بولىپ قولداپ, قىزمەتكەرلەرىنىڭ ايلىق ەڭبەكاقى مولشەرىن ءوسىرىپ ۇلگەرگەنىن ايتادى.
– ءبىزدىڭ كومپانيا مەملەكەت باسشىسىنىڭ باستاماسىن تولىق قولدايدى. ءبىز ءاردايىم ءوز قىزمەتكەرلەرىمىزدىڭ الەۋمەتتىك جاعدايىنا كوڭىل ءبولىپ وتىرامىز. جولداۋدان كەيىن كومپانيادا قىزمەت ەتەتىن بۇكىل ۇجىمنىڭ جالاقىسىن 20 پايىزعا, ال تومەن جالاقى الاتىن قىزمەتكەرلەردىڭ ايلىق تابىسىن 35 پايىزعا كوتەردىك. قازىر ءبىزدىڭ كومپانيادا ەڭ تومەنگى جالاقى مولشەرى – 67 مىڭ تەڭگە, – دەيدى ز.يحسانوۆ.
ەلىمىزدە ارنايى تەحنيكا شىعاراتىن ءىرى كاسىپورىننىڭ ءبىرى – «اگرورەمماش» اق باسشىلارى دا يگىلىكتى باستاماعا ءۇن قوسۋشىلاردىڭ ءبىرى. 60 جىلدان بەرى بۇكىل قازاقستان ءوڭىرى مەن جاقىن شەتەلدەردى ارنايى ءورت سوندىرگىش تەحنيكامەن, قالالىق اباتتاندىرۋ مەكەمەلەرى ءۇشىن قاجەتتى سۋ تاسۋ-سۋارۋ تەحنيكالارىمەن قامتىپ كەلە جاتقان مەكەمە بۇگىندە اۆتوتسيستەرنالار, تىركەمەلى كوممۋنالدىق تەحنيكالار, ەۋروكونتەينەر جانە باسقا دا ءتۇرلى مەتالل قۇرىلعىلارىن شىعارۋمەن دە تانىمال.
– ەڭبەك ەتكەن ادام سول ەڭبەگىنە لايىقتى جالاقى الۋى ءتيىس. بۇل باعىتتا ەلباسى وتە ورىندى ماسەلە كوتەرىپ وتىر. جالاقىنى ءوسىرۋ, سول ارقىلى حالىقتىڭ جاعدايى تومەن توبىن الەۋمەتتىك قولداۋ – دۇرىس ماسەلە. ءبىزدىڭ كومپانيا دا 2019 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ ەڭ تومەنگى جالاقى مولشەرىن 60 مىڭ تەڭگەدەن اسىرۋعا شەشىم قابىلدادى, – دەيدى كومپانيا ديرەكتورى ارمات دۇيسەنوۆ.
2017 جىلدىڭ سوڭىندا ورالدىق «پوش رۋنو» فيرماسىندا تەرى وڭدەيتىن جاڭا زاۋىت ىسكە قوسىلعان بولاتىن. ونىڭ قۋاتى جىلىنا 182 مىڭ ءىرى قارا تەرىسى مەن 624 مىڭ قوي-ەشكى تەرىسىن وڭدەۋگە جەتەدى. كاسىپورىن شىعاراتىن ءونىمنىڭ ءبىر جىلدىق قۇنى 2,2 ملرد تەڭگەگە جەتپەك. قازىردىڭ وزىندە زاۋىت شىعارعان ءونىم وتاندىق نارىقتان بولەك, تۇركيا مەن ەۋروپا ەلدەرىنە ەكسپورتتالىپ جاتىر ەكەن. كاسىپورىن ديرەكتورى ەرلان ءىلياسوۆ بۇل جەتىستىكتەرگە ەلباسى جۇرگىزىپ وتىرعان ەكونوميكالىق ساياساتتىڭ ناتيجەسىندە قول جەتكىزدىك دەپ سانايدى.
– ەلباسىنىڭ وسى جولداۋى دا مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ الەۋمەتتىڭ ءال-اۋقاتىن كوتەرۋگە باعىتتالعانىن كورسەتىپ وتىر. بۇكىل الەم بويىنشا الەۋمەتتىك باعدارلامالار ازايىپ, كوپتەگەن مەملەكەت ءوز حالقى الدىنداعى الەۋمەتتىك مىندەتتەرىن ورىنداي الماي وتىرعان داعدارىس ساتىندە ەلباسىنىڭ بۇل باستاماسى – وتە ماڭىزدى قادام دەپ ەسەپتەيمىز. ءبىز دە ءوز كەزەگىمىزدە ەڭ تومەن جالاقى الاتىن 50 قىزمەتكەرىمىزدىڭ جالاقىسىن كوتەرۋگە شەشىم قابىلدادىق. قاڭتار ايىنان باستاپ ولار ايىنا 92 مىڭ تەڭگە الاتىن بولادى, – دەيدى «پوش رۋنو» جشس باسشىسى ەرلان ءىلياسوۆ.
كاسىپورىن باسشىلارىنىڭ يگىلىكتى باستامالارىن قۇپ العان باتىس قازاقستان وبلىسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى باعدات ازباەۆ ءوز كەزەگىندە بۇل كومپانيالاردىڭ الداعى قىزمەتى مەن باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن ارتتىرۋ ىسىندە جەرگىلىكتى بيلىك تاراپىنان بارىنشا قولداۋ كورسەتىلەتىنىن مالىمدەدى.
قازبەك قۇتتىمۇرات ۇلى,
«ەگەمەن قازاقستان»
باتىس قازاقستان وبلىسى