پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆ انكارادا بيزنەس وكىلدەرىمەن كەزدەسۋىندە تۇركيا كومپانيالارىن قازاقستاننىڭ الەۋەتىن پايدالانۋعا شاقىردى.
ەلباسى ءوز سوزىندە قازاقستاننىڭ ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداققا مۇشە ەكەنىن اتاپ ءوتىپ, وسى وداقتا 180 ميلليوننان استام حالىق مەكەندەيتىنىن جەتكىزدى. مەملەكەت باسشىسى مۇنداي ۇلكەن نارىق تۇركيا كومپانيالارىنا دا, قازاقستان تاراپىنا دا ءتيىمدى بولاتىنىن ايتتى.
«دۇنيەجۇزىلىك بانكتىڭ Doing Business رەيتينگىندە قازاقستان 190 ەلدىڭ ىشىندە 36-ورىنعا يە بولدى. قازاقستان – ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق جانە دامۋ ۇيىمى ينۆەستيتسيا كوميتەتىنىڭ مۇشەسى. حالىقارالىق ينۆەستيتسيالار تۋرالى دەكلاراتسياعا قوسىلدى. پرەزيدەنت جانىنداعى شەتەلدىك ينۆەستورلار كەڭەسى 20 جىلدان بەرى ءتيىمدى جۇمىس ىستەپ كەلەدى. ءبىز الەمنىڭ ەڭ ۇلكەن كومپانيالارىنىڭ باسشىلارىمەن تىكەلەي كەزدەسۋدە تۋىنداعان ماسەلەلەردى شەشىپ وتىرامىز. «انادولى گرۋپپ» جانە «سەمبول كونستراكشن» كومپانيالارىنىڭ باسشىلارى وسى كەڭەستىڭ مۇشەلەرى», دەدى ن.نازارباەۆ.
مەملەكەت باسشىسى ينۆەستورلار مەن بيزنەسپەن ءوزارا ءتيىمدى ارەكەتتەسۋ ماقساتىندا «يسپات» تۇرىك اگەنتتىگىنە ۇقساق KazakhInvest ۇلتتىق كومپانياسى قۇرىلعانىن اتاپ كورسەتتى. سونداي-اق ماڭىزدى سالالارداعى جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋ كەزىندە كورپوراتيۆتىك جەر جانە م ۇلىكتىك سالىقتارىنان بوساتۋ قاراستىرىلعان.
وسىنداي جوبالار ءۇشىن شەتەلدىك جۇمىس كۇشىن تارتۋ كۆوتاسى جانە ارنايى رۇقساتى جۇزەگە اسادى. جەر قويناۋىن پايدالانۋعا ليتسەنزيالاردى الۋ, شارتتاردى جاساسۋ ءتارتىبى جەڭىلدەتىلدى. «جاڭارتىلعان ەنەرگيا كوزدەرىن دامىتۋ ماقساتىندا اۋكتسيون ارقىلى ينۆەستورلارعا «كەپىلدەندىرىلگەن وفتەيك» كەلىسىمشارت ينۆەستيتسيالىق جەڭىلدىكتەر قاراستىرىلعان. قازاقستاندا 11 ارنايى ەكونوميكالىق جانە 24 يندۋستريالىق ايماق جۇمىس ىستەيدى. ولاردىڭ قاتىسۋشىلارىنا سالىق جانە باسقا جەڭىلدىكتەردىڭ ءبارى بەرىلگەن. تۇرىك كومپانيالارىن قازاقستاندا بيزنەس جۇرگىزۋگە تاعى شاقىرامىز», دەدى پرەزيدەنت.
سونىمەن قاتار ەلباسى كەيىنگى ۋاقىتتا قازاقستان ارقىلى قىتاي مەن ەۋروپانى جالعايتىن جول سالىنعانىن, تۇرىكمەنستان جانە يران ارقىلى پارسى شىعاناعىنا شىعاتىن مۇمكىندىك بار ەكەنىن اتاپ كورسەتتى.
«كاسپي پورتتارىنىڭ جالپى جىلدىق وتكىزۋ قابىلەتى 25 ميلليون تونناعا جەتتى. ولار قىتايدى, ازيانى, باسقا دا مەملەكەتتەردى جەرورتا تەڭىزى ارقىلى تۇركيامەن بايلانىستىرادى. بۇل مۇمكىنشىلىكتەردى تۇركيا كومپانيالارىنىڭ قولدانۋىنا ءاردايىم مۇددەلىمىز جانە وعان قولايلى جاعداي جاسايمىز», دەدى ن.نازارباەۆ.
بۇدان سوڭ پرەزيدەنت قازاقستاننىڭ اۋىل شارۋاشىلىعىنا باسىمدىق بەرەتىنىن, تۇركيا تاراپىنا استىق تاسىمالىن جول قويۋ قاجەتتىگىن جەتكىزدى. «قازاقستاننىڭ اگرارلىق سەكتورى ەڭ ۇلكەن سالا بولىپ سانالادى. اگروكەشەندى دامىتۋدىڭ مەملەكەتتىك باعدارلاماسى جۇزەگە اسىرىلۋدا. وندا اۋىلشارۋاشىلىعى ونىمدەرىن وندىرۋشىلەر مەن وڭدەۋشىلەرگە مەملەكەتتىك قولداۋ كورسەتۋ قاراستىرىلعان. ءبىز تۇرىك كومپانيالارىن وسى سالاداعى جوبالاردى بەلسەندى جۇزەگە اسىرۋعا شاقىرامىز. وزدەرىڭىز بىلەتىندەي, بۇگىندە قازاقستان استىقتى, بيدايدى ەكسپورتتايتىن ءىرى مەملەكەتتىڭ ءبىرى. بيىل دا استىقتىڭ ءتۇسىمى وتە جاقسى. سوندىقتان تۇركياعا استىق پەن ۇن ەكسپورتتاۋعا مۇمكىندىك مول», دەدى پرەزيدەنت.
ەستەرىڭىزگە سالا كەتەيىك, تۇركيا استاناسى انكارادا ەلباسى ن.نازارباەۆ وسى ەلدىڭ بيزنەس سالاسىنىڭ «كاپيتاندارىمەن» كەزەدسۋ وتكىزىپ جاتىر. كەزدەسۋگە تۇركيا ەكونوميكاسىنىڭ 15 پايىزىن قۇرايتىن ەلدەگى ەڭ ءىرى 25 كومپانيانىڭ باسشىلارى قاتىستى. ولار اۋىلشارۋاشىلىق جانە ازىق-ت ۇلىك ونەركاسىبى, گەولوگيا, تاۋ-كەن مەتاللۋرگياسى, حيميا ونەركاسىبى, ماشينا جاساۋ, توقىما جانە جەڭىل ونەركاسىپ, مەملەكەتتىك-جەكە مەنشىك سەرىكتەستىگى, دەنساۋلىق ساقتاۋ, فارماتسەۆتيكا سەكىلدى ەكونوميكانىڭ باستى سالالارىندا جۇمىس ىستەيدى.
اباي اسانكەلدى ۇلى,
«ەگەمەن قازاقستان»
انكارادان