ۇكىمەتتە حالىقتىڭ تسيفرلىق ساۋاتتىلىعىن ارتتىرۋ ماسەلەسى قارالدى

ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى ە. ساعاديەۆ پەداگوگيكالىق قۇرام مەن اتا-انالاردىڭ اقپاراتتىق جۇيەنى قولدانۋداعى بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ ءۇشىن مينيسترلىك جۇيەلى تۇردە جۇمىس ىستەپ جاتقانىن جەتكىزدى. جىل سايىن مۇعالىمدەر اقپارتتىق-كوممۋنيكاتسيالىق تەحنولوگيالاردى قولدانۋ بىلىكتىلىكتىگىن جەتىلدىرۋ كۋرستارىنا قاتىسادى.

اتالمىش وقىتۋ كەزىندە تسيفرلىق تەحنولوگيانىڭ دامۋى مەن ونى قولدانۋ اياسىنىڭ كەڭەيۋىنە بايلانىستى وقۋ قۇرالدارىنىڭ مازمۇنىن جاقسارتۋ ماسەلەسى دە قاراستىرىلادى. مىسالى, «كۇندەلىك», جالپىۇلتتىق ءبىلىم بەرۋ جۇيەسى, BilimLand, ساپا مەنەدجمەنتى جۇيەسى سىندى ءموبيلدى قوسىمشالارى مەن ءبىلىم بەرۋ رەسۋرستارىن دۇرىس قولدانۋ كۋرستارىندا ۇستازدار بىلىمدەرىن تولىقتىرىپ تۇرادى.    

سونداي-اق, بىرىڭعاي اقپاراتتىق كەڭىستىك قالىپتاستىرىپ, تاجىريبە الماسىپ, پەداگوگتار ءبىر-بىرىمەن الەۋمەتتىك جەلى مەن چاتتاردا تاجىريبەسىمەن ءبولىسۋ ءۇشىن قوعامدىق جەلىلەر دە قۇرىلىپ جاتىر.

«وقۋ ۇردىسىنە اۆتوماتتاندىرىلعان اقپاراتتىق جۇيەنىڭ كەلۋى ۇستازدارمەن قاتار, اتا-انالاردى دا وقىتۋ قاجەتتىلىگىن تۋدىرىپ وتىر. مىسالى, بيىلعى وتكەن رەسپۋبليكالىق اتا-انالار جينالىسىندا 1,6 ملن اتا-اناعا ءبىلىم بەرەتىن اقپاراتتىق جۇيەلەردى قولدانۋ, اتا-انالار چاتىن اشۋ, مەملەكەتتىك قىزمەتتى اۆتوماتتاندىرۋ, ءتۇرلى ءموبيلدى قوسىمشالارمەن جۇمىس ىستەۋ مەحانيزمى كورسەتىلدى», — دەدى ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى.  

ال دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى ە. ءبىرتانوۆتىڭ ايتۋىنشا, «تسيفرلىق قازاقستان» مەملەكەتتىك باعدارلاماسىن ىسكە اسىرۋ اياسىندا مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنىڭ كومپيۋتەرلىك ساۋاتتىلىعى مەن دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى اقپاراتتىق جۇيەلەردى يگەرۋى ءۇشىن ماماندار ارنايى وقىتىلادى. قازىر 740 دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمىندا 182 مىڭنان استام ادام جۇمىس ىستەيدى.

«2018 جىلعى 8 ايدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا مينيسترلىكتىڭ اقپاراتتىق جۇيەلەرىمەن جۇمىس ىستەۋدى 44 869 دارىگەر مەن 118 035 ورتا مەديتسينا قىزمەتكەرى ۇيرەنگەن. كومپيۋتەرلىك ساۋاتتىلىعىن 46 282 دارىگەر جانە 125 729 ورتا مەديتسينا قىزمەتكەرى ارتتىردى. مينيسترلىك جىل سوڭىنا دەيىن بارلىق 182 مىڭ قىزمەتكەرىن وقىتىپ, 100% كورسەتكىشكە قول جەتكىزۋدى جوسپارلاپ وتىر», — دەدى ە. ءبىرتانوۆ.

سونىمەن قاتار, ەمدەلۋشىلەر دە دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى ۆەب\موبيلدى قوسىمشالاردى قالاي قولدانۋ كەرەكتىگىن ۇيرەنىپ جاتىر.

ءمينيستردىڭ ايتۋىنشا, قازىر 5 093 257 ەمدەلۋشى وقىتىلعان, بۇل — تىركەلگەن حالىق سانىنىڭ 28,2 پايىزى. ءبىلىمىن ارتتىرعان ەمدەلۋشىلەردىڭ 933 مىڭنان استامى ۆەب/موبيلدى قوسىمشالاردى قولدانىپ ءجۇر.

مەديتسينالىق ۇيىمداردا 471 تسيفرلىق ساۋاتتىلىق بەكەتى قۇرىلىپ, وندا ماماندار ءموبيلدى قوسىمشالاردى ورناتۋدى جانە ەلەكتروندىق دەنساۋلىق ساقتاۋ قىزمەتتەرىن قالاي پايدالانۋ كەرەكتىگىن كورنەكى تۇردە كورسەتەدى. بۇل ەمحانالارداعى ۇزىن-سونار كەزەكتى ازايتىپ, ەمدەلۋشىلەرگە وتە ىڭعايلى بولارى ءسوزسىز.

ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءمينيسترى م. ابىلقاسىموۆا 2018 جىلعا 804 مىڭ ازاماتتى وقىتۋ جوسپارلانعانىن جەتكىزدى. بۇگىنگى كۇنى 623 665 ادام, ونىڭ ىشىندە تسيفرلىق ساۋاتتىلىق نەگىزى مەن مينيسترلىكتىڭ اقپاراتتىق جۇيەسىن 8143 الەۋمەتتىك-ەڭبەك سالاسى مامانى مەڭگەرگەن.

«حالىقتىڭ تسيفرلىق ساۋاتتىلىعىن ارتتىرۋدىڭ ماڭىزدى ارنالارىنىڭ ءبىرى – ازاماتتار مەن جۇمىس بەرۋشىلەردى ەلەكتروندى ەڭبەك بيرجاسىنا تارتۋ. ازاماتتاردىڭ كوبى حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىقتارى جانە ەلەكتروندىق ەڭبەك بيرجاسى ارقىلى وقىتىلدى, ولاردىڭ سانى – 535 695 ادامدى قۇرايدى. ونىڭ ىشىندە 255 333 جۇمىس ىزدەۋشى جۇمىس ىزدەۋدىڭ ەلەكتروندىق فورماتىنا كوشىرىلگەن, 64 771 جۇمىس بەرۋشى بوس جۇمىس ورىندارىن ەلەكتروندىق ەڭبەك بيرجاسىندا ورنالاستىردى جانە 215 591 ادام جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىقتارى ارقىلى وقىتىلدى», — دەپ ءتۇسىندىردى م. ابىلقاسىموۆا.

وڭىرلەر تۇرعىسىنان جىلدىق جوسپاردى تولىق ورىنداعان — الماتى مەن قوستاناي وبلىستارى, سونداي-اق اقتوبە وبلىسىنىڭ دا كورسەتكىشى جوعارى (97%). ورتاشادان تومەن كورسەتكىشتەر قاراعاندى وبلىسىندا (61%), جامبىل وبلىسىندا (61%) جانە اتىراۋ وبلىسىندا (44%) بايقالدى.

اۋىل شارۋاشىلىعى ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى ا. ەۆنيەۆتىڭ ايتۋىنشا, فەرمەرلەردى تسيفرلىق ساۋاتتىلىق داعدىلارىنا ۇيرەتۋ ءتورت باعىت بويىنشا جۇرگىزىلدى: ەلەكتروندىق مەملەكەتتىك كورسەتىلەتىن قىزمەتتەرمەن جۇمىس ىستەۋ, تاناپتاردىڭ ەلەكتروندىق كارتالارىن تولتىرۋ, تسيفرلىق تەحنولوگيالارمەن جۇمىس ىستەۋ, كووپەراتيۆتەرگە اۋىل شارۋاشىلىعى جانۋارلارىن بىردەيلەندىرۋ اقپاراتتىق جۇيەسىن قولدانۋعا وقىتۋ.

«فەرمەرلەرگە تىڭايتقىشتاردى سۋبسيديالاۋعا ءوتىنىم بەرۋ كەزىندە كورسەتىلەتىن قىزمەتتەردى قالاي الۋ كەرەكتىگىن ۇيرەتۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلدى. وسى باعىتتا 40 000 فەرمەردى وقىتۋ مىندەتى قويىلدى جانە بۇگىنگى تاڭدا 29 623 فەرمەر وقىتىلعان. بۇل كورسەتكىش تەك ءبىر مەملەكەتتىك كورسەتىلەتىن قىزمەتتەن تۇرادى, بۇل رەتتە جىل سوڭىنا دەيىن اۋىل شارۋاشىلىعى سۋبسيديالارىن الۋ بويىنشا بارلىق مەملەكەتتىك كورسەتىلەتىن قىزمەتتەردى اۆتوماتتاندىرۋ كوزدەلىپ وتىر», — دەدى ا. ەۆنيەۆ.

سونىمەن قاتار, اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگىنىڭ الدىندا تاناپتاردىڭ ەلەكتروندىق كارتالارىن تولتىرۋ بويىنشا 15 000 شارۋانى وقىتۋ مىندەتى تۇردى. قازىرگى كەزدە 66 230 شارۋا وقىتىلعان.

ءوز كەزەگىندە, اقپارات جانە كوممۋنيكاتسيالار ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى نۇرگۇل ماۋبەرلينوۆا بيىل ەلىمىزدىڭ بارلىق ايماعىندا جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار وقىتۋ كۋرستارىن وتكىزگەنىن جەتكىزدى.

«كۋرستار باستالعاندا 500 مىڭ ادامدى وقىتۋ جوسپارلانعان بولاتىن. ماۋسىم ايىنان باستاپ تامىز ايىنا دەيىن 686 مىڭنان استام ادام وقىتىلدى. سونىمەن قاتار, تسيفرلىق ساۋاتتىلىقتى ارتتىرۋ «قازپوشتا» جانە «ازاماتتارعا ارنالعان ۇكىمەت» قۇرالدارى ارقىلى جۇرگىزىلدى. وسىلايشا «قازپوشتانىڭ» ەكى e-commerce ورتالىقتارىنىڭ بازاسىندا 765 مىڭ ادام ەلەكتروندى ساۋدانى يگەردى. مەملەكەتتىك كورپوراتسيانىڭ Connection Point بازاسىندا مەملەكەتتىك قىزمەتتەردى «قاشىقتان» الۋ بويىنشا كەڭەس بەرۋ جانە وقىتۋ جۇمىستارى وتكىزىلدى. جالپى قامتىلعان حالىق سانى 7 ملن ادام», — دەدى ۆيتسە-مينيستر.

حالىقتى وقىتۋ ەلەكتروندى ساۋدا قىزمەتى بويىنشا تاۋارلار مەن قىزمەتتەردى ونلاين ساتىپ الۋ, ساتۋ جانە ىلگەرىلەتۋ, پاتەر يەلەرى كووپەراتيۆتەرىنىڭ ونلاين-پلاتفورماسىن قولدانۋ, ونلاين-دۇكەندەردى اشۋ جانە تاعى باسقا باعىتتار بويىنشا جۇرگىزىلدى. وعان قوسا ونلاين-بيزنەسكە ارنالعان قۇرالدار مەن جەڭىلدىكتەر جايلى شاعىن جانە ورتا بيزنەس وكىلدەرىنە كەڭەس بەرىلدى.

«اتامەكەن» ۇكپ توراعاسىنىڭ ورىنباسارى ە. جۇماعازيەۆتىڭ ايتۋىنشا, اۋىل شارۋاشىلىعىنا تسيفرلاندىرۋ ەلەمەنتتەرىن ەنگىزۋ, اگروبىلىكتىلىكتەردى ارتتىرۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ جاتىر.

«بۇگىندە ۇكپ ونلاين رەجيمدە AtamekenServices پورتالىندا سەرۆيستىك قولداۋ كورسەتۋ بويىنشا 2000-نان استام قىزمەت كورسەتتى. قاعاز تاسىمالداۋشىدان ونلاين فورماتقا كوشۋ كەزەڭىندە كاسىپكەرلەرگە وزىنە-ءوزى قىزمەت كورسەتۋ ايماقتارى قاراستىرىلعان, قازىرگى تاڭدا 189 كاسىپكەرلەرگە قولداۋ كورسەتۋ ورتالىقتارى مەن 25 كاسىپكەرلەرگە قىزمەت كورسەتۋ ورتالىقتارى جانىنان وسىنداي ايماقتار قۇرىلعان. سونداي-اق, وزىنە-ءوزى قىزمەت كورسەتۋ ايماقتارىن باسقارۋ ورتالىقتارى ىسكە قوسىلعان, وندا شوب قارجىلىق ەمەس قولداۋدىڭ بارلىق ءتۇرى بويىنشا كەڭەس بەرىلەدى», — دەدى ە. جۇماعازيەۆ.

سونداي-اق, حالىقتىڭ تسيفرلىق ساۋاتتىلىعىن ارتتىرۋ بويىنشا وڭىرلەردە قابىلدانىپ جاتقان شارالار تۋرالى اقتوبە وبلىسىنىڭ اكىمى ب. ساپارباەۆتىڭ جانە قاراعاندى وبلىسىنىڭ اكىمى ە. قوشانوۆتىڭ باياندامالارى تىڭدالدى.

ماسەلەنى قاراۋ قورىتىندىسى بويىنشا, قر پرەمەر-ءمينيسترى باقىتجان ساعىنتاەۆ اقپارات جانە كوممۋنيكاتسيالار مينيسترلىگىنە مۇددەلى مەملەكەتتىك ورگاندارمەن, وڭىرلەردىڭ اكىمدىكتەرىمەن بىرلەسىپ حالىقتى تسيفرلىق ساۋاتتىلىققا وقىتۋدى ودان ءارى جالعاستىرۋدى جانە «تسيفرلىق قازاقستان» مەملەكەتتىك باعدارلاماسىنىڭ مىندەتتەرىن ەسكەرە وتىرىپ جوسپارلى ينديكاتورلاردى قايتا قاراۋدى تاپسىردى.

ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگىنە اقپارات جانە كوممۋنيكاتسيالار, ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىكتەرىمەن جانە وزگە مۇددەلى مەملەكەتتىك ورگاندارمەن بىرگە سالالارداعى قاجەتتىلىكتى ەسكەرە وتىرىپ, مامانداردى وقىتۋ جانە تسيفرلىق ساۋاتتىلىعىن ارتتىرۋ باعدارلامالارىن جاڭارتۋ تاپسىرىلدى.

باقىلاۋ جۇمىستارى اسقار جۇماعاليەۆكە جۇكتەلدى.