قازاقستانداعى ازەربايجان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەلشىلىگىندە «قارا قاڭتار» - تاۋەلسىزدىك جولىندا» اتتى كورمە ءوتتى.
كورمە 1990 جىلى قاڭتاردىڭ 19-ىنان 20-نا قاراعان ءتۇنى باكۋدە بولعان قاندى وقيعاعا ارنالىپ وتىر. ازەربايجان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەلشىلىگى كەلۋشىلەر نازارىنا قايعىلى ءتۇننىڭ كورىنىستەرىنەن قۇرالعان فوتويلليۋستراتسيانى ۇسىندى.
«28 جىل بۇرىن قاڭتاردىڭ 19-ىنان 20-نا قاراعان ءتۇنى كسرو باسشىلىعىنىڭ بۇيرىعىمەن باكۋگە اسكەرلەر كىرگىزىلىپ, وندا توتەنشە جاعداي ەنگىزىلدى. وسى ءتۇننىڭ سالدارىنان بولعان قاندى وقيعا ازەربايجان تاريحىندا «قارا قاڭتار» دەگەن اتپەن قالدى. 1990 جىلدىڭ 20 قاڭتارىنداعى وقيعا كسرو-نىڭ ىدىراۋىن جىلدامداتتى جانە ازەربايجاننىڭ تاۋەلسىز مەملەكەت رەتىندە قۇرىلۋىنا سەپتىگىن تيگىزدى. بۇل وقيعا ازەربايجان حالقىنىڭ رۋحىن سىندىرمادى, قايتا سەنىمدىلىگىن ارتتىردى. بۇل تاۋەلسىزدىك جولىنداعى كۇرەس ەدى», - دەدى قازاقستانداعى ازەربايجاننىڭ ەلشىسى راشاد مامەدوۆ.
وسى وقيعا بارىسىندا قازا تاپقان, جارالانعان جانە حابارسىز كەتكەن ادام سانى 1800-دەن استى. ولاردىڭ كوبى ازەربايجاندار, سونداي-اق, ورىس, تاتار, ەۆرەي حالقىنىڭ وكىلدەرى, ايەلدەر مەن جاس بالالار, قارتتار بولدى. بۇل قاندى وقيعا ازەربايجان-ارميان حالىقتارى اراسىنداعى ۇلت ارازدىعىنىڭ اسقىنۋىنا سەبەپ بولدى. باكۋگە كىرگىزىلگەن اسكەر قۇرامىندا كوبى ارميان حالقىنان شىققان سولداتتار مەن وفيتسەرلەر بولعانى انىقتالدى. كەڭەستىك بيلىك ورگاندارىنىڭ ۇلت ارازدىعىن قاندى وقيعاعا استاستىرعان بۇل شەشىمى كسرو كونستيتۋتسياسىن, حالىقارالىق-قۇقىقتىق نورمالار مەن ادام قۇقىقتارىنىڭ جالپىعا ورتاق دەكلاراتسياسى ەرەجەلەرىن ورەسكەل بۇزۋ, ازەربايجان ەلىنىڭ قۇقىقتارىن, رەسپۋبليكا زاڭدارىن اياقاستى ەتۋ دەپ سانالىپ, حالىقارالىق الەۋمەت تاراپىنان قاتاڭ ايىپتالدى.
ازەربايجاندا جىل سايىن 20 قاڭتار كۇنى قايعىلى كۇن رەتىندە ەسەپتەلىپ, بۇكىل حالىق ازا تۇتادى.