گازەتىمىزدىڭ وتكەن سانىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەنتى سەناتىنىڭ توراعاسى قايرات ءمامي باستاعان پارلامەنتشىلەر دەلەگاتسياسى تمد پاا كەڭەسىنىڭ وتىرىسىنا قاتىسۋى بارىسىندا بىرقاتار كەزدەسۋلەر وتكىزگەندىگىن جازعانبىز.
كەزدەسۋلەر بارىسىندا پارلامەنت سەناتىنىڭ توراعاسى قايرات ءمامي رەسەي فەدەراتسياسى فەدەرالدى جينالىسى فەدەراتسيا كەڭەسىنىڭ ءتورايىمى ۆالەنتينا ماتۆيەنكو مەن رەسەي فەدەراتسياسى فەدەرالدى جينالىسى مەملەكەتتىك دۋماسىنىڭ توراعاسى بوريس گرىزلوۆپەن كەزدەستى. ۆ.ماتۆيەنكومەن كەزدەسۋ بارىسىندا ق.ءمامي رەسەيلىك ارىپتەسىن وسى ەل پارلامەنتى جوعارعى پالاتاسىنىڭ باسشىلىعىنا سايلانۋىمەن قۇتتىقتادى ءارى ەكى ەل زاڭ شىعارۋ ورگاندارى اراسىنداعى قاتىناستاردىڭ جوعارى دەڭگەيى ساقتالىپ كەلە جاتقاندىعىن تىلگە تيەك ەتتى. رەسەيمەن قارىم-قاتىناس قازاقستاننىڭ سىرتقى ساياساتىنداعى باسىمدىق بولىپ تابىلادى, دەي كەلىپ, قايرات ءمامي قازاقستان مەن رەسەي اراسىندا ەكىجاقتى جانە كوپجاقتى ءىس-قيمىلداردىڭ كەلەشەگى زور ەكەندىگىنە توقتالدى. سونىمەن قاتار, سەنات توراعاسى قازاقستان پارلامەنتى سەناتى مەن رەسەي فەدەرالدى جينالىسى فەدەراتسيا كەڭەسى اراسىنداعى ىنتىماقتاستىق جونىندەگى پارلامەنتتىك توپتىڭ جۇمىسى ناتيجەلەرىن ەرەكشە اتادى. ەكى ەل پارلامەنتشىلەرى تمد پاا اياسىندا بەلسەندى ارەكەت ەتىپ, اسسامبلەيانىڭ حالىقارالىق بەدەلىن كوتەرۋدە ايتارلىقتاي كۇش سالىپ كەلەدى. رەسەي فەدەراتسياسى فەدەرالدى جينالىسى مەملەكەتتىك دۋماسىنىڭ توراعاسى بوريس گرىزلوۆپەن بولعان كەزدەسۋدە سەنات توراعاسى قايرات ءمامي رەسەي ەلىمىزدىڭ ستراتەگيالىق ارىپتەسى ءارى تاتۋ كورشى ەكەندىگىن جانە وسى ەلدەگى قوعامدىق-ساياسي وقيعالارعا قازاقستاندا ىقىلاسپەن نازار اۋدارىپ وتىرعاندىعىن جەتكىزدى. مەملەكەتتىك دۋمانىڭ سايلاۋىنا ايدان از ۋاقىت قالىپ تۇر. الداعى سايلاۋعا ازىرلىككە بايلانىستى اۋقىمدى جۇمىستاردىڭ كۇتىپ تۇرعانىن قاپەرگە سالعان سەنات توراعاسى «ەدينايا روسسيا» پارتياسى جوعارى كەڭەسىنىڭ توراعاسى ب.گرىزلوۆقا تابىسقا جەتۋىنە تىلەكتەستىگىن ءبىلدىردى.
سونىمەن بىرگە, سەنات ءتوراعاسى ق.ءماميدىڭ تاجىكستان ميللي ءمادجيليسىنىڭ توراعاسى م.ۋبايدۋللوەۆپەن كەزدەستى. وندا تاجىكستان ەلىمىزدىڭ ماڭىزدى ارىپتەسى ەكەنى ەرەكشە اتاپ ءوتىلدى. جوعارى دەڭگەيدەگى كەزدەسۋلەردىڭ ءجيى ءارى ءتيىمدى جالعاسىن تابۋى ەكى ەل اراسىنداعى قارىم-قاتىناستاردى تەرەڭدەتىپ كەلەدى. وسى رەتتە م.ۋبايدۋللوەۆ تاجىكستاننىڭ مەملەكەتارالىق بايلانىستاردىڭ بارلىق سپەكترى بويىنشا ىقپالداستىقتىڭ كەڭەيۋىنە مۇددەلى ەكەندىگىن ورتاعا سالدى. سەنات توراعاسى ءوز كەزەگىندە پارلامەنتارالىق ىنتىماقتاستىق ەكىجاقتى قارىم-قاتىناستاردى نىعايتۋدا ماڭىزدى ءرول اتقارارىمەن ءبولىستى. بەلارۋس رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق جينالىسى رەسپۋبليكا كەڭەسىنىڭ توراعاسى ا.رۋبينوۆپەن كەزدەسۋدە ق.ءمامي ايماقتىق ينتەگراتسيانى جىلجىتۋ ماسەلەسىندە قول جەتكىزگەن جەتىستىكتەردى جوعارى باعالايتىنىن اتاپ ءوتتى.
سەنات توراعاسى ق.ءمامي باستاعان قازاقستاندىق پارلامەنتشىلەر تاۋەلسىز مەملەكەتتەر دوستاستىعىنا قاتىسۋشى مەملەكەتتەردىڭ پارلامەنتارالىق اسسامبلەياسى (تمد پاا) كەڭەسىنىڭ وتىرىسىنا قاتىستى. كۇن ءتارتىبىندە جيىرما ماسەلە تالقىعا سالىندى. وتىرىس باستالاردا وعان قاتىسۋشىلار قازاقستاندىق پارلامەنتشىلەردى باستاپ كەلگەن سەنات توراعاسىن تمد پاا كەڭەسىنە مۇشە بولۋىمەن قۇتتىقتادى. پارلامەنتشىلەر وتىرىس بارىسىندا الداعى تمد مەن پارلامەنتارالىق اسسامبلەيانىڭ 20 جىلدىعىنا دايىندىقتى, سونداي-اق ل.ن.گۋميلەۆتىڭ تۋعانىنا 100 جىل تولۋىنا ارنالعان شارالار بارىسىن پىسىقتادى. مەملەكەتتىك بيلىك ورگاندارىنىڭ سايلاۋىن بايقاۋعا تمد پاا وكىلدەرىنىڭ قاتىسۋىنا قاتىستى ءماسەلەنى تالقىلاۋ بارىسىندا قازاقستان پارلامەنتى سەناتىنىڭ ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ تامىز ايىندا وتكەن سايلاۋىندا حالىقارالىق سايلاۋ ەرەجەلەرى مەن ستاندارتتارى ساقتالعاندىعى اتالىپ ءوتىلدى. سونىمەن قاتار, وتىرىس بارىسىندا تمد اياسىندا قابىلدانعان كەلىسىمدەردى ورىنداۋ, 2011-2015 جىلدارعا ارنالعان ۇلگى زاڭ شىعارماشىلىعى جوسپارى جانە تمد پاا الدىنداعى مىندەتتەر جان-جاقتى كوتەرىلدى. سونداي-اق, وتىرىس سوڭىنان تمد پاا-نىڭ ەڭ جوعارعى ماراپاتى سانالاتىن «سودرۋجەستۆو» وردەنىمەن بىرقاتار پارلامەنتشىلەر ناگرادتالدى. سولاردىڭ ىشىندە قازاقستان رەسپۋبليكاسى ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى توقتارباي قادامباەۆ تا بار.
قورىتىندىسىندا سانكت-پەتەربۋرگ قالاسىندا وتكەن تمد پاا كەڭەسىنىڭ كۇن تارتىبىنە شىعارىلعان ماسەلەلەردىڭ بارلىعى دا قولداۋ تاپتى. وسىلايشا تمد عۇمىرى ۇزاققا بارمايدى دەگەن كەيبىر ساۋەگەيلەردىڭ بولجامدارى نەگىزسىز ەكەنى وسى وتىرىستا انىق بايقالدى. تمد ءوزىنىڭ بولاشاعى زور ۇيىم ەكەنىن تاعى ءبىر قىرىنان كورسەتتى.
اسقار تۇراپباي ۇلى.
سۋرەتتى تۇسىرگەن امانقۇل دۇيسەنباەۆ.