ەلباسى ءوزىنىڭ «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» اتتى ماقالاسىندا «مادەني قازىنالارىمىزدى, ۇلتتىق ءداستۇرىمىزدى الەم جۇرتشىلىعىنا تانىستىرۋدىڭ جاڭا تاسىلدەرىن ويلاستىرۋ كەرەك. وعان اۋقىمدى مەملەكەتتىك قولداۋ جاسالۋى قاجەت», دەپ شەگەلەپ ايتقان.
الاش ۇلى التاي مەن اتىراۋ, ارقا مەن الاتاۋدىڭ اراسىن جالعاپ, ۇلى دالاعا يەلىك ەتكەن كەزدەگى تالماس قاناتى, بابالارىمىزدىڭ ەلىن, جەرىن قورعاپ اتا جاۋمەن الىسقانداعى سەرىگى, بولدىرماس كولىگى بولعان, جەتى قازىنانىڭ بىرىنە بالانعان قازاقتىڭ قازانات جىلقىسى ءبىزدىڭ ۇلتتىق قازىنامىز ەمەس پە؟ جىلقى قازاقتىڭ ۇلتتىق سانا-سەزىم, رۋحاني بولمىس, تۇرمىس سالت, ادەت-عۇرىپ, مادەنيەت پەن ونەرىنىڭ تۇتاس ءبىر ايىرىلماس بولىگىنە اينالعان. «قازاق جىلقى مىنەزدى» دەگەن ءسوز دە بەكەر ايتىلماسا كەرەك.
وركەنيەتتى مەملەكەتتەر وزدەرىنىڭ وتكەندەرىن ۇمىتپاي, ۇلتتىڭ الەۋەتىن, قۇدىرەتىن اشاتىن وسىنداي اسىل قازىنالارىن, سپورت تۇرلەرىن ۇلتتىق برەندكە اينالدىرىپ, الەمدىك دەڭگەيگە كوتەرىپ وتىر. مىسالى, كەشەگى تۇيەنىڭ قومىندا كوشىپ-قونىپ جۇرگەن ارابتار بۇگىندە تۇيە جارىسىن مىڭداعان تۋريستەر تاماشالايتىن جارىسقا, ۇلتتىق مەيرامعا اينالدىرعان. ال موڭعوليا «شىڭعىس حاننىڭ ىزىمەن» اتتى 10 كۇندە وتەتىن مىڭ شاقىرىمدىق «موڭعوليا دەربيىن» ۇيىمداستىرعان. بيىل, وعان الەمنىڭ 15 ەلىنەن 400-گە جۋىق شاباندوز قاتىستى. سونداي-اق اۆستراليادا «مەلبۋرن كۋبوگى» بار بولسا, امەريكادا «كەنتۋكي دەربيى» وتكىزىلەدى. ۇلىبريتانيادا «كورولەۆسكي اسكوت», بىرىككەن اراب امىرلىكتەرىندە «دۋباي الەم كۋبوگى» جانە ت.ت. وتەدى. كورشىمىز تۇرىكمەنستان اتاقتى اقالتەكەسىن ناسيحاتتاۋ ماقساتىندا ارنايى مينيسترلىك تە قۇرىپ تاستادى.
ال بىزدە شە؟ بۇگىندە ۇلكەن جارىستاردا توپ جارىپ بايگە الىپ جۇرگەن تۇلپارلارىمىزدىڭ تۇگەلگە جۋىعى اعىلشىننىڭ اسىل تۇقىمدى نەمەسە باسقا دا شەتەلدىڭ جىلقىسى ەكەنى جاسىرىن ەمەس. سوندا ۇزاققا شابۋعا شىدامدى, كۇندىك جەردەن القىنباي جەتەتىن قازاقتىڭ اسىل تۇقىمدى تۇلپارلارى قايدا قالدى؟ شىنتۋايتىنا كەلگەندە قازاقى جىلقى ءبىزدىڭ ۇلتتىق برەندىمىز بولۋى ءتيىس ەدى عوي. بىزدە ءوز جىلقىمىزدىڭ ابىرويىن اسقاقتاتۋعا, تۇقىمىن ساقتاپ قالۋعا نە كەدەرگى؟ الدە قازاقتىڭ قاسيەتتى جىلقىسى قارا قازاندا قايناتاتىن قازى مەن قارتا ءۇشىن عانا قاجەت پە؟
وسى رەتتە ءوزىمىزدىڭ قازاقى جىلقىنىڭ جوعارىدا اتالعان الەمدىك برەندتەر قاتارىنان لايىقتى ورىن الۋى ءۇشىن نە ىستەۋ كەرەك دەگەن ساۋال تۋادى. بىزدىڭشە, بۇگىندە الەمدىك دەڭگەيگە كوتەرىلگەن قازاق كۇرەسىنىڭ «قازاقستان بارىسى» جوباسى سەكىلدى, تۇلپارلارىمىزدىڭ ارتىقشىلىعى مەن ەرەكشەلىگىن, شىدامدىلىعىن الەمگە تانىتاتىن كۇندىك بايگە ۇيىمداستىرىلۋى كەرەك! ول ۇزاق قاشىقتىققا, تەك قازاقى جىلقى عانا شىداي الاتىن 100-150 شاقىرىمعا دەيىنگى شابىس بولۋى ءتيىس. بۇل جارىستى «قازاقستان الامانى», «الاش الامانى» نەمەسە «قۇلاگەر كۋبوگى» دەپ تە اتاۋعا بولادى. كەشەگى قۇلاگەر قۇلاعان ەرەيمەنتاۋدان استاناعا دەيىنگى قاشىقتىق ءدال وسى 150 شاقىرىمدى قۇرايدى. قازاق تۇلپارىنىڭ سيمۆولى بولعان قۇلاگەردىڭ اتىن قايتا جاڭعىرتىپ ەرەيمەننەن شىققان بايگەلەر ەل ورداسى استاناعا ات باسىن تىرەسە كەرەمەت ەمەس پە؟ جانە دە بۇل بايگە جىل سايىن ءداستۇرلى تۇردە ۇيىمداستىرىلىپ تۇرسا « ۇلى دالا الامانىنا» الىس-جاقىن شەتەلدىك شاباندوزداردىڭ وزدەرى-اق قاتىسۋعا نيەت بىلدىرەر ەدى. ال, اقپاراتتىق قولداۋ ماسەلەسى جوعارى دەڭگەيدە بولسا, بۇل جارىس جوعارىدا اتالعان «دۋباي كۋبوگى», «موڭعوليا دەربيى» سياقتى الەمدىك ات جارىستارىنىڭ ەشقايسىنان دا كەم تۇسپەسى انىق. سونىمەن بىرگە قازىرگى بايگەلەرگە اتتارىن قوسا الماي, مىڭداعان دوللار تۇراتىن اسىل تۇقىمدى اعىلشىن اتتارىنىڭ كولەڭكەسىندە قالىپ جۇرگەن قازاق اتبەگىلەرى مەن شاباندوزدارى ءۇشىن بۇل ۇلكەن مۇمكىندىك بولار ەدى. ءدۇبىرلى دودا – ۇلى دالا ەلىنىڭ, كوشپەندىلەر ۇرپاعىنىڭ رۋحىن كوتەرەتىن, رۋحاني جاڭعىرۋعا ساي بولاتىن, ەلىمىزدىڭ سىرتقى ءيميدجىن الەمگە تانىتاتىن ۇلكەن جوبا بولارىنا سەنىمىمىز مول. تاعدىردىڭ تالاي تار جولى مەن تايعاعىنان يەسىن امان الىپ شىققان قازاق تۇلپارى بۇگىندە دە ەلىمىزدىڭ ابىروي اتاعى ءۇشىن قىزمەت ەتە الاتىنىنا كۇمانىمىز جوق.
بەرىك دۇيسەنبينوۆ,
ءماجىلىس دەپۋتاتى