ءماجىلىس توراعاسى نۇرلان نىعماتۋلين الماتى وبلىسىنا جۇمىس ساپارى بارىسىندا ەسكەلدى اۋدانىنىڭ قارابۇلاق اۋىلىنداعى «حيلنيچەنكو ي ك» شارۋاشىلىعىندا بولىپ, اۋداندىق مەديتسينا وكىلدەرىمەن جانە اۋدان حالقىمەن كەزدەستى. باستى تاقىرىپ ەلباسىنىڭ بيلىك تارماقتارى اراسىندا وكىلەتتىكتەردى قايتا ءبولۋ تۋرالى ۇندەۋى مەن جىل سايىنعى ءداستۇرلى جولداۋى بولدى.
ن.نىعماتۋلين اتاپ وتكەندەي, بۇل ەكى قۇجات, شىن مانىندە, قازاقستانىمىزدىڭ الداعى دامۋ جولىنىڭ ستراتەگيالىق جوسپارى. ۇسىنىلىپ وتىرعان باسقارۋ رەفورماسى ەلباسىنىڭ بولاشاقتى ويلايتىن, دانا ساياساتىنىڭ تاعى ءبىر ناقتى كورسەتكىشى. سونىمەن بىرگە, بۇل – پرەزيدەنتتىڭ دەموكراتيالىق ۇستانىمدى كۇشەيتۋ جولىنداعى تاريحي شەشىمى.
ال ەلباسىنىڭ «قازاقستاننىڭ ءۇشىنشى جاڭعىرۋى: جاھاندىق باسەكەگە قابىلەتتىلىك» جولداۋى – ەلىمىزدىڭ تاريحي بەلەسىن باستاعان وتە ماڭىزدى قۇجات. ءماجىلىس توراعاسى: «وندا ەلباسى قازاقستان دامۋىنىڭ جاڭا باعىتتارىن بەلگىلەپ بەردى. اسىرەسە, ۇلتتىق ەكونوميكانى كوتەرۋگە ەرەكشە كوڭىل ءبولدى. بۇل ەڭ الدىمەن حالىقتىڭ الەۋمەتتىك جاعدايىن كۇشەيتۋگە ىقپال ەتەدى», – دەدى.
ودان ءارى پالاتا سپيكەرى جولداۋدىڭ ءاربىر باسىمدىقتارىنا, بولاشاق ماقساتتارعا توقتالدى. ونى جۇزەگە اسىرۋعا بەلسەنە قاتىسۋ ءاربىر قازاقستاندىقتىڭ ابىرويلى مىندەتى ەكەنىن تىلگە تيەك ەتتى.
ايتا كەتەيىك, اتالعان اۋىلدىق وكرۋگتە 16 مىڭداي حالىق تۇرادى. 3 مىڭ بالا قامتىلعان 7-ءبىلىم مەكەمەسى جۇمىس ىستەيدى. اۋىلدا بىلتىردىڭ وزىندە 23,4 ملرد تەڭگەنىڭ اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن وندىرگەن 129 شارۋا قوجالىعى تىركەلگەن. سولاردىڭ ءبىرى – «حيلنيچەنكو ي ك» سەرىكتەستىگى. ول – 567 شاعىن شارۋاشىلىقتىڭ باسىن قوسىپ وتىرعان ءىرى قوجالىق. يەلىگىندەگى 39 مىڭ گەكتار جەردىڭ 37 مىڭىن اۋىل شارۋاشىلىعى ماقساتىندا پايدالانادى. قانت قىزىلشاسىن وسىرۋگە ەرەكشە دەن قويعان شارۋاشىلىق بيىل 333 گەكتار جەرگە اتالعان كوكونىس ءتۇرىن ەككەن.
ن.نىعماتۋلين جولداۋدىڭ اگرارلىق سەكتوردى قولداۋعا سەرپىن بەرەتىن تۇستارىنا ەرەكشە نازار اۋداردى.
ال اۋىل حالقىمەن جۇزدەسۋدە جولداۋمەن بىرگە, ساياسي جۇيەنى رەفورمالاۋ ماسەلەسىنە دە كوڭىل بولگەن پالاتا سپيكەرى ەڭ اۋەلى ءتيىمدى پرەزيدەنتتىك باسقارۋدىڭ ارقاسىندا 25 جىل ىشىندە جەتكەن تولاعاي تابىستارعا توقتالدى. ول جۇيە قازاقستاندى بارلىق قيىندىقتاردان امان الىپ شىعىپ, الەم تانىعان ايگىلى مەملەكەتكە اينالدىردى. ال جاڭا رەفورما وسى دامۋ جولىمىزدىڭ زاڭدى جالعاسى بولا وتىرىپ, ەلدى باسقارۋدىڭ جاڭا تالاپتارعا توتەپ بەرە الاتىن, ءتيىمدى, تۇراقتى, زاماناۋي جۇيەسىن قۇرۋدى قامتاماسىز ەتپەك.
كەزدەسۋ بارىسىندا اۋىل حالقىن تولعاندىرعان الەۋمەتتىك ماسەلەلەر دە نازاردان تىس قالمادى. تۇرعىندار جەرگىلىكتى ءوزىن ءوزى باسقارۋ, سۋبسيديا ءبولۋ, اۋىل جولدارىن جوندەۋ, دەنساۋلىق ساقتاۋ, ءبىلىم بەرۋ ءماسەلەلەرى بويىنشا وزەكتى سۇراقتاردى العا تارتتى.
الەۋمەتتىك تاقىرىپ ءماجىلىس ءتوراعاسىنىڭ اۋداندىق ەمحانا وكىلدەرىمەن كەزدەسۋىندە دە اڭگىمە وزەگىنە اينالدى. تۇرعىندارعا قولايلى بولۋ ءۇشىن مۇندا «كەزەكسىز ەمحانا» باعدارلاماسى ەنگىزىلگەن. مەكەمەدە ادام دەنساۋلىعىنا قاتىستى سالالاردىڭ بارلىعى دەرلىك ءتيىستى دەڭگەيدە قىزمەت ەتەدى. اق حالاتتىلار ەلباسى بەلگىلەگەن ماڭىزدى مىندەتتەر ەمحانا جۇمىسىنىڭ ساپاسىن ارتتىرا تۇسۋگە ىقپال جاسايتىنىنا سەنىم ءبىلدىردى.
ءوز كەزەگىندە «Aluminium of Kazakhstan» جۇمىسشىلارى دا ەلباسىنىڭ ستراتەگيالىق باستامالارىن تولىقتاي قولدايتىندىعىن جەتكىزدى. «Aluminium of Kazakhstan» جشس – اليۋميني پروفيلدەرىن وندىرەتىن تولىق تسيكلدى جوعارى تەحنولوگيالىق زاۋىت. زاۋىت قۇيۋ تسەحىنان, 1540 جانە 2400 قىسقا تونناعا ارنالعان ەكى پرەستەن تۇرادى. زاۋىتتىڭ جالپى اۋدانى شامامەن 14 مىڭ شارشى مەتردى قۇرايدى. تەحنولوگيالىق ۇدەرىس باستاپقى ءاليۋمينيدى وڭدەۋ ارقىلى دايىن ءونىمنىڭ 280-نەن استام ءتۇرىن شىعارۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. زاۋىت جىلىنا 12 مىڭ تونناعا دەيىن ءونىم شىعارادى.
الماتى وبلىسىنا ساپارى تۋرالى ن.نىعماتۋلين: «ەلباسىمىز نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆتىڭ ساياسي رەفورماعا ارنالعان ۇندەۋى جانە بيىلعى تاريحي جولداۋى الماتى وبلىسىندا دا ۇلكەن قولداۋعا يە بولدى. وسى كەزدەسۋلەر ءبىزدىڭ پرەزيدەنتىمىزدىڭ جاڭا دامۋ باعىتتارى حالقىمىزعا ەرەكشە سەرپىن بەرەتىنىن دالەلدەيدى. وسى قولداۋ, وسى سەنىم الداعى بيىك ماقساتتارعا جەتۋدىڭ باستى كەپىلى ەكەنى ءسوزسىز», – دەدى.
ءماجىلىس سپيكەرى اتاپ وتكەندەي, ەلباسىنىڭ بارلىق باستامالارى قازاقستاندىقتاردىڭ ءومىر ساپاسىن جاقسارتۋعا, باسقارۋ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋعا, ۇزاق مەرزىمدى ەكونوميكالىق تۇراقتىلىقتى قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعانىن سايلاۋشىلار جەتە ءتۇسىنەدى, سوندىقتان دا بۇكىلحالىقتىق قولداۋعا يە بولۋدا.
ايتا كەتەيىك, ءماجىلىس دەپۋتاتتارى جولداۋدىڭ ماقسات-مىندەتتەرىن حالىققا جەتكىزۋ, ءتۇسىندىرۋ, ناسيحاتتاۋ ماقساتىندا ايماقتاردى ارالاپ, تەك وبلىس ورتالىقتارىن عانا ەمەس, ءاربىر اۋىلدى, شالعايداعى ەلدى مەكەندەردى دە قامتۋدا.
نۇربول الدىباەۆ, «ەگەمەن قازاقستان»
الماتى وبلىسى