• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
03 اقپان, 2017

«قازاق جىلقىعا قارىزدار...»

500 رەت
كورسەتىلدى

كەڭ دالىزگە قويىلعان كورمەنىڭ كەرمەسىنەن جىلقى كوردىم. «ات جاقسىسى – كەرمەدە, سۋرەت جاقسىسى – كورمەدە». «سايگ ۇلىك سەمانتيكاسى» سەرياسى توپتاماسىنداعى سۋرەتتەر سويلەپ قويا بەردى. مايلى بوياۋمەن سالىنعان سۋرەتتەردە ءتۇرلى وبرازعا تولى تۇلپارلاردى كورۋگە بولادى. «قوندىگەر» كارتيناسىندا جىلقى مەن بالا باستارىن ءتۇيىستىرىپ, ءۇنسىز ۇعىنىسقان. «بۇلا مەن بۇلدىرىق», «قىركۇيەك», «كۇدەر», «جاسىرىنباق», «قاراجال تولقىنى», «قىز الىپ قاشۋ» كارتينالارى سىر ساندىق سياقتى. ساز ونەرىنە ارنالعان «اۋەن» توپتاماسىندا سۋرەتشى جەڭىس كاكەن ۇلى سىبىزعى مەن قوبىز تارتىپ وتىرعان قازاق قىزىنىڭ جان دۇنيەسىن اشىپ كورسەتكەن. ۇلتتىق كيىمدە, توقپاق­تاي بۇرىم­دى قازاق قىزى ارقىلى سالت-ءداستۇرىمىزدى, ونە­رىمىزدى ناسي­حات­تاعان. «ماحاببات ءمۇيىسى» – ايلى تۇندە سىرلاسقان قىز بەن جىگىتتىڭ سۇلباسىن بەينەلەۋ ارقىلى رومان­تيكاعا تولى جاستىق شاق­تىڭ جاراسىمدى شاقتارىن اسەم بەينەلەيدى. بەلگىلى سۋرەتشى جەڭىس كا­كەن­­ ۇلىنىڭ شىعارماشىلىق كەشىن ۇيىمداستىرعان ل.ن.گۋ­ميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلت­تىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ «كاۋ­سار» مادەني-تانىمدىق بىرلەس­تىگىنىڭ جەتەكشىسى كەنجەعالي مىرجىق­باەۆ كورمە ۇيىمداستىرىپ قانا قويماي كەشتى سۇحبات-ديالوگ رەتىندە جالعاستىردى. اباي اتىنداعى قازپي-ءدىڭ كوركەمسۋرەت, گرافيكا فاكۋل­تەتىن ءبىتىرىپ, اۋىلىنا ات باسىن بۇرعالى تۇرعان جەڭىستى پوەزيا پاديشاسى فاريزا وڭعار­سىنوۆا دارىنىن باعالاپ, ءوزى رەداكتورلىق ەتكەن «پيونەر» (اقجەلكەن) جۋرنالىنا جۇ­مىسقا شاقىرادى. جەڭىس كاكەن­ ۇلىنىڭ العاشقى ەڭبەك جولى, جەمىستى جىلدارى ايگىلى اقىن اپاسىنىڭ شاپاعاتىنان باس­تاۋ الىپتى. 1988 جىلدان بەرى ەلىمىزدەگى كورمەلەرگە, تۇركيا, اقش, گەرمانيا كورمەلەرىنە قاتىسقان. امەريكا ەلىنەن «قالا كورىنىستەرى» اتالىمى بويىنشا «التىن قىران» مەدالىنە يە بولدى. جەڭىس كاكەن ۇلى سۋرەتشىلەر تۋرالى جازىلعان «اق زەر» كىتابىنىڭ اۆتورى. كەش يەسىنىڭ «ونەر مەن ءۇشىن تۇتاس. سۋرەت سالعاندا ءان مەن كۇيدى جانىما سەرىك ەتەمىن. كۇن سايىن تەرىڭدى توكپەسەڭ, قولىڭ كەتە باس­تايدى» دەپ ايت­قان سوزدەرى كەزدەسۋگە كەلگەن جاستارعا ۇلكەن وي سالدى. قىلقالامىنا قامبار اتا ءتولىن ارقاۋ ەتكەن جەڭىس جىل­قىنىڭ قادىر قاسيەتىنە تەرەڭ توق­تالىپ, «قازاق جىلقىعا قا­رىزدار» دەيدى. جۇلدىز تويبەك
سوڭعى جاڭالىقتار