بيىل قازاقستان ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 20 جىلدىق تورقالى تويىن اتاپ وتۋدە. «تاۋەلسىزدىك باتىر بابالارىمىز عاسىرلار بويى ارمانداپ, ءبىزدىڭ بۋىن عانا جۇزەگە اسىرعان بارشا قازاقستاندىقتار ءۇشىن ەڭ قاسيەتتى قۇندىلىق» دەگەن ەلباسىنىڭ ءجۇرەك تەبىرەنتەرلىك ءسوزى ءاربىر قازاقستاندىقتىڭ ءاردايىم جادىندا بولۋعا ءتيىس.
ءبىز نەبارى جيىرما جىل ىشىندە عاسىرلارعا بەرگىسىز جولدان وتتىك. ءوز تاريحىمىزدا تۇڭعىش رەت تاۋەلسىز مەملەكەت قۇردىق, بارلىق كورشىلەرىمىزبەن مەملەكەتتىك شەكارامىزدى ماڭگىلىككە شەگەندەدىك, دامۋدىڭ داڭعىلىنا باستاعان قازاقستاندىق جولدى تاپتىق, حالىقتار بىرلىگىن ساقتاپ, ەل ىرىسىن ەسەلەدىك. ەڭ باستىسى, ءاربىر قازاقستاندىقتىڭ جۇرەگىنە ءوز وتانىنا, حالقىنا, ەلىنە, ەلباسىنا دەگەن ماقتانىش سەزىمى مەن پاتريوتتىق رۋحتى سىڭىردىك.
وسىلايشا قىسقا مەرزىم ارالىعىندا جەتكەن جەتىستىكتەرىن بۇكىل الەم مويىنداپ وتىرعان ءبىزدىڭ ەلىمىز ءۇشىن تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىعىن اتاپ ءوتۋدىڭ ماڭىزى ايرىقشا زور. سوندىقتان دا ەلباسىمىز ەلىمىزدىڭ بۇگىنى مەن كەلەشەگى ءۇشىن بيىلعى جىلدىڭ ماڭىزى ەرەكشە ەكەنىن ەسكەرە وتىرىپ, 2010 جىلعى 27 قاڭتاردا ءتاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىعىن وتكىزۋ ءجونىندەگى جالپىۇلتتىق ءىس-شارالار باعدارلاماسىن بەكىتكەن بولاتىن. ونداعى ءاربىر شارا حالىقتىڭ تاريحي تانىمىن ۇلعايتىپ, ىنتىماعىن, بىرلىگىن, وتانعا دەگەن ءسۇيىسپەنشىلىگىن ارتتىراتىنداي بولۋى كەرەكتىگىن باسا نازاردا ۇستاۋدى تاپسىردى. سونىمەن بىرگە مەملەكەت باسشىسىنىڭ جارلىعىمەن ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 20 جىلدىعىن وتكىزۋ جونىندەگى مەملەكەتتىك كوميسسيا قۇرىلدى. ال بۇل كوميسسيانىڭ جۇمىس ورگانى قىزمەتىن مادەنيەت مينيسترلىگى اتقارادى.
وسىعان وراي مينيسترلىكتىڭ بيىلعى جىلعى جۇمىس جوسپارى نەگىزىنەن تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىق تورقالى تويىمەن ۇشتاستىرىلدى. بۇل جىلدىڭ ءاربىر ايى بەلگىلى ءبىر ماقساتقا ارنالدى. ايتالىق, بيىلعى قاڭتار سپورتتى اسقاقتاتقان اي اتاندى. سەبەبى, بۇل ايدا الماتى جانە استانا قالالارىندا 7 قىسقى ازيا ويىندارى دۇركىرەپ ءوتتى. ايدىڭ باستى وقيعاسى ازيادانىڭ الاۋ شەرۋى جانە ويىنداردىڭ سالتاناتتى اشىلۋ ءراسىمى بولدى. سونىمەن قاتار, وسى ارالىقتا ەلىمىزدە قىسقى سپورتتىڭ 60-تان استام ءتۇرى بويىنشا جارىستار وتكىزىلدى, وقۋ ورىندارىندا 16 مىڭنان استام تاقىرىپتىق ءىس-شارالار, سونداي-اق «مادەني ازيادا» جوباسىنىڭ شەڭبەرىندە 49-دان استام كورمە, كونتسەرت جانە فەستيۆال ۇيىمداستىرىلدى.
اقپان ايى قازاقستاندى الەمگە تانىتا تۇسەتىن جاڭا شارالاردى دۇنيەگە كەلتىرۋمەن ەرەكشەلەندى. وسى ۋاقىتتا پرەزيدەنتتىك مادەنيەت ورتالىعىندا «ەلباسى», «الەمدىك ارەناداعى قازاقستان», «قازاقستاننىڭ العا ورلەۋى», «قازاقستاننىڭ مادەنيەتى», «قازاقستاننىڭ تاڭعاجايىپ تابيعاتى» دەگەن بەس تاقىرىپ بويىنشا 200-دەن استام جۇمىستان قۇرالعان «الەمدىك قوعامداستىق مويىنداعان قازاقستان» اتتى فوتوەكسپوزيتسيا ۇسىنىلدى. بۇدان كەيىن ۇرپاقتار ساباقتاستىعىنا, ۇلتتىق, ءداستۇرلى جانە وتباسىلىق قۇندىلىقتارعا قۇرمەت كورسەتۋگە ارنالعان ناۋرىز ايى كەلدى. كوكتەمنىڭ العاشقى ايىنىڭ باسىندا, حالىقارالىق ايەلدەر مەرەكەسى قارساڭىندا مەملەكەت باسشىسىنىڭ قاتىسۋىمەن وتكەن قازاقستان ايەلدەرىنىڭ سەزى ءوتتى. بۇل ءىس-شارانىڭ مەرەكەلىك اجارىن ماريا تەاترىنىڭ اتاقتى حورەوگرافى سەرگەي ۆيحارەۆتىڭ قويىلىمىنداعى ا.اداننىڭ «جيزەل» بالەتى اشتى. اتالعان ءىس-شاراداعى باستى پارتيانى ءپاريجدىڭ «GRAND OPERA» تەاترىنىڭ سوليست-ەتۋالدارى ورىندادى. سونداي-اق, ايدىڭ الەۋمەتتىك بلوگىن «نۇر وتان» پارتياسىمەن بىرلەسىپ ءوتكىزىلگەن ءىس-شارالار تولىقتىردى. 18 ناۋرىزدا مەملەكەت باسشىسىنىڭ قاتىسۋىمەن اقتوبە قالاسىندا «اۋىلدىڭ گۇلدەنۋى – قازاقستاننىڭ گۇلدەنۋى» اكتسياسى باستالۋىنىڭ سالتاناتتى ءراسىمى ءوتتى. اكتسيانىڭ شەڭبەرىندە ەلدى مەكەندەردى اباتتاندىرۋ جونىندەگى جۇمىستار قولعا الىندى. 22 ناۋرىزدا مەملەكەت باسشىسىنىڭ جۇلدەسى ءۇشىن كۇرەستەن «قازاقستان بارىسى» جارىسى ءوتتى.
ءساۋىر ايىنىڭ باسىندا ەلىمىزدىڭ اۋىز بىرلىگىن تانىتقان, ەل تاريحىندا ماڭگى قالاتىن پرەزيدەنتتىك سايلاۋ ءوتتى. سايلاۋ ەل مەن ەلباسى ۇعىمىنىڭ ءبىرتۇتاستىعىن دالەلدەدى. الەمنىڭ ەڭ دامىعان ەلدەرى بۇكىلدۇنيەجۇزىلىك داعدارىس قىسپاعىنا ۇشىراپ, دامۋشى ەلدەرى تۇرالاپ قالعان شاقتا قازاقستان نۇرسۇلتان ءابىش ۇلىنىڭ دارا دا دانا باسشىلىعى ارقاسىندا داعدارىستى ەركىن ەڭسەرىپ قانا قويماي, ءوسىپ-وركەندەۋدىڭ وزىندىك ءورنەكتى جولىنا ءتۇستى. ەل ىشىندە ەڭبەكاقى, زەينەتاقى جانە جاردەماقى تۇرلەرى ەسەلەپ وسۋدە. استانانىڭ جايناپ, جارقىراۋى وزگە وڭىرلەرگە دە ەرەكشە سەرپىن بەرىپ, قازاقستاننىڭ بارلىق وبلىستارى جاسارىپ, جاڭارا ءتۇستى. بۇكىل ەۋروپا مەن ازيانى كوكتەي وتەتىن گاز, مۇناي قۇبىرلارى, تەمىر جول, ترانسۇلتتىق اۆتوموبيل جولدارىن سالۋ قىزۋ قولعا الىنىپ, ۇدەمەلى يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق باعدارلاماسى بويىنشا اتقارىلاتىن جۇمىستار تابىستى جۇزەگە اسىرىلۋدا. وسىنىڭ ءبارى ەلباسىنىڭ باس جىلناماشىسى, پروفەسسور ماحمۇت قاسىمبەكوۆ تاۋىپ ايتقانداي, «ەلى سۇيگەن, ەلىن سۇيگەن ەلباسى» اتانعان مەملەكەت باسشىسىنىڭ كەمەڭگەر باسشىلىق قىزمەتىنىڭ ارقاسىندا مۇمكىن بولدى. وسىنى الدەقاشان-اق انىق ءتۇسىنگەن حالىق تاريحي تاڭداۋىن مۇلتىكسىز جاسادى جانە ونى بۇكىل الەم قاۋىمداستىعى اشىق مويىندادى.
تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىعىن اتاپ ءوتۋدە «بىرلىك» دەپ اتالعان مامىر ايىنىڭ ءرولى دە ەرەكشە بولدى. قازاقستان حالقىنىڭ بىرلىگى, ۇلى جەڭىس جانە ساياسي قۋعىن-سۇرگىن قۇرباندارىن ەسكە الۋ كۇندەرىنىڭ ءبىزدىڭ ەلىمىز ءۇشىن الاتىن ورنى قانشالىقتى ماڭىزدى ەكەنى ايتپاسا دا تۇسىنىكتى. اتالعان كۇندەرى, استانا قالاسىن قوسپاعاننىڭ وزىندە, بارلىق ايماقتار مەن اۋدانداردا, اۋىلدار مەن بەكەتتەردە ايتۋلى شارالار ءوتىپ, ولاردىڭ بارىسىندا تاريحقا تاعزىم ەتۋ, تاۋەلسىزدىكتى باعالاي ءبىلۋ, وتاندى ءسۇيۋ, دوستىق پەن ىنتىماقتاستىقتى ناسيحاتتاۋ تاقىرىپتارىن قوزعايتىن جاندى جۇمىستار جۇرگىزىلدى.
بىزدە ماۋسىم ايى ءپاتريوتيزمدى ناسيحاتتاۋعا ارنالدى. بۇل اي بيىل مەملەكەتتىك رامىزدەر كۇنى مەن پاتريوتتار فورۋمىن وتكىزۋ ارقىلى ۇلىقتالدى. «مەملەكەتتىك رامىزدەر – حالقىمىزدىڭ رۋحىن, ۇلتتىق سالت-ساناسىن, قاھارماندىعى مەن دانالىعىن, بولاشاققا ءۇمىتىن, ارمان-تىلەگىن جەتكىزەتىن ەرەكشە قۇندى بەلگىلەر», دەپ ەلباسىمىز ن.ءا. نازارباەۆ ايرىقشا اتاپ كورسەتكەندەي, شىن مانىندە دە رامىزدەر بۇكىل ءبىر ۇلتتىڭ ايناسى بولىپ تابىلادى. ءوز ۇلتىن, تۋعان جەرىن, وتانىن سۇيەتىن جان, ەڭ الدىمەن ءوز مەملەكەتىنىڭ رامىزدەرىن سىيلاي ءبىلۋى ءتيىس. ەلگە, جەرگە قۇرمەت ونىڭ تىلىنە, دىلىنە جانە رامىزدەرىن قوشەمەتتەۋدەن ارنا تارتادى. تاۋەلسىز ەلدىڭ دەربەستىگىن ايقىندايتىن بەلگىلەر دە وسىلار. دەمەك, ءاربىر ازاماتتىڭ پاتريوتتىق سەزىمى دە اتالعان قۇندى بەلگىلەردى قۇرمەتتەۋدەن باستالسا كەرەك.
بيىل سونىمەن قاتار تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ الەم مويىنداعان, قۇجاتپەن بەكىتىلگەن رامىزدەرىنىڭ پايدا بولعانىنا 19 جىل بولىپ وتىر. 1991 جىلى ەگەمەندىككە قول جەتكىزگەننەن كەيىن مەملەكەتتىك رامىزدەرگە بايقاۋ جاريالانعانى بەلگىلى. سول بايقاۋدىڭ قورىتىندىسىندا تالقىلاۋعا تۇسكەن جۇزدەگەن جوبالاردىڭ ىشىنەن اياعىن اپىل-تاپىل باسقان جاس مەملەكەتىمىزدىڭ تۋى, ەلتاڭباسى, ءانۇرانى تاڭداپ الىندى. سول وقيعالارعا كۋاگەر ادام رەتىندە مەن «ەگەمەن قازاقستاننىڭ» قالىڭ وقىرماندارى ەسىنە ءتومەندەگى ءجايتتى سالا كەتكىم كەلەدى. مەملەكەتتىك تۋدىڭ اشىق اسپان تۇستەس كوك بولۋى, وندا بەيبىتشىلىكتىڭ سيمۆولى – التىن كۇن مەن تاۋەلسىزدىكتىڭ قورعانى ىسپەتتەس التىن قىراننىڭ ورىن الۋى تۋرالى يدەيانى كونكۋرس كەزىندە الدەنەشە رەت قاداپ-قاداپ تۇرىپ ايتقان ەلباسىمىز نۇرسۇلتان نازارباەۆ بولاتىن. ەلتاڭبانىڭ تاعدىرى تالاسقا تۇسكەندە دە, بىرلىگىمىزدىڭ بەلگىسى – شاڭىراق پەن تاريحىمىزدىڭ تەرەڭدىگىن كورسەتەتىن قاناتتى تۇلپارلاردى قورعاپ قالعان تاعى دا نۇرسۇلتان ءابىش ۇلىنىڭ ءوزى بولدى. پرەزيدەنتىمىز كەيىن كومپوزيتور ءشامشى قالداياقوۆتىڭ «مەنىڭ قازاقستانىم» ءانىنە اقىن جۇمەكەن ناجىمەدەنوۆ جازعان ولەڭ جولدارىن ءوز قولىمەن جەتىلدىرىپ, ونى بۇگىن ءبارىمىز قولىمىزدى جۇرەگىمىزدىڭ تۇسىنا قويىپ ايتاتىن اسقاق ءانۇران دارەجەسىنە دەيىن جەتكىزدى. سونىمەن قاتار, حالىقتىڭ ناعىز ءسۇيىپ ايتاتىن ءانى بولىپ كەلگەن وسى اۋەندى مەملەكەتىمىزدىڭ ءانۇرانىنا اينالدىرۋدا دا ەلباسىنىڭ تاڭداۋى ءبارىن وڭ شەشىپ بەردى. بۇگىنگى جانە بولاشاق ۇرپاق مۇنى ەشقاشان ەستەرىنەن شىعارماۋلارى ءتيىس.
مينيسترلىك جىل سايىن مەملەكەتتىك ءرامىزدەردى كەڭىنەن ناسيحاتتاۋ, جۇمىستاردى العا جىلجىتۋ ماقساتىندا ءارتۇرلى الەۋمەتتىك جوبالاردى جۇزەگە اسىرىپ كەلەدى. ولاردىڭ ىشىندە پاتريوتتىق جوبالارمەن اينالىساتىن قازاقستاننىڭ ازاماتتىق اليانسى, قازاقستاننىڭ ستۋدەنتتەر اليانسى مەن جاستار كونگرەسى, قازاقستاننىڭ ديزاينەرلەر وداعى سەكىلدى قوعامدىق ۇيىمدار دا بار. ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمدارمەن بىرگە ىسكە اسىرىلعان اۋقىمدى جوبالاردىڭ قاتارىنا 2010 جىلى وتكىزىلگەن «بىرلىگىمىز جاراسقان» اكتسياسىن دا جاتقىزۋعا بولادى. جىل ىشىندە بۇل اكتسياعا 3 ميلليوننان استام قازاقستاندىق قاتىسىپ, ەلىمىز حالىقتارىنىڭ تاتۋلىعى مەن ىنتىماقتاستىعى جايىن كەڭىنەن پاش ەتتى. 2007 جىلدان بەرى مەملەكەتتىك رامىزدەر كۇنىنە ارنالعان پاتريوتتار فورۋمىن ۇيىمداستىرۋ ونەگەلى ءداستۇرگە اينالدى. ول 2008 جىلى ءتۇركىستان, 2009 جىلى سەمەي, 2010 جىلى پاۆلودار قالالارىندا وتسە, سوڭعىسى جاقىندا عانا قوستاناي قالاسىندا وتكىزىلدى.
كەز كەلگەن مەملەكەتكە دەگەن قۇرمەت مەملەكەتتىك رامىزگە دەگەن قۇرمەتتەن باستالادى. بۇگىندە قازاقتىڭ اسقاقتىعىنىڭ بەلگىسىندەي بولعان اسپانكوك تۋىمىز الەمنىڭ ەڭ ىرگەلى مەملەكەتتەرىنىڭ ءتورىندە جەلبىرەيدى. وعان ەلباسىمىزبەن بىرگە دۇنيە ءجۇزىنىڭ ەڭ الىپ مەملەكەتتەرىنىڭ باسشىلارى باسىن ءيىپ, قۇرمەت كورسەتۋدە. قازاقتىڭ ءانۇرانى جەر شارىنىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىندە الۋان ءتۇرلى مۋزىكا اسپاپتارىنىڭ ورىندالۋىندا شىرقالىپ ءجۇر. قاسيەتتى ەلتاڭبامىز بەدەرلەنگەن اقوردانىڭ سالتاناتتى زالدارىندا الەمدىك ساياساتتىڭ باعىت-باعدارىن ايقىندايتىن تالاي حالىقارالىق قۇجاتتارعا قول قويىلدى. وسىنىڭ ءبارى ءوزىن قازاقپىن دەپ سەزىنگەن, جۇرەگى قازاق دەپ سوعاتىن كەز كەلگەن ازاماتتى ەلى مەن ەلباسىنا دەگەن ماقتانىش سەزىمىنە بولەۋگە ءتيىس. ەندەشە, ازات قازاقستانىمىزدىڭ تۋى ءاردايىم بيىكتەردە جەلبىرەپ, ءانۇرانىمىز اسقاقتاتا شىرقالىپ, ەلتاڭبامىز جايناپ, جارقىراي بەرسىن دەپ تىلەيمىز.
مۇحتار قۇل-مۇحاممەد, مادەنيەت ءمينيسترى.