استانا قالاسىنداعى قر ۇلتتىق اكادەميالىق كىتاپحاناسىندا «قازانات» كىتابىنىڭ تۇساۋكەسەرى ءوتتى.
بەلگىلى اتبەگى كەڭەس راقىشەۆ پەن سادىبەك تۇگەلدىڭ ءۇشىنشى مارتە باسىلىپ شىققان بۇل ەڭبەگى – بۇگىندە قازاق اتبەگىلەرىنىڭ قولىنان تۇسپەيتىن قىمبات قۇندى ەنتسيكلوپەدياعا اينالىپ ۇلگەرگەن. قازاق, ورىس جانە اعىلشىن تىلدەرىندە جارىق كورگەن ەنتسيكلوپەديا بەس بولىمنەن تۇرادى. «تابيعاتتىڭ قۇن جەتپەس اسىلى» اتتى ءبىرىنشى بولىمدە الەمدەگى جىلقىلاردىڭ شىعۋ تەگى, تاريحى, تارالۋى جانە ءوسىپ-ءونۋى جايلى قىزىقتى دەرەكتەر قامتىلسا, ەكىنشى ءبولىم «كونە زامان كۇمبىرى نەمەسە جىلقى جايىنداعى قيال-عاجايىپ اڭىزدار مەن تاريحي جازبالار» – دەپ اتالادى. مۇندا كوشپەندى قازاق حالقىنىڭ مىنسە كولىگى, ادال سەرىگى بولعان جىلقى جايىنداعى اڭىز-اڭگىمەلەر جيناقتالعان. تۇلپارلاردىڭ بولەكشە تۇلعاسى مەن ءاربىر مۇشەسىنە دەيىن عىلىمي زەرتتەۋ جاسالعان كەلەسى ءبولىم «جىلقىنىڭ بيولوگيالىق ەرەكشەلىگى» دەپ اتالعان. سايگ ۇلىكتەردىڭ ءتۇرى مەن وڭىرلىك ەرەكشەلىگى «جىلقى تۇقىمى» ءبولىمىندە قامتىلسا, ەڭ سوڭعى ءبولىم «قازاقستانداعى جىلقى شارۋاشىلىعى جانە ات سپورتىنا» ارنالعان.
الەمدە 200-دەن استام جىلقىنىڭ ءتۇرى بولسا, ونىڭ 20-دان استامى ءبىزدىڭ ەلدە وسىرىلەدى ەكەن. 1916 جىلى 4 ملن. 640 مىڭ, ءتاۋەلسىزدىك العان 1990 جىلى 1 ملن. 700 مىڭ شاماسىنداعى جىلقى مالى بۇگىنگى تاڭدا شامامەن 1 ملن. 300 مىڭ باسقا جەتكەن, ونىڭ 85 پايىزى جەكەشەنىڭ ۇلەسىنە تيەسىلى كورىنەدى. ءبىر ايتا كەتەتىن ءجايت, سوڭعى 20 جىل ىشىندە سادىبەك تۇگەلدىڭ باسشىلىعىمەن جانە قاتىسۋىمەن رەسپۋبليكا كولەمىندە ۇلتتىق سپورت تۇرلەرىنەن 2357 جارىستار مەن مادەني ءىس-شارالار ءوتىپتى. «قۇلاگەر» ەسكەرتكىشى دە وسى س.تۇگەلدىڭ باستاماشىلىعىمەن قازاق جەرىندە بوي كوتەردى.
جىلقى شارۋاشىلىعىن ءوركەندەتۋ, ونى حالىق يگىلىگىنە جاراتۋ ارقىلى جاس جەتكىنشەكتەردى ەرلىككە, ەپتىلىككە باۋلۋدى ماقسات تۇتىپ, قازانات الەمىنە ساياحات جاساعان بۇل كىتاپ 2006 جىلى العاش رەت وقىرمانمەن جۇزدەسسە, 2008 جىلى ەكىنشى مارتە باسىلىپ شىققان بولاتىن. ال بۇل جولى تاعىلىمدى تۋىندىعا 2500 جىلدىق تاريحى بار ايعىرلاردىڭ سۋرەتىمەن قوسا 323 تىڭ فوتولارمەن تولىقتىرىلعان.
سونداي-اق, وسى تۇساۋكەسەر تۇسىندا وسى كىتاپتىڭ اتىمەن اتالاتىن «قازانات» ەتنوگرافيالىق-فولكلورلىق ءانسامبلى دە ونەر كورسەتتى.
كەش سوڭىندا «قازاناتپەن» قوسا اۆتور سادىبەك تۇگەلدىڭ باسقا دا ەڭبەكتەرى ۇلتتىق اكادەميالىق كىتاپحاناعا سىيعا تارتىلسا, قوناقتاردىڭ قورجىنى دا بوس قايتپادى.
مايگۇل سۇلتانقىزى, ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ 4 كۋرس ستۋدەنتى.