دامۋ قابىلەتى ءالسىز بالالار قامقورلىق كۇتەدى
جاقىندا ءبىر جيىندا ايتىلىپ قالعانداي, دامۋىندا ءارتۇرلى اۋىتقۋلارى بار جەتكىنشەكتەر قاتارى وسپەسە, ازايماي كەلەدى ەكەن. بۇل ماسەلەنىڭ جايدان جاي اۋىزعا الىنباعاندىعى انىق. ولاي بولسا, اتالعان ماسەلەنىڭ قوعامدى ويلانتۋى قاي دەڭگەيدە؟ ون ەكىدە ءبىر گ ۇلى اشىلماي جاتىپ وسىنداي كۇيگە ۇشىراعاندارعا قامقورلىق قانداي؟
«ەگەمەن قازاقستاننىڭ» قاراعاندى وبلىسىنداعى ءتىلشىسى ايقىن نەسىپباي قازىرگى زامانعى گۋمانيتارلىق-تەحنيكالىق ينستيتۋتتىڭ ديرەكتورى قابيدەن مولداحمەتوۆكە:
– ءسىز بۇعان نە دەيسىز؟
– تۋعانىنان اقىل-ويى كەمىس, ەستۋ, كورۋ قابىلەتى تومەن بالالارعا ءبىلىم بەرۋشى جانە ءتاربيەشى دەفەكتولوگ ماماندار تەك بىزدە دايارلاناتىنىنا بايلانىستى بۇل ماسەلەنىڭ ءمان-جايىنا قانىق ەمەسپىز. وسىعان وراي جىل سايىن وتكىزىلىپ تۇرۋى ءۇردىسكە اينالعان ايماقتىق عىلىمي-ءتاجىربيەلىك كونفەرەنتسيالار تاقىرىبى ءاردايىم سوعان ارنالادى. «مۇمكىندىكتەرى شەكتەۋلى بالالاردى الەۋمەتتىك, مەديتسينالىق جانە پەداگوگيكالىق قولداۋ تۋرالى» زاڭ اياسىندا وسى ساناتتاعى جاسوسپىرىمدەردىڭ جەتىلىپ كەتۋىنە, ءومىر قىزىعىنا بەيىمدەلۋىنە, جۇدەۋ كوڭىلدەرىن جاسىتپاۋعا بارىنشا اتسالىسىپ كەلەمىز.
دەرەكتەرگە سۇيەنسەك, وبلىس بويىنشا دامۋ ءمۇمكىندىگى شەكتەۋلى 12 544 بالا بار. بىلايشا ايتقاندا, بۇل – وڭىردەگى ءاربىر 6-شى جەتكىنشەكتىڭ پسيحولوگيالىق-فيزيكالىق قابىلەتى ءالسىز دەگەن ءسوز. ال بۇلاردىڭ 5943-ءى مەكتەپ جاسىنداعىلار. ءبىرازى ارناۋلى مەكتەپ-ينتەرناتتاردا وقىتىلىپ, تاربيەلەنۋدە. الايدا, وسىنداي 15 وقۋ ورنىنىڭ ءبارى قالالاردا ورنالاسقاندىقتان, اۋىلدىق جەردەگى تاعدىرلاستارى ونداي قامقورلىقتان تىسقارى قالىپ وتىر. ماسەلەن, وندا مۇنداي قولداۋدى, سۇيەۋدى كۇتكەن بالا 2 مىڭعا جۋىق. سوندىقتان وسى جاعىن ويلاستىراتىن ۋاقىت جەتتى دەۋىمىز كەرەك.
قابىلەتى كەمىس وقۋشىلاردى ارنايى ادىستەرمەن وقىتىپ, ءتاربيەلەۋدە, تالپىنىسىن ۇشتاپ, وي-ساناسىن قالىپتاستىرۋدا ءتيىستى ءبىلىمى, دايىندىعى بار مامانداردىڭ ورنى بولەكتىگىن اتاماسقا بولمايدى. بۇگىندە مەكتەپ-ينتەرناتتاردىڭ دەفەكتولوگ مۇعالىمدەرمەن قامتىلۋى ايماقتا 43 پايىزدى قۇرايدى دەسەك, دەنى ءبىزدىڭ وقۋ ورنىمىزدىڭ تۇلەكتەرى. كاسىبي بىلىكتىلىكتەرىن كوتەرۋگە دە كومەك كورسەتىلەدى. بىلتىر 140 پەداگوگ قوسىمشا دايىندىقتان ءوتتى.
بۇل باعىتتاعى ءىس-شارالاردى شيراتا ءتۇسۋ ءۇشىن مىناداي ماسەلەلەردىڭ شەشىمىن تابۋى دۇرىس بولار ەدى. ايتالىق, مۇددەلى قۇرىلىمدارعا قامقورلىقتى قاجەت ەتەتىن بالالار ەسەبى تۋرالى اقپاراتتىق مالىمەت بەرەتىن ايماقتىق بانك قۇرىلسا. سونىمەن بىرگە, وقۋلىقتار سوڭعى ۇلگىلەرىنىڭ, تەحنولوگيالىق جابدىقتاردىڭ, ديداكتيكالىق قۇرالداردىڭ جەتكىلىكتى بولۋىن قالار ەدىك. قيىن تاعدىرلى جاسوسپىرىمدەردى قاتارعا تارتۋ بارشامىزعا ورتاق جۇمىس بولۋى قاجەت. ءبىلىم بەرۋ, دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمدارىنىڭ دا وسى ماقسات جولىنداعى جۇمىستارىن جاڭاشا جۇيەلەپ, ءۇيلەستىرۋى – ۋاقىت تالابى.
قاراعاندى.