كەشە ۇكىمەتتە ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءمينيسترى تامارا دۇيسەنوۆا بريفينگ وتكىزىپ, مينيسترلىكتىڭ اتقارىپ جاتقان جۇمىستارى مەن الداعى جوسپارىنا توقتالدى.
«ءبىز الەۋمەتتىك جاعداي تۋرالى ءسوز قوزعاساق, ەڭ ءبىرىنشى حالىقتىڭ جۇمىسپەن قامتىلۋىنا باسا نازار اۋدارۋىمىز كەرەك. مينيسترلىك وسىنى ەسكەرە وتىرىپ ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ ءناتيجەلى جۇمىسپەن قامتۋ جانە جاپپاي كاسىپكەرلىكتى دامىتۋدىڭ جاڭا مەملەكەتتىك باعدارلاماسىن جۇزەگە اسىرۋدى قولعا العان بولاتىن. باعدارلاما اياسىندا ازاماتتارعا 1-ءشى جانە 2-ءشى ماماندىقتى تەگىن الىپ شىعۋ مۇمكىندىگى بەرىلەدى. ۇبت تاپسىرا الماعان 21 مىڭ مەكتەپ تۇلەگى, وقۋ ورنىنا تۇسە الماعان ازاماتتار, تۇرمىسى تومەن وتباسىنان شىققان بالالاردى وقىتۋ كوزدەلگەن. وقۋ اقىسىنا, ءبىر رەت تاماقتانۋعا قارجى بولىنەدى ءارى ستيپەنديا قاراستىرىلادى. تۇرعىنداردى جاپپاي وقىتۋدىڭ نەگىزگى ماقساتى – ەڭبەك نارىعىن سۇرانىسقا يە ماماندارمەن قامتاماسىز ەتۋ, سونىمەن قاتار, ءبىلىم الىپ شىققان ءار ادامعا جۇمىسقا ورنالاسۋىنا نەمەسە ءوز كاسىبىن اشۋىنا مۇمكىندىك تۋدىرۋ. باعدارلاما نەگىزىنەن ءۇش باعىتتا جۇمىس جاسايدى. ءبىز ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ ءساۋىر ايىنان باستاپ باعدارلامانىڭ العاشقى كەزەڭدەرىن بارلىق ايماقتاردا ىسكە قوسۋدى ويلاستىرىپ جاتىرمىز. باعدارلاما شەڭبەرىندە الىس ايماقتاردا تۇراتىن ازاماتتار ءۇشىن ءموبيلدى كۋرستى ىسكە قوسۋ جوسپارلانۋدا. بۇنى مامىر ايىنان باستاپ ەلىمىزدىڭ 5 وبلىسىندا قاناتقاقتى نەگىزدە ەنگىزۋدى كوزدەپ وتىرمىز. دالىرەك ايتساق, ولار اقمولا, اقتوبە, شىعىس قازاقستان, پاۆلودار جانە قوستاناي وبلىستارى. وسىنىڭ ارقاسىندا ادامدار تۇرعىلىقتى ورنىندا وتىرىپ-اق ءبىلىم الىپ, قالاعان مامان يەسى بولىپ شىعادى. ايتا كەتەتىن تاعى ءبىر جايت, ءبىز بۇرىن جۇمىس بەرۋشىلەردىڭ ءوتىنىمى بويىنشا وقىتساق, ەندى ەڭبەك نارىعىندا سۇرانىسقا قاجەتتى مامانداردى دايارلاۋعا باسا نازار اۋدارامىز», دەدى تامارا دۇيسەنوۆا.
سونىمەن بىرگە, مينيستر ناتيجەلى جۇمىسپەن قامتۋ جانە جاپپاي كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ باعدارلاماسىندا بىرقاتار ماسەلەلەرگە كوڭىل بولىنگەنىن جەتكىزدى. ولار – سۇرانىسقا يە كاسىپتەر مەن كاسىپكەرلىك قاعيداتتارىنا جاپپاي وقىتۋ مەن داعدىلاردى ۇيرەتۋ, جاپپاي كاسىپكەرلىككە جاعداي جاساۋ, جۇمىسقا ورنالاسۋعا ىقپال ەتۋ مەن ەڭبەككە جۇمىلۋدى قولداۋ ارقىلى ەڭبەك نارىعىن دامىتۋ. ول, باعدارلامانىڭ ەكىنشى باعىتىندا, اۋىلمەن قاتار, قالالاردا دا جاپپاي كاسىپكەرلىكتى ىنتالاندىرۋ مەن دامىتۋعا جاعداي جاسالاتىنىن تىلگە تيەك ەتتى.
«وتەۋ مەرزىمى 5 جىل نەسيەنىڭ جىلدىق مولشەرلەمەسى 6 پايىز دەڭگەيدە ساقتالا وتىرىپ, 3 ميلليون مەن 18 ميلليون تەڭگە مولشەرىندە ۇسىنىلادى. نەسيەنىڭ قولجەتىمدىلىگىن كەڭەيتۋگە ارنالعان كەلەسى ءبىر تىڭ شارا, بيزنەسىن ەندى باستاعاندارعا 85 پايىزعا دەيىن جانە جۇمىسى ءجۇرىپ تۇرعان كاسىپكەرلەرگە 50 پايىزعا دەيىن نەسيەنى كەپىلدەندىرۋ تەتىگى ەنگىزىلەدى. قالالاردا شاعىن نەسيەلەۋ, اۋىلدىق جەرلەرگە ارنالعان شارتتارداعىداي, ەكىنشى دەڭگەيلى بانكتەر مەن شاعىن قارجى ۇيىمدارى ارقىلى جۇزەگە اساتىن بولادى», دەدى مينيستر.
مينيسترگە جاڭعىرتۋ باعدارلاماسىنا بايلانىستى قاي ماماندىقتاردىڭ الىپ تاستالاتىنى جانە قاي ماماندىقتاردىڭ قاجەتتىلىگى ارتاتىنى جايلى سۇراقتار قويىلدى. تامارا دۇيسەنوۆانىڭ ايتۋىنشا, بولاشاقتا كومىر ونەركاسىبى سالاسى الىپ تاستالۋى مۇمكىن.
«قازىر قاراپ وتىرساق, بىزدە پاروۆوز وندىرىسىمەن ەشكىم اينالىسپايدى. مۇنداي سالا دا جوق. سونداي-اق, حاتشى-ماشينيست ماماندىعى جوق. بۇرىن ولار ماشينكالاردا قۇجات باسۋمەن اينالىساتىن. ال بۇگىن ءبىزدىڭ كۇندەلىكتى ومىرىمىزدە كومپيۋتەردىڭ ءرولىنىڭ ارتقانى سونشالىقتى, قازىر بىزدە ونداي مامانداردى دايىندامايدى. بۇگىندە بىزگە قاي سالالار كەرەك؟ ءبىز ۇلكەن جۇمىس توبىن قۇردىق. كومىر ونەركاسىبىن الىپ تاستاۋىمىز مۇمكىن. ءيا, قازىر ەۋروپادا كومىر وندىرىسىمەن اينالىساتىن شاحتالار كوپ. مەن بۇل ماسەلە بۇگىن نەمەسە ەرتەڭ شەشىلەدى دەپ ايتا المايمىن. بۇل ماسەلە 20 جىلداي قارالۋى مۇمكىن. سوندىقتان ءبىز بۇگىن كومىر ونەركاسىبى سالاسىنداعى بارلىق ماماندىق بويىنشا جۇمىس ىستەۋىمىز كەرەك», دەدى مينيستر.
تامارا دۇيسەنوۆانىڭ ايتۋىنشا, جاڭا تەحنولوگيالار جۇمىس كۇشىنىڭ ورنىن باسىپ جاتىر. «بۇرىن, ايتالىق 10 ادام جۇمىس ىستەۋ كەرەك بولسا, قازىر وندا تەك ءبىر ادام جۇمىس ىستەپ جاتىر. سەبەبى بارلىق جۇمىس كومپيۋتەر ارقىلى باسقارىلادى. سونداي-اق, كەن يگەرۋ ونەركاسىبىنە جاڭا تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋ ماسەلەلەرى دە قاراستىرىلۋدا», دەدى تامارا دۇيسەنوۆا.
سونداي-اق, مينيستر زەينەتاقىعا بايلانىستى دا ءوز پىكىرىمەن ءبولىستى.
«مەملەكەت ءوزىنىڭ زەينەتاقى ءجونىندەگى تولەمدەرىن تولەپ كەلە جاتىر. ءبىز ءبارىمىز جۇمىسكەرلەر رەتىندە جالاقىمىزدىڭ 10 پايىزدىق جارناسىن تولەپ وتىرمىز. ەندى ءبىزدىڭ وسى زەينەتاقى قورىمىزعا جارنا تولەۋگە ءۇشىنشى سۋبەكت, ياعني جۇمىس بەرۋشى كىرۋى كەرەك. ولار ءوز قاراجاتىنىڭ ەسەبىنەن 5 پايىز تولەيتىن بولادى. وسى ءۇش سۋبەكتىدەن تۇراتىن كوپ دەڭگەيلى زەينەتاقى جۇيەسىن ءبىز 2020 جىلعا دەيىن تۇزەپ ءبىتۋدى كوزدەپ وتىرمىز», دەدى مينيستر.
راۋان قايدار,
«ەگەمەن قازاقستان»