اۋداندىق اۋرۋحانانىڭ بىلىق-شىلىعىن اشىپ بەردى
ماڭعىستاۋ وبلىسىندا الەۋمەتتىك جەلىنى «جارىپ», جۇرتشىلىقتى ءدۇر سىلكىندىرگەن وقيعا ورىن الدى. بەينەۋ اۋداندىق اۋرۋحاناسىنان شۋ شىقتى.
بەينەۋ اۋدانىنىڭ تۇرعىنى جانات قالدىباەۆا فەيسبۋك الەۋمەتتىك جەلىسىندە بەينەۋ اۋداندىق اۋرۋحاناسى جاعدايىنىڭ سىن كوتەرمەيتىندىگىن, ءتوسەك-ورىنداردىڭ لاس ءجانە مەزگىلىندە اۋىستىرىلمايتىندىعىن, ەمدەلۋشىلەرگە تاماق كۇنىنە ءبىر رەت بەرىلەتىندىگىن جەتكىزدى. جانات جانايقايىمەن جۇرت نازارىن وزىنە اۋداردى.
جەرگىلىكتى جۋرناليستەر ارنايى بارىپ, اۋداندىق اۋرۋحانانىڭ احۋالىنا كوز جەتكىزىپ قايتتى. ناتيجەسىندە, بەينەۋ اۋداندىق اۋرۋحاناسى جاعدايىنىڭ مۇشكىلدىگى, جىرتىق ءارى لاس توسەك-ورىنداردىڭ مۇلدەم اۋىستىرىلمايتىندىعى جانە ەمدەلۋشىلەرگە ءتيىستى ءۇش مەزگىل استىڭ ءبىر مەزگىلگە كوشىرىلگەنى انىقتالدى. ياعني, اۋرۋحانادا ەمدەلۋشىلەرگە بيىلدان باستاپ تەك تۇسكى تاماق بەرىلىپ كەلگەن. قينالعاندا كوڭىلىنە ءۇمىت ۇيالاپ, جانىنا سايا ىزدەپ كەلەتىن ورىننىڭ ولقىلىقتارى تۋرالى ناۋقاستار دا باياندادى. ال اۋرۋحانا ديرەكتورى بەرىك ابدۋللاەۆ توسەك جابدىقتارىنىڭ تەز توزاتىندىعىن عانا ايتىپ, ودان وزگە ماردىمدى جاۋاپ بەرە الماعان. ءبىر مەزگىلدىك تاماق بەرىلۋىن قاراجاتتىڭ جەتىسپەۋىمەن, قارجىنى ۇنەمدەۋگە بايلانىستى شەشىم ەكەندىگىن تۇسىندىرگەن.
ال, ساعان كەرەك بولسا! ۇنەم نەگە ەمدەلۋشىلەر مەن تاماق ەسەبىنەن جاسالۋى كەرەك؟ سالاماتتى ءومىر سالتى دەنساۋلىقتىڭ كەپىلى ەكەندىگىن جاعى تالماي ايتاتىن دارىگەرلەردىڭ سول اقىل-كەڭەستەرىن وزدەرى ۇستانبايتىنى قالاي؟ ايتپەسە, تازالىق پەن مەزگىلىندە تاماقتانۋ دەنساۋلىقتىڭ, اۋرۋمەن كۇرەسۋدىڭ باستى قۇرالى ەمەس پە؟
شۋ شىققان سوڭ ماڭعىستاۋ وبلىستىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسى «تاماقتى ءوز بەتىنشە ءبىر مەزگىلگە كوشىرۋگە قۇقى جوق بولا تۇرا, باسشىلىققا ەسكەرتۋسىز جانە تالاپقا ساي جاساماعان» ۇنەمشىل باسشىنى جينالىسقا سالىپ, ابىگەرلەنگەنگە ۇقسايدى. ءتىپتى, ۇنەمشىلدىڭ جۇمىستان قۋىلىپ كەتۋ قاۋپى دە بولعان. الايدا, «قاراجات جەتىسپەگەندىكتەن وسىنداي جولىن قاراستىرعان» ونى قىزمەتىندە قالدىرىپ, «جۇمساقتىق» تانىتقان باسشىلىق ب.ابدۋللاەۆقا اۋرۋحانادا ەمدەلۋشىلەر ءۇشىن تولىق جاعداي جاساپ, ۇنەمدەۋدى توقتاتىپ, تولىققاندى جۇمىس جۇرگىزۋدى مىندەتتەيدى.
وقيعانىڭ بارىسىن كىرپىك قاقپاي قاداعالاپ وتىرعان اۋدان تۇرعىندارى مەن جالپى ماڭعىستاۋلىقتار جۇرتشىلىقتىڭ جانىن اۋىرتقان بىلىقتىڭ بەتى اشىلىپ, تيىسىنشە شەشىم تاپقانىنا قۋاندى. قازىر ءتيىستى ورىندار مەن ءىس باسىنداعىلار قالاي جاماپ-جاسقاپ, بۇركەپ-جاسىرۋعا تىرىسقانىمەن, ۋاقىتى كەلگەندە شيكىلىكتىڭ ءشيى شىعىپ, سوراقىلىقتىڭ سورى قايناماي تۇرمايدى. «سىن تۇزەلمەي ءمىن تۇزەلمەيتىندىگىن» قاپەرىنە الماي, ايتىلعان سىننىڭ ءسۇرىندىرۋ ءۇشىن ەمەس, كەرىسىنشە جاعدايدى تۇزەۋگە, جاساپ جاتقان جۇمىستارىنا ىنتاسىن ارتتىرۋعا, ەكى جاقتى پايدالى ناتيجەگە قول جەتكىزۋگە قىزمەت ەتەتىنىن ەسكەرمەي, سىن ايتقاننان سىرت اينالىپ كەتەتىن باسشىلار بار ەكەنى جاسىرىن ەمەس.
جالپى, اكىم-قارالار قاعازدان باس الماي وقىپ بەرەتىن «جىلتىراق ەسەبىنە» ەشكىم سەنبەيتىندىگىن سەزە مە ەكەن, ءسىرا؟ ءتىپتى, ايلار بويى الا-شاپقىن جۇگىرىپ, اقپاراتتىق تەحنولوگيانىڭ مۇمكىندىگىن قولدانىپ, ونلاين ۇلگىدە «ويناتا» وتكىزگەنمەن, جۋرناليستەرگە الدىن-الا ساۋالدار تاراتىپ «بارىنشا دايىندالعانمەن» مۇنداي تىرلىك حالىق ءۇشىن نانىمسىز دا قىزعىلىقسىز, ناقتى ايتساق, «تۇككە تۇرعىسىز». سەنبەيدى.
حالىق – اينا. ولار «بىزدە اناداي بار, مىناداي بار» دەيتىندەي ەسەپتەرگە ەمەس, ناقتى ءىس-ارەكەتتەرگە سەنەدى. مۇنىڭ دالەلى – بەينەۋ اۋداندىق اۋرۋحاناسىنداعى جاعداي. دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنىڭ ەسەپتەرى مەن باياندامالارىنا قاراپ, اۋرۋحانالاردا مۇنداي سوراقىلىق ورىن الىپ جاتىر دەپ ەشكىم ويلاماعان بولار؟ ەگەر تۇرعىندار كۋا بولىپ, ايداي ايماققا جار سالماعاندا ءالى قاشانعا دەيىن ەمدەلۋشىلەردى لاس توسەك ءۇستىندە «اشىقتىرىپ» ەمدەپ, «ديەتاعا وتىرعىزارى» بەلگىسىز, ءتىپتى, «جابۋلى قازان جابۋلى» كۇيىندە قالىپ قويار ما ەدى دەگەن وي مازالايدى. ءيا, جانات ايتپاعاندا... قايتەر ەدى؟
گۇلايىم شىنتەمىرقىزى,
«ەگەمەن قازاقستان»
ماڭعىستاۋ وبلىسى