قازىر ۇكىمەت جۇمىسسىزدىقتى جويۋعا, وتباسىلىق كاسىپكەرلىكتى قولداۋعا, سونداي-اق, اۋلا شارۋاشىلىعىن دامىتۋعا كوڭىل بولۋدە. ەكى قولعا ءبىر كۇرەك تابا الماي وتىرعانداردى جۇمىسپەن قامتاماسىز ەتۋدە بۇل ءتيىمدى بولا تۇسۋدە.
كىمدە-كىم قولىنان كەلەتىن شارۋانى جۇرگىزەمىن دەسە, «جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسى-2020» مەملەكەتتىك باعدارلاماسى ارقىلى ءوز ءىسىن اشۋىنا ابدەن بولادى. مىنە, وسىنداي قارجىلاي قولداۋ كورىپ, اۋلاسىنان شاعىن مال بورداقىلاۋ الاڭىن اشىپ, جۇمىس جاساپ جاتقانداردىڭ ءبىرى – العا اۋدانى بەستاماق اۋىلىنىڭ تۇرعىنى رۋسلان جيەنالين.
بەستاماق اۋىلى قالانىڭ ىرگەسىندە ورنالاسقان. رۋسلاننىڭ ءۇيى اۋىلدىڭ شەت جاعىندا بولىپ شىقتى. ءبىز كەلگەندە ول قالادان قۇراماجەم اكەلىپ, ءتۇسىرىپ جاتىر ەكەن. قوراپتى «گازەل» ماشيناسىنىڭ جانىندا جەم ءتۇسىرىپ جاتقان جاس جىگىتپەن اماندىق-ساۋلىقتان كەيىن, اڭگىمە اۋانىن بۇل كاسىپكە قالاي كەلگەنىنە بۇردىق.
– جالپى, مەن ويىل اۋدانى تايسويعان اۋىلىندا تۋىپ-ءوستىم. ەڭبەك جولىمدى مەحانيزاتور بولىپ باستادىم. اۋىلدا جۇمىس بولماعاندىقتان, قالاعا جاقىنداۋدى شەشتىم. شىنى كەرەك, قالا ماڭىنداعى قاي اۋىلعا تابان تىرەيمىن دەگەندە وسى اۋىلدى كوڭىلىم قالادى. شاعىن ءۇي ساتىپ الىپ, قونىستاندىم. ون ءۇش جىل «اقتوبەمۇنايگاز» اق-تا جۇمىس ىستەدىم. كىشكەنتايىمىزدان ەڭبەككە ەتەنە وسكەندىكتەن ۆاحتادان كەلگەن سوڭ بوس ۋاقىت وتكىزبەي ءبىر شارۋامەن اينالىسۋدى ءجون كوردىم, ءسويتىپ, اۋىلداردان مال ساتىپ الىپ, بورداقىلاپ سەمىرتۋگە كىرىستىم. بالا كەزىمىزدەن مال جايلاپ, باعىم-كۇتىمىنە ارالاسىپ وستىك قوي. ءسويتىپ, مال سەمىرتىپ, ەتىن بازارعا شىعارىپ, كوتەرمە باعامەن وتكىزىپ ءجۇردىم, – دەيدى رۋسلان ءىنىمىز.
شارۋامەن كوزى اشىلعان اۋىل بالاسى العاشقىدا ءبىر-ەكى باس باسپاقتى بورداقىعا قويىپ كەلسە, كەلە-كەلە ونىڭ سانىن كوبەيتىپ, سويۋعا كەلەتىنىن سويىپ ساتىپ وتىرعان. سەمىرتۋگە قوياتىن مالدى اۋىل اراسىنان ەمەس, باتىس قازاقستان, قوستاناي وبلىسىنان ساتىپ الىپ وتىرعان, سەبەبى بۇل وڭىردە ەتتى باعىتتاعى قازاقتىڭ اق باس تۇقىمدى ءىرى قاراسى وسىرىلەدى. ال, ءبىزدىڭ ءىرى قارا تەز قوڭ جيناي قويمايدى, سالماعى دا جەڭىل بولىپ كەلەدى. جاس تا بولسا ءىرى قارانىڭ تەز سالماق قوساتىن تۇقىمىن تانيتىن اۋىلدىڭ مالساق بالاسى ەمەس پە؟
– شارۋام جۇرگەن سوڭ مۇناي سالاسىنداعى جۇمىسىمدى تاستاپ, بىرىڭعاي مال وسىرۋگە شىقتىم. ول ءۇشىن نەسيە الۋ كەرەك بولدى. جەكە كاسىپكەر رەتىندە تىركەلگەنىمە ەكىنشى جىل. باستاپقىدا بورداقىلاۋعا 13 باس قويدىم. قازىر 27 باسقا دەيىن جەتتى. ەندى قورا-قوپسىمىز تارلىق ەتە باستادى. ءسويتىپ, كورشىمنىڭ قوراسىن ۋاقىتشا پايدالانىپ وتىرمىن. بولاشاقتا 100 ءىرى قارا بورداقىلايتىن شاعىن مال بورداقىلاۋ الاڭىن سالۋدى ويلاستىرۋدامىن. ول ءۇشىن اۋىل اكىمى جەر بولۋگە ۋادە بەرىپ وتىر. ءساتى تۇسسە, شارۋاشىلىعىمدى كەڭەيتپەكپىن, – دەيدى ول.
رۋسلان جيەنالين ءوز شارۋاسىن دوڭگەلەنتىپ جۇرگىزۋ ارقىلى ەكى ادامدى جۇمىسپەن قامتىپ وتىر. بولاشاقتا جەر ءبولىنىپ, 100 ءىرى قارا بورداقىلايتىن الاڭ اشىپ جاتسا, تاعى دا بىرنەشە اۋىلداستارىنا جۇمىس تاۋىپ بەرمەك.
العا اۋداندىق جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى اقبوپە ابدۋاليەۆانىڭ ايتۋىنشا, اۋداندا جۇمىسسىزدىقتى جويۋ جانە وتباسىلىق شارۋاشىلىق تۇرلەرىن دامىتۋ ماقساتىندا 2016-2018 جىلدارعا ارنالعان ارنايى باعدارلاما قابىلدانىپ, ونى ىسكە اسىرۋ جوسپارى بەكىتىلگەن. بۇل باعدارلاماعا قاتىسۋعا 171 اۋىل تۇرعىنى ءوتىنىش ءبىلدىرىپتى.
– ءبىزدىڭ اۋدان بۇل جوبانى وسى جىلدىڭ ءبىرىنشى توقسانىندا وڭىردە العاشقى بولىپ باستادى. بۇگىنگى تاڭدا 108,6 ميلليون تەڭگە قاراجات يگەرىلدى. جوباعا وبلىستىق بيۋدجەتتەن «اقتوبە اۋىل ميكروكرەديت» شاعىن نەسيە ۇيىمى ارقىلى 30 ميلليون تەڭگە قاراجات ءبولىنىپ, 7 جەكە كاسىپكەرگە بەرىلدى. ونىڭ ىشىندە بەسەۋى العان قاراجاتىن شاعىن مال بورداقىلاۋ الاڭىن اشۋعا, ەكەۋى ساۋىن سيىر الۋعا جۇمسادى. جەتى كاسىپكەر بارلىعى 156 باس مال الدى. سونداي-اق, 14 جاڭا جۇمىس ورنى اشىلدى. رەسپۋبليكالىق جانە وبلىستىق قاراجاتتان بولىنگەن قارجىعا, ياعني «اۋىل كاسىپكەرى» باعدارلاماسى جانە اۋىل شارۋاشىلىعىن قارجىلاي قولداۋ قورىنىڭ ءوز قاراجاتى ەسەبىنەن 31 جەكە كاسىپكەر مەن شارۋا قوجالىقتارىنا 78,6 ميلليون تەڭگە قارجى ءبولىنىپ, 195 ءىرى قارا, 94 ۇساق مال الىنىپ, 59 جۇمىس ورنى اشىلدى, – دەيدى ول.
«جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسى-2020» باعدارلاماسىنىڭ ەكىنشى باعىتى بويىنشا ءى ترانشقا 39,0 ميلليون تەڭگە بولىنگەنىن, قازىرگى تاڭدا نەسيە الۋ ءۇشىن 25 ادام اۋىل شارۋاشىلىعىن قارجىلاي قولداۋ قورىنا قۇجاتتارىن تاپسىرىپ قويعانىن جەتكىزدى. سونداي-اق, ءىى ترانشقا قارالعان 178,0 ملن. تەڭگەنىڭ 114,0 ملن. تەڭگەسى «اقتوبە اۋىل ميكروكرەديت» شاعىن نەسيە ۇيىمىنا ءبولىنىپ, بۇدان ۇمىتكەر 20 ادام قۇجاتتارىن تاپسىرىپ قويىپتى. وسى باعدارلاما جۇزەگە اسقان جاعدايدا اۋدان بويىنشا 220-240 جۇمىس ورنى اشىلادى دەپ كۇتىلۋدە.
ساتىبالدى ءساۋىرباي,
«ەگەمەن قازاقستان»
اقتوبە وبلىسى,
العا اۋدانى