تاشكەنتتە شانحاي ىنتىماقتاستىق ۇيىمىنا (شىۇ) مۇشە مەملەكەتتەر سىرتقى ىستەر مينيسترلەرى كەڭەسىنىڭ وتىرىسى ءوتتى. وعان قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ سىرتقى ىستەر ءمينيسترى ەرلان ىدىرىسوۆ قاتىستى. بۇل جولعى باسقوسۋدىڭ باستى مىندەتى الداعى ماۋسىم ايىندا وزبەكستان رەسپۋبليكاسىنىڭ استاناسىندا وتەتىن شىۇ-عا مۇشە ەلدەر مەملەكەت باسشىلارىنىڭ سامميتىنە دايىندىق بولدى.
وتىرىس بارىسىندا مينيسترلەر 2015 جىلى ۋفا قالاسىندا مۇشە مەملەكەتتەردىڭ باسشىلارى قول جەتكىزگەن كەلىسىمدەردى ىسكە اسىرۋ جونىندە پىكىر الماستى. ۋفا سامميتىنەن كەيىن شىۇ-نىڭ جۇمىسىن ودان ءارى جەتىلدىرۋ, ۇيىم شەڭبەرىندە ساياسات, قاۋىپسىزدىك, ەكونوميكا جانە گۋمانيتارلىق بايلانىستار سالالارىندا ناتيجەلى ءىس-قيمىلداردى نىعايتۋ بويىنشا ايتارلىقتاي جۇمىس اتقارىلعانى تۋرالى ايتىلدى.
تاراپتار ۇيىمنىڭ قازىرگى جاعدايىن جانە قىزمەتىنىڭ ءارتۇرلى باعىتتارداعى ءىس-قيمىلىنىڭ دامۋ بولاشاعىن, حالىقارالىق جانە وڭىرلىك ىستەردە ونىڭ ءرولى مەن ورنىن تالقىلادى.
ە.ىدىرىسوۆ ءوزىنىڭ سوزىندە قازىرگى جاعدايلاردا قاۋىپسىزدىك پەن تۇراقتىلىقتى قامتاماسىز ەتۋ شىۇ كەڭىستىگىندەگى مەملەكەتتەردىڭ نەگىزگى مىندەتتەرىنىڭ ءبىرى بولىپ تابىلاتىنىن اتاپ ءوتتى. «ءداستۇرلى قاۋىپ-قاتەرلەردىڭ الدىن الۋدان باسقا, الەمنىڭ جاڭا ز ۇلىمدىعى – تەرروريزم العا شىعۋدا. وسى جاھاندىق قاۋىپ-قاتەرگە قارسى كۇرەستە شىۇ ءوزىنىڭ سالماقتى ءسوزىن ايتۋى ءتيىس دەپ ەسەپتەيمىز», – دەدى قازاقستاندىق مينيستر. وسى ورايدا, ول قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ حالىقارالىق قاتىناستاردا سەنىمدى قالپىنا كەلتىرۋگە باعىتتالعان بىرقاتار نەگىزگى باستامالارىن, سونىڭ ىشىندە «الەم. XXI عاسىر» مانيفەسى باستاماسىن اتاپ ءوتتى.
ە.ىدىرىسوۆ بۇۇ-نىڭ تەرروريزمگە قارسى كۇرەستەگى اسا ماڭىزدى ءرولىن باسا ايتا وتىرىپ, قازاقستان پرەزيدەنتى باستاماشىلىق ەتكەن بۇۇ تەرروريزمگە قارسى كۇرەس تۋرالى بۇكىلالەمدىك كونۆەنتسياسىن جەدەل قابىلداۋدىڭ جانە بۇۇ قولداۋىمەن جاھاندىق تەرروريزمگە قارسى كواليتسياسىن (جەلى) جەدەل قۇرۋدىڭ ماڭىزدىلىعىنا نازار اۋداردى.
سونىمەن قاتار, ە.ىدىرىسوۆ قازىرگى كەزەڭدە ۇيىم كەڭىستىگىندە ءوندىرۋ مەن قايتا وڭدەۋ, ترانزيتتىك-كولىكتىك جانە الەۋمەتتىك ينفراقۇرىلىمدار قۇرۋ ارقىلى ۇزاق مەرزىمدى ساۋدا-ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىقتى قامتاماسىز ەتۋ شىۇ-عا مۇشە مەملەكەتتەردىڭ كۇش-جىگەرىنىڭ نەگىزگى ۆەكتورى بولۋى ءتيىس ەكەنىن اتادى. «ەاەو, «جىبەك جولىنىڭ ەكونوميكالىق بەلدەۋى» اتتى قىتاي باستاماسى مەن شىۇ اراسىندا «كوپىر ورناتۋ» اسا ماڭىزدى بولىپ تابىلادى. وسى باعىتتاعى جۇمىس شىۇ-نىڭ ۇزاق مەرزىمدى ەۋرازيالىق ساياساتتى قالىپتاستىرۋعا نەگىز بولادى», – دەدى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ سىرتقى ىستەر ءمينيسترى.
سونىمەن قاتار, شىۇ-عا مۇشە ەلدەر سىرتقى ساياسات ۆەدومستۆولارىنىڭ باسشىلارى اۋعانستانداعى جاعدايدى جانە بەيبىتشىلىك پەن تۇراقتىلىقتى قالپىنا كەلتىرۋ بويىنشا شارالاردى تالقىلادى, 2015 جىلعى 12 اقپانداعى مينسك كەلىسىمدەرىن ىسكە اسىرۋ نەگىزىندە ۋكرايناداعى داعدارىستى, تاياۋ شىعىس پەن سولتۇستىك افريكاداعى جاعدايدى ساياسي جولمەن رەتكە كەلتىرۋدىڭ ماڭىزىن قۋاتتادى.
كەزدەسۋدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا 2016 جىلى 23-24 ماۋسىمدا وزبەكستاندا وتەتىن وتىرىس بارىسىندا شىۇ-عا مۇشە مەملەكەتتەردىڭ سىرتقى ساياسات ۆەدومستۆولارىنىڭ باسشىلارى كەڭەسىنە بەكىتۋ ءۇشىن ۇسىنىلاتىن قۇجاتتارعا قاتىستى شەشىمدەر, سونىڭ ىشىندە شىۇ-عا 15 جىل تاشكەنت دەكلاراتسياسى, 2025 جىلعا دەيىنگى شىۇ دامۋ ستراتەگياسىن ىسكە اسىرۋ بويىنشا ءىس-قيمىل جوسپارى جانە وزگە دە قۇجاتتار قابىلداندى.
وتىرىسقا قازاقستاننىڭ, قىتايدىڭ, قىرعىزستاننىڭ, رەسەيدىڭ, تاجىكستاننىڭ جانە وزبەكستاننىڭ سىرتقى ساياسات ۆەدومستۆولارىنىڭ باسشىلارى, شىۇ-نىڭ باس حاتشىسى جانە شىۇ-نىڭ تەرروريزمگە قارسى وڭىرلىك قۇرىلىمىنىڭ اتقارۋشى كوميتەتىنىڭ ديرەكتورى قاتىستى.
سامات مۇسا,
«ەگەمەن قازاقستان»