ازامات ەسەنجول
ازامات ەسەنجول«Egemen Qazaqstan»
678 ماتەريال تابىلدى

تانىم • 20 اقپان, 2025

كيە

قازاق «كيە» دەگەن سوزگە ايرىقشا ءمان بەرگەن. مارقۇم اجەم دە كيەلى ۇعىمدار تۋرالى ءجيى ايتۋشى ەدى. اسىرەسە تورعاي جۇرتى اۋليە دەپ دارىپتەيتىن سارى قوشقار بابامىزدىڭ كيەلى ادام بولعانى جايىندا كوپ اڭگىمەلەيتىن. سونداي-اق ءاربىر جانۋار مەن قۇستىڭ دا كيەسى بار. ماسەلەن, «اققۋدى نەگە كيەلى» دەيمىز؟ ويتكەنى حالقىمىز ونى قۇستىڭ تورەسى ساناپ, وعان ەشقاشان وق اتپاعان. شىنىمدى ايتسام, جاس كۇنىمدە بۇل ۇعىمعا ونشا ءمان بەرگەن جوقپىن. بىراق ەسەيگەندە ونىڭ بەكەر ەمەس ەكەنىن ءتۇسىندىم. وعان ءبىر وقيعا سەبەپ بولدى.

رۋحانيات • 19 اقپان, 2025

تاريح جۇگىن ارقالاعان مۇرا

ۇلتتىق اكادەميالىق كىتاپحانادا تۇركى دۇنيەسىنىڭ بيىك تۇلعاسى, كورنەكتى ۇلت قايراتكەرى مۇستافا شوقايدىڭ «جاس تۇركىستان» جۋرنالىنىڭ 12 توم­عا توپتاستىرىلعان فاكسيميلە-جيناعى تانىستىرىلدى. وعان پارلامەنت دەپۋتاتتارى, سىرتقى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ وكىلدەرى, ەلشىلەر, الاشتانۋشى عالىمدار, قوعام قايراتكەرلەرى مەن زيالى قاۋىم قاتىستى.

عىلىم • 08 اقپان, 2025

ازاماتتىق ەرلىك

ەرلىكتىڭ ۇلكەن-كىشىسى جوق. بىرەۋى وتان ءۇشىن جان قيىپ, مايداندا ەرلىك كورسەتسە, ەندى بىرەۋى بەيبىت كۇن­دە قا­ھارماندىعىمەن تا­نى­لادى. ال ءبىزدىڭ كەيىپ­كەرىمىزدىڭ ەرلىگى مۇل­دە بولەك. بەي­نە­لەپ ايتقاندا, ول قى­لى­­شى­نان قان تام­عان يم­پەرياعا قار­سى شىعىپ, ۇلت مۇد­دەسىن قورعاپ قالدى.

سۇحبات • 07 اقپان, 2025

بەكەن ىبىرايىم, جازۋشى: شالا تانىم اداستىرادى, شالاعاي تالعام تالاستىرادى

وتكەن عاسىرداعى 70-جىلداردىڭ ورتاسىندا ادەبيەتكە ءبىر تالانتتى تولقىن كەلدى. ولار ء«بىز كەلدىك» دەپ ەشكىمگە ورەكپىگەن جوق. مادەنيەتتى مىنەز كورسەتتى. سىپايىلىق ساقتادى. الدىنداعى اعا بۋىننىڭ بار اسىلىن بويىنا ءسىڭىردى. كوركەم ءسوز ونەرىنە وزگەشە ورنەك قوستى. شۇرايلى شىعارمالارىمەن رۋحانيات قازىناسىن بايىتتى. باستىسى, ءونىمدى جازىپ, ادەبيەتكە ادال ەڭبەك ەتتى. وسى بۋىننىڭ بەلگىلى وكىلى, جازۋشى, سىنشى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, «ايبوز» ۇلتتىق ادەبي سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى بەكەن ىبىرايىممەن سىن مەن ادەبيەتتىڭ دامۋى تۋرالى اڭگىمەلەسكەن ەدىك.

ەڭ قىسقا اڭگىمە • 07 اقپان, 2025

ەل سۋرەتتەرى

قۇرت-قۇمىرسقا بىردە اۋىلداعى كلۋبتىڭ الدىندا ايدوس, ار­داق, امانجول تور­تەۋمىز اڭگىمەلەسىپ وتىردىق. قويۋ قارا سيا ءتۇن. اي ساۋلەسى سى­عىرايىپ ءتۇسىپ تۇر. جۇرت قا­لىڭ ۇيقىدا.

جادىگەر • 25 قاڭتار, 2025

داۋىردەن سىر شەرتكەن دۇنيەلەر

توبىل وڭىرىندە بىرما­عامبەت الدياروۆ ەسىم­دى اۋقاتتى ادام ءومىر سۇرگەن. بۇل كىسى ءوز زامانىنىڭ كوزى اشىق ازاماتى بولعان. جارلى-جاقىبايعا دا كوپ كومەگى تيگەن. 1920 جىلدان باستاپ, كەڭەس وكى­مەتى ەلىمىزدەگى ءىرى باي­­لاردىڭ مال-مۇل­كىن تارتىپ الىپ, وز­دەرىن باسقا جاق­قا جەر اۋدار­دى. وسى ناۋقانعا بىر­ما­عام­بەت بايدىڭ دا وت­باسى الدىمەن ىلىك­كەن. كەڭەس بيلىگى ونىڭ دا بار مال-مۇل­كىن تار­كىلەپ العان. قازىر سول اتامىزدىڭ ۇيى­نەن الىنعان كەيبىر زات­تار قوستاناي وبلىس­تىق تاريحي-ول­كە­تانۋ مۋزەيىندە تۇر.

ۋنيۆەرسيتەت • 24 قاڭتار, 2025

ۇزدىك 200 ۋنيۆەرسيتەتتىڭ قاتارىنا ەندى

Nazarbayev University (NU) حالىقارالىق «Times Higher Education» (THE) جاڭا رەيتينگىندە ء«بىلىم بەرۋ» باعىتى بويىن­شا الەمنىڭ ۇزدىك وقۋ ورىندارىنىڭ قاتارىنا ەندى.

ءبىلىم • 21 قاڭتار, 2025

قازاق ءتىلىن وقىتۋدىڭ جاڭا مودەلى

ء«تىل-قازىنا» ۇلتتىق عىلىمي-پراكتيكالىق ورتالىعى جاساندى ينتەللەكتىگە نەگىزدەلگەن «Tilqazyna قازاق ءتىلىن وقىتۋ مودەلىنىڭ» العاشقى ناتيجەسىن جاريالادى.

جادىگەر • 18 قاڭتار, 2025

نارقوبىز

قوستاناي وبلىستىق تاريحي-ولكەتانۋ مۋزەيى كونە جادىگەرلەرگە باي. اسىرەسە وندا ءوڭىر تاريحىنان سىر شەرتەتىن دۇنيەلەر وتە كوپ. سونداي ەكسپوناتتىڭ ءبىرى – نارقوبىز.

باسىلىم • 16 قاڭتار, 2025

قالامگەردىڭ قوس جيناعى

بەلگىلى جازۋشى, حالىقارالىق «الاش» ادەبي سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى قۋاندىق تۇمەنبايدىڭ «جان اۋەندەرى» جانە «مەنىڭ كوزىم ارقىلى» اتتى قوس كىتابى جارىق كوردى. مەملەكەتتىك تاپسىرىسپەن شىققان ەكى جيناققا قارىمدى قالامگەردىڭ كەيىنگى جىلدارى جازىلعان كوسەمسوزدەرى, تانىمدىق وچەركتەرى مەن دەرەكتى اڭگىمە-ەسسەلەرى ەنگەن.

ياندەكس.مەتريكا