اباي ايماعامبەت
اباي ايماعامبەت«Egemen Qazaqstan»
1330 ماتەريال تابىلدى

ەكونوميكا • 09 شىلدە, 2025

ترامپ تاريفىندە قانداي وزگەرىس بار؟

اقش پرەزيدەنتى دونالد ترامپ 1 تا­مىز­دان باستاپ ەلىمىزدىڭ اقش-قا باراتىن تاۋارلارعا 25% يمپورتتىق باج ەنگىزەتىنىن مالىمدەدى. ترامپ قازاقستان­مەن ساۋدا قاتىناسىنىڭ بەرىكتىگىن جانە ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتىپ, ساۋ­دا بالانسى تاپشىلىعىنا قارا­ماس­تان ىن­تىماقتاستىق ورناتۋعا دايىن ەكەنىن ما­لى­مدەگەن. ء«بىز قازاقستانمەن ساۋ­دا قا­تىناسىمىزدى ۇزاق جىلدار بويى تال­قىلادىق جانە قازاقستاننىڭ تاريف­تىك جانە تاريفتىك ەمەس ساياساتى مەن ساۋدا كەدەرگىلەرىنەن تۋىنداعان ۇزاق مەرزىمدى جانە وتە تۇراقتى ساۋ­دا تاپشىلىعىنان باس تارتۋىمىز كەرەك دەگەن قورىتىندىعا كەلدىك. 2025 جىلعى 1 تامىزدان باستاپ اقش-قا جونەلتىلەتىن بارلىق قازاق­ستاندىق تاۋارلارعا سالالىق تا­ريف­­تەردەن بولەك, بار بولعانى 25 پايىز­دىق باج سالىعىن الامىز», دەلىنگەن مالىم­دە­مەدە.

شارۋاشىلىق • 04 شىلدە, 2025

ۇن تارتۋشىلاردىڭ ۇپايى تۇگەلدەنەدى

وسىدان بىرەر اي بۇرىن ۇن تارتاتىن كاسىپورىنداردىڭ جاپپاي جابىلىپ جاتقانى تۋرالى اقپارات تاراعان. بۇرىن ورتالىق ازيا ەلدەرى ۇندى بىزدەن ساتىپ السا, ەندى بيدايدى عانا ساتىپ الىپ, ۇن وڭدەۋدى وزدەرى جۇزەگە اسىرىپ جاتىر. سالدارىنان وتاندىق ۇن وڭدەۋشىلەر ءۇشىن وتكىزۋ نارىقتارى تارىلدى. وسى رەتتە «ازىق-ت ۇلىك كەلىسىمشارت كورپوراتسيا­سى» ۇن تارتۋشىلاردىڭ قاجەتتىلىگىن نارىقتىق باعامەن قامتاماسىز ەتپەك.

بيۋدجەت • 03 شىلدە, 2025

بيۋدجەت تاپشىلىعى ۇلعايا ءتۇستى

ساراپشىلاردىڭ ەسەپتەۋىنشە, بيىل ساۋىردە ەكونوميكانىڭ ناقتى سەكتورى سەنىمدى ءوسۋدى جالعاستىردى. بۇعان ەڭ ءبىرىنشى كەزەكتە قۇرىلىس, ترانسپورت جانە قويمالاۋ باعىتتارىنداعى جوعارعى قارقىن اسەر ەتتى. جارتى جىلعا شولۋ جاساعان ەكونوميكانى قولدانبالى زەرتتەۋلەر ورتالىعى (AERC) مۇناي ءوندىرۋدىڭ جوعارعى دەڭگەيى تاۋ-كەن سالاسىن ىنتالاندىرىپ جاتىر دەپ ەسەپتەيدى.

باعا • 02 شىلدە, 2025

مىڭ قۇبىلعان مۇناي نارىعى

وپەك-ءتىڭ بولجامىنشا, ماۋسىم ايىندا مۇنايعا دەگەن الەمدىك سۇرانىس جىلدىق ماندە تاۋلىگىنە 1,3 ملن باررەل دەڭگەيىندە ساقتالادى. بۇل وتكەن ايدىڭ باعالاۋىمەن سايكەس كەلەدى دەيدى AERC ساراپشىلارى. سۇرانىستى كۇشەيتىپ وتىرعان ەلدەر – قىتاي, ءۇندىستان جانە ازيانىڭ وزگە دە مەملەكەتتەرى. بيىلعى مۇنايدىڭ جاھاندىق جالپى سۇرانىسى تاۋلىگىنە 105,1 ملن باررەلدى قۇرايدى ەكەن.

قازاقستان • 02 شىلدە, 2025

قازاقستان – ورتالىق ازياداعى ەكونوميكالىق كوشباسشى

ەلىمىز جىل ساناپ ورتالىق ازياداعى (وا) ەكونوميكالىق كوشباسشى رەتىندەگى ۇستانىمىن كۇشەيتىپ كەلەدى. پاندەميا مەن 2022 جىلعى گەوساياسي شيەلەنىستەن كەيىن ءىرى ساۋدا-لوگيستيكالىق حابقا اينالۋ ماسەلەسىن دە كۇن تارتىبىنە شى­عاردىق جانە ول ناتيجەسىز دە ەمەس. قازىر ەل اۋماعى ارقىلى جۇيتكىپ جاتقان تاۋار اعىنى ۇلعايدى. بۇل ءبىزدىڭ ساۋدا, ينۆەستيتسيا جانە يننوۆاتسيا ورتالىعىنا اينالۋ مۇمكىندىگىمىزدى ەسەلەيتىنى داۋسىز.

ەكونوميكا • 02 شىلدە, 2025

مەتالل الۋ تيىمدىلىگى ارتادى

«قازاقمىس» كورپوراتسياسى قاراعاندىدا تاۋ-كەن مەتاللۋرگيا سالاسىنا وڭتايلى شەشىم ازىرلەۋگە جانە قولدانىسقا ەنگىزۋگە ارنالعان الاڭ – R&D-ورتالىعىن ىسكە قوستى. ول «كازگيدرومەد» كومپانياسىنىڭ بازاسىندا قۇرىلدى. ورتالىقتىڭ تۇساۋكەسەرىنە ونەركاسىپ جانە قۇرىلىس مينيسترلىگىنىڭ, عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم مينيسترلىگىنىڭ, سونداي-اق ءىرى تاۋ-كەن ءوندىرۋشى كومپانيالار مەن زەرتتەۋ ينستيتۋتتارىنىڭ وكىلدەرى قاتىستى.

ەنەرگەتيكا • 27 ماۋسىم, 2025

جىلۋ جەلىلەرىن جاڭعىرتادى

مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ جىلۋ كوزدەرى مەن جىلۋ جەلىلەرىنىڭ ءۇزىلىسسىز جۇمىسىن قامتاماسىز ەتۋ بويىنشا بەرگەن تاپسىرمالارىن ىسكە اسىرۋ اياسىندا جەزقازعان قالاسىنىڭ جىلۋ جەلىلەرىن قايتا جاڭعىرتۋدى اياقتاۋ ءۇشىن ۇكىمەت رەزەرۆتەن 2,8 ملرد تەڭگەدەن استام قارجى ءبولدى. پرەمەر-مينيستر ولجاس بەكتەنوۆ ءتيىستى قاۋلىعا قول قويدى.

ينۆەستيتسيا • 27 ماۋسىم, 2025

100 ملن ەۋرودان اساتىن ينۆەستيتسيا

پرەمەر-ءمينيستردىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى رومان سكليار «Air Liquide» توبىنىڭ ۆيتسە-پرەزيدەنتى ەميلي مۋران-رەنۋارمەن كەزدەستى. كەزدەسۋ بارىسىندا تاراپتار پاۆلودار مۇناي-حيميا زاۋىتىنىڭ (پمحز) اۋماعىندا سۋتەگى ءوندىرۋ قوندىرعىسىنىڭ قۇرىلىسى جوباسىن جۇزەگە اسىرۋ ماسەلەسىن تالقىلادى. اتالعان جوبا 2026 جىلدىڭ قازان ايىندا پايدالانۋعا بەرىلەدى دەپ جوسپارلانعان.

الەم • 26 ماۋسىم, 2025

يزرايل – يران قاقتىعىسى: الەۋەتكە اسەرى قانداي؟

يزرايل مەن يران اسپانىندا جاسىن ويناتىپ جاتقان زىمىراندار «شەرۋى» جاھاندىق مۇناي باعاسىن قىمباتتاتۋعا دا, قۇلدىراتۋعا دا قابىلەتتى. وسىدان بىرەر كۇن بۇرىن يران ورمۋز بۇعازىن جاۋىپ تاس­تايتىن بولسا, مۇناي باعاسى ءوسۋى مۇمكىن (جالپى, ەكى ەل اراسىندا سوعىس باستالعالى «قارا التىن» قۇنى 11%-عا ءوسىپ تە ۇلگەرگەن ەدى) دەگەن پىكىر بەلسەندى تاراسا, ەندى يران مەن يزرايل تاتۋلاسۋعا كەلىسكەننەن كەيىن باعا قايتادان تومەندەي باستادى.

شارۋاشىلىق • 26 ماۋسىم, 2025

وزەكتى تۇيتكىلدەردى تارقاتۋعا ۋاعدالاستى

اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنداعى قازاقستان-قىرعىزستان جۇمىس توبىنىڭ II وتىرىسى ءوتتى. جيىنعا اۋىل شارۋاشىلىعى ۆيتسە-ءمينيسترى باعلان بەكباۋوۆ پەن قىرعىز رەسپۋبليكاسىنىڭ سۋ رەسۋرستارى, اۋىل شارۋاشىلىعى جانە وڭدەۋ ونەركاسىبى ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى سامات ناسيردينوۆ تەڭ توراعالىق جاسادى.

ياندەكس.مەتريكا