مۇحتار كۇمىسبەك
مۇحتار كۇمىسبەك«Egemen Qazaqstan»
1054 ماتەريال تابىلدى

ساياسات • 20 شىلدە, 2021

مادەني بايلانىستىڭ ماڭىزى زور

مادەني ىنتىماقتاستىقتىڭ ءمانى زور. مۇندا ەل مەن ەلدى, جەر مەن جەردى بايلانىستىرىپ تۇراتىن ۇلى كۇش بار. ۇلتتىڭ رۋحاني تۇلەۋىنە وزگە ۇلتتىڭ دا سەپتىگى تيەتىنى, ءبىر-بىرىنە ىقپال ەتەتىنى بەلگىلى. وعان مادەنيەت جانە سپورت ءمينيسترى اقتوتى رايىمقۇلوۆانىڭ بەلارۋس رەسپۋبليكاسىنىڭ مادەنيەت ءمينيسترى اناتولي ماركەۆيچپەن كەزدەسۋ ساتىندە تاعى ءبىر مارتە كوزىمىز جەتتى.

رۋحانيات • 11 شىلدە, 2021

ءبىر مينۋت ۇنسىزدىك

ەڭ ۇلى ۇنسىزدىكتى ۋاقىت تارازىسى تەڭشەي المايدى. ساعات تىلىڭدەگى تىنىشتىقتىڭ سالماعى اۋىر, جاندى تۇڭعيىققا تارتادى دا تۇرادى. ۇنسىزدىك ىشىندەگى كوڭىلدىڭ ءحالى استان-كەس­تەن. سوندىقتان بوتەن ويدىڭ كولەڭكەسىن سايالاعان ادامنىڭ السىزدىگىنەن قورقاسىڭ. وندا ساتقىندىق بار, سەنىم جوق. شىنىمدى ايتايىن با؟ مىنا قوعامنىڭ ۇنسىزدىگى قالجىراتتى. جىگەرىمدى جۇتىپ قويارداي. قالاي ويلايسىز, قازاق دالاسىنان وتكەن الىپتاردىڭ ارقايسىسىن جەكە-جەكە ەسكە الساق, وتىز جاسار مەملەكەتتىڭ ءتوزىمى جەتە قويا ما؟ تاعى دا ءبىر مينۋت ۇنسىزدىك! تىرشىلىكتىڭ تامىرىن ۇستاپ كورىڭىزشى, سوعىپ تۇر ما ەكەن؟

06 شىلدە, 2021

ەلوردادا فوتوقۇجاتتىق كورمە وتۋدە

ەلوردا كۇنىنە وراي نۇر-سۇلتان قالاسىنىڭ مەملەكەتتىك ءارحيۆى قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ ارحيۆىمەن بىرلەسىپ اشىق اسپان استىندا «نۇر-سۇلتان - بولاشاقتىق قالاسى» اتتى فوتوقۇجاتتىق كورمە اشتى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.

ونەر • 22 ماۋسىم, 2021

كونە ءداۋىر كورىنىستەرى

كونە زاماندى كوز الدىمىزعا اكەلەتىن ەكى قۇدىرەت بار. ءبىرى – ءسوز بولسا, ەكىنشىسى – سۋرەت. ءسوزدىڭ سيقىرى قۇپيالاردى تالقانداۋعا قۇشتار, ال بوياۋدىڭ سىرى بەيمالىم دۇنيەگە استار ىزدەۋگە ماجبۇرلەيدى. ونى ادام جانارىمەن كورەدى, جۇرەگىمەن سەزىنەدى. مىنە, كەنەپ بەتىنە تۇسكەن كەز كەلگەن كورىنىستىڭ جۇمباعى وسىندا. ال سول جۇمباقتى شەشۋگە ءسىز بەن ءبىزدىڭ كەيدە شامامىز جەتپەي جاتادى. سوندىقتان دا قىلقالام يەسىنىڭ قيالىنا عاشىق كۇيدە قالا بەرەمىز.

ونەر • 20 ماۋسىم, 2021

تەڭىز ءانى

1965 جىلى برونكس زووباعىندا «جەر بەتىندەگى ەڭ قاۋىپتى جانۋارلار» اتتى كورمە وتەدى. ونى نەمەنەگە جازىپ وتىر دەيسىز عوي, الگى كورمەدە كورمەنىڭ اتىن ارقالاعان ەرەكشە كارتينا قويىلعان ەكەن. ونى تاماشالاۋعا كەلگەن ءاربىر ادام اينا ورناتىلعان تۋىندىدان ءوزىن كورەدى-ءمىس. كورمەنىڭ قىزىعى دا, شىجىعى دا سول. ال بۇعان قاراپ, ءبىزدىڭ ويىمىزعا دانىشپان نيتسششەنىڭ ناقىلى ورالدى. «ادام – سانالى جانۋار ءھام ۋادە بەرە الاتىن ماق ۇلىق». ءيا, تۋىندىنىڭ ءتۇپ ماعىناسى وسى افوريزمگە استار بولىپ تۇرعانداي. ءبىزدىڭ بۇگىنگى اڭگىمەمىز وسى وقيعامەن قاناتتاس.

ونەر • 17 ماۋسىم, 2021

شارىن شاتقالى

قىزعىلت قۇم. الىپ اڭعار. ەرتەگى ءپىشىندى قامالدار. ەلدىڭ كوزىنە تۇسۋگە قورقاتىن عاجايىپ سايلار. اڭىزعا جۇك بولعان الىپ مەكەننىڭ ءبىر بۇرىشى. اقيقاتىن ەشكىم ارشىپ الا الماسى انىق. سەبەبى ميلليون جىل بۇرىن جەردى جارىپ شىققان تابيعاتتىڭ كوركەم سۋرەتى ادامزاتتان ايلاسىن اسىرىپ تۇر. كەر دالانىڭ ءتوسىن قانشا كەمىرسە دە ەندى پەندە اتاۋلى مۇنداي تۋىندى تۋدىرا الماسى اقيقات.

رۋحانيات • 16 ماۋسىم, 2021

ەينشتەينمەن ەرەگىسۋ

ەينشتەيننىڭ فوتوسىن توڭازىتقىشقا جابىستىرىپ قويىپتى. اجەم عوي باياعى, ىرىمشىل. كورشى ءۇيدىڭ بالاسى بەرلينگە بارىپ كەلگەلى اپام وسى ءبىر «وقىمىستى شالدى» اينالسوقتاپ شىقپايدى. نەمەرەنىڭ تۇڭعىشى بولعان سوڭ با, ايتەۋىر بولا­شاعىما نەمكەتتى قارامايتىن ادەتى. ونىسىن جاتقا بىلەمىن. ايتسە دە ءتىلىن يەگىنە دەيىن سوزعان «شالدى» ماعان نەسىنە ۇلگى ەتەدى ەكەن. تۇسىنسەم بۇيىرماسىن. ەندى قاراپتان قاراپ وتىرماي, ەينشتەيننەن اجەمدى قىزعاناتىن بولدىم. ءارى-بەرى وتكەندە قۇلاعىمدى ەكى جاققا قاراي سوزا تارتىپ, مەن دە ءتىلىمدى شىعارامىن. ءاي, سودان عالىم بولعانىمدى قايدام, قالقان قۇلاق بولا جازداعانىم ەسىمدە.

ونەر • 14 ماۋسىم, 2021

كۇي قۇدىرەتى

كۇي ونەرى – قازاق حالقىنىڭ ەڭ قۇندى, باعالى مۇراسىنىڭ ءبىرى. قانى مەن جانىندا كۇي ويناعان ۇلتىمىز تۋما تالانتتارعا كەندە ەمەس. سونداي دارىن يەلەرىنىڭ ءبىرى – قازاق ونەرىندە ءوزىنىڭ وشپەس ءىزىن قالدىرعان كۇيشى, كومپوزيتور دينا نۇرپەيىسوۆا. بيىل داڭقتى تۇلعانىڭ تۋعانىنا 160 جىل تولىپ وتىر. سوعان بايلانىستى «قازاقكونتسەرتتە» سۇڭعىلا ونەر يەسىنىڭ مەرەيتو­يىنا ارنالعان ۇلكەن كونتسەرت ءوتتى.

تاريح • 14 ماۋسىم, 2021

كىشكەنتاي يمپەراتور

تاسباقا تىرلىك. قازاقتىڭ تىرلىگىنە قاتتى ۇقسايدى. ميمىرت تا جايباسار. باعىتى بار, بىراق ءجۇرىسى باياۋ. ۋاقىتتىڭ ۇيىتقىپ سوققان جەلى توڭكەرىپ تاستاسا ەكەن دەپ تىلەيسىڭ. اۋزىنا تىستەگەن ءشوبى ارمانىنا جەتكىزە قويار ما ەكەن؟! ونى دا ويلايسىڭ. ۇزدىكسىز اۋىر, شابان ءجۇرىس ءالى اياقتالعان جوق. قازاق تاسباقانىڭ ۇستىندە ۇيىقتاپ جاتىر. استىنداعى ساۋىت قاتتى بولعانىمەن, ۇيقىسى ءتاتتى.

ادەبيەت • 13 ماۋسىم, 2021

پۋشكيندى كىم كوپ وقيدى؟

بارىمىزگە ايان, 6 ماۋسىم ورىستىڭ الىپ اقىنىنىڭ تۋعان كۇنى. ءيا, ءيا, الەكساندر پۋشكيندى ايتىپ وتىرمىز. ۇلى شايىردىڭ وتانى سوعان بايلانىستىرىپ حالىقارالىق ورىس ءتىلى كۇنىن اتاپ ءوتۋدى داستۇرگە اينالدىرعان. ول ەندى تاڭسىق دۇنيە ەمەس. ەڭ قىزىعى مىنادا: الەمدىك Storytel اۋديوكىتاپ قىزمەتى پۋشكيننىڭ تانىمالدىلىعىن تەكسەرىپ كورگىسى كەلىپتى. ناتيجەسىندە, تۇرىكتەر تاڭداي قاقتىرعان.

ياندەكس.مەتريكا