ءبىلىم • 21 تامىز, 2024
وقۋشىنىڭ كەرەك-جاراعى قانشا تۇرادى؟
انە-مىنە قىركۇيەك تە كەلىپ قالدى. بالالار جازدىڭ سوڭى جاقىنداعانىن ويلاعىسى دا كەلمەي ويناپ جۇرگەن شىعار, الايدا اتا-انالار مەكتەپكە قامدانۋدى باستاپ تا كەتكەن. بۇعان كوپشىلىك اراسىندا جۇرگىزىلگەن ساۋالناما ناتيجەسىندە كوز جەتكىزدىك. سوعان سۇيەنىپ ء«بىر بالانى مەكتەپكە دايىنداۋعا قانشا قاراجات كەرەك؟» دەگەن ساۋالعا جاۋاپ ىزدەپ كوردىك.
تاربيە • 16 تامىز, 2024
ينتەرنەت: بالانى ساقتاندىرۋ كەڭەسى
وقۋ جىلى جاقىنداپ كەلەدى. بۇل كۇندە بالالاردى مەكتەپكە داپتەر-قالامىمەن عانا ەمەس, جەكە تەحنيكاسىن دا (تەلەفون, سمارتفون, پلانشەت, نوۋتبۋك, تاعىسىن تاعى) سايلاپ دايىندايتىن بولعانبىز. سەبەبى بالامەن بايلانىستا بولۋ كەرەك, ودان قالدى وقۋشىلارعا بەرىلەتىن كەيبىر تاپسىرمانى ورىنداۋ تەحنيكانى قاجەت ەتەدى. ايتەۋىر ءار بالادا ينتەرنەتكە قوسىلعان ءبىر تەحنيكا بار. ال ولاردىڭ ينتەرنەتتەگى قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتىپ وتىرمىز با؟
زەردە • 15 تامىز, 2024
«ەر ەسىمى – ەل ەسىندە» دەيمىز. بىراق ەرلىگى لايىقتى ەلەنبەگەندىكتەن, ەرلەردىڭ ەل ەسىندە قالماعانى كوپ. سونىڭ ءبىرىن بىزگە جاقىندا رەداكتسيامىزعا حابارلاسقان وقىرمانىمىز بايانداپ بەردى. اڭگىمەسىن تىڭداعاندا ءۇنسىز قالدىق. «ەرلىك لايىقتى باعاسىن الماي قالسا, قانداي قيىن!» دەپ كۇرسىندىك.
پىكىر • 27 ماۋسىم, 2024
سوت زالى. كامەلەت جاستان ەندى اسقان ەكى جىگىت ەسىرتكىنى ساقتاعانى, مۇنىسى ازداي تاراتقانى ءۇشىن سوڭعى ۇكىمىن تىڭداعالى تۇر. ەكەۋىنىڭ دە اناسى بوتاداي بوزداپ وتىر. بۇل – القابي بولعان تانىسىمىزدىڭ اڭگىمەسى. ونىڭ سوزىنەن سوڭ باسىمىزعا ءبىر سۇراق كەلدى. جاۋابىن القابيدەن ەستىگەندە ءبارىنىڭ باسىندا نەنىڭ تۇرعانىن تۇسىنگەندەي بولدىق.
ءبىلىم • 14 ماۋسىم, 2024
قازاقستاندا ءالى كۇنگە دەيىن ءۇش اۋىسىمدى جانە اپاتتى جاعدايداعى مەكتەپتەر بار. ءدال وسى ماسەلەنى شەشۋ ءۇشىن «جايلى مەكتەپ» ۇلتتىق جوباسى قولعا الىندى. جوبا بويىنشا 2025 جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن 401 جايلى مەكتەپ سالىنىپ, پايدالانۋعا بەرىلۋگە ءتيىس. بۇعان بيۋدجەتتەن تيەسىلى قاراجات, دالىرەك ايتقاندا, 2,6 ترلن تەڭگە قاراستىرىلعان. جوبانىڭ جۇرگىزىلۋ بارىسى قالاي؟ ورىن تاپشىلىعى شىنىمەن تولىق جويىلا ما؟ «جايلى مەكتەپ» قاي تىلدە وقىتادى؟ جاۋاپ ىزدەپ كوردىك.
ءبىلىم • 25 مامىر, 2024
بۇگىن ەلىمىزدە سوڭعى قوڭىراۋ سوعىلادى. جالپى, وسى 2023-2024 وقۋ جىلىن 3,8 ملن وقۋشى اياقتايدى. سونىڭ 186 مىڭى التىن ۇيا مەكتەبىمەن قوشتاسىپ, ۇلكەن ومىرگە قادام باسادى. ءبىر قۋانىشتىسى, كوبەيىپ كەلەمىز. ويتكەنى بىلتىر وقۋ جىلىن 3,7 ملن بالا, مەكتەپتى 172 مىڭ وقۋشى بىتىرگەن ەدى.
ءبىلىم • 18 مامىر, 2024
وقۋ جىلى قالاي قورىتىندىلاندى؟
وقۋ جىلى قاشان اياقتالادى؟ قورىتىندى ەمتيحاندار قاي كەزدە بولادى؟ قانشا بالا جازعى دەمالىس ورىندارىمەن قامتىلادى؟ ەندى وقۋ ورنىنان قاعاز نۇسقاداعى انىقتامانىڭ قاجەت بولمايتىنى راس پا؟ بۇل سۇراقتارعا پرەزيدەنت جانىنداعى ورتالىق كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتىندە وتكەن جيىندا جاۋاپ بەرىلدى.
ءبىلىم • 01 مامىر, 2024
Cۋ تاسقىنى: ۋنيۆەرسيتەتتەر دە شەت قالمادى
قازىرگىدەي قىسىلتاياڭ شاقتا ەلدىڭ بار نازارى سۋ باسقان وڭىرلەرگە اۋىپ تۇر. ماتەريالدىق, مورالدىق تۇرعىدا كومەك بەرۋگە جۇرەگى بار جاننىڭ ءبارى ءازىر. سونداي جاناشىرلىق پەن ازاماتتىقتى ەلىمىزدەگى جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ قىزمەتكەرلەرى مەن ستۋدەنتتەرىنىڭ دە ناقتى ءارى ناتيجەلى ارەكەتىنەن بايقادىق.
تاربيە • 23 ءساۋىر, 2024
اششى دا بولسا شىندىق, بالالاردى تەلەفون تاربيەلەپ جاتىر. بالالاردىڭ نە قالايتىنى, نەنى قىزىقتايتىنىنان باستاپ, قاي سۇراقتىڭ جاۋابىن تاپپاي جۇرگەنىن, قانداي ماسەلە مازالايتىنىنا دەيىن – ءبارىن اتا-انادان گورى قولىنداعى سمارتفونى, سونىڭ ىشىندەگى «گۋگل» باستاعان, ءتۇرلى قوسىمشاسى قوستاعان «دوستارى» كوبىرەك بىلەتىن سياقتى. بالانىڭ ساناسىندا نە بولىپ جاتقانىنان حاباردارمىز با؟
سۇحبات • 19 ءساۋىر, 2024
احمەتقال مەدەۋ: تابيعي اپاتتىڭ سەبەبى مەن سالدارىن زەرتتەۋگە دايىنبىز
مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ جاقىندا وتكەن عىلىم جانە تەحنولوگيالار جونىندەگى ۇلتتىق كەڭەستىڭ وتىرىسىندا عىلىمنىڭ الەۋەتىن تابيعي اپاتتاردى بولجاۋدا بارىنشا پايدالانۋ ماڭىزدى ەكەنىن اتاپ ءوتتى. وسى ورايدا ءبىز گەوگرافيا جانە سۋ قاۋىپسىزدىگى ينستيتۋتىنىڭ باسشىسى, گەوگرافيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسىنىڭ اكادەميگى احمەتقال مەدەۋ مىرزامەن اڭگىمەلەسكەن ەدىك.
