جانىبەك ءاليمان
جانىبەك ءاليمان«Egemen Qazaqstan»
150 ماتەريال تابىلدى

رۋحانيات • 07 اقپان, 2025

قالام قۋاتى

شىنىندا دا, بودان ەلدىڭ بالاسىنىڭ باسىندا قانداي باقىت بار دەپ ويلاۋىڭىز مۇمكىن عوي. ال اسىلىندا مۇمكىن ەمەستىڭ كوبى تىعىرىققا تىرەلىپ, ءبارى بىتۋگە اينالعاندا بارىپ ءۇمىت ساۋلەسىنىڭ شەتى كورىنە باستايتىنىن ومىرلىك مىسالدار ايعاقتايدى. بۇل تۋرالى تاماشا تامسىلدەر پاۋلو كوەلونىڭ «الحيميك» رومانىندا دا ادەمى سۋرەتتەلەدى. قوي باعىپ, قيالى قاي جەردەن قوڭىراۋ قاقسا, سوندا جۇگىرگەن باقتاشى بالانىڭ ءومىرى بارلىق مۇمكىندىك تۇگەسىلگەن جەردەن باستالۋشى ەدى عوي جانە قۇلاپ قايتا تۇرۋلار قايتالانىپ وتىرادى. اتاقتى تۋىن­دىمەن قاتار, نوبەل سىيلىعىن ەنشىلەگەن بىرنەشە روماندى قازاق تىلىنە تارجىمالاعان قالامگەر-اۋدارماشى مارال حاسەننىڭ شىعارماشىلىق ەڭبەگى مەن تەلەگەي ءبىلىمى تۋرالى قازىر اڭگىمەلەي الاتىن ەكى قازاق بولسا, سونىڭ ءبىرى – ارىپتەس اعامىز, بەلگىلى جۋرناليست جومارت وسپان ەكەنىن ايتقىمىز كەلەدى.

ءان • 05 اقپان, 2025

دۇنيەنى تەربەگەن عاجاپ اۋەن

ەرىكسىز بايلاپ-ماتاپ قوياتىن نارسەلەر بولادى. بىرەۋلەر قۇبىلىس, تىلسىم دەپ جاتادى. ءوتىپ بارا جاتىپ كىلت توقتايسىڭ دا, اربالىپ تۇرىپ قالاسىڭ. ماسەلەن, «مەنىڭ اتىم – قوجا» نەمەسە «تاقيالى پەرىشتە» سىندى فيلمدەرگە ءالى كۇنگە «قادالىپ» قالاتىنىمىز بار. تۋرا سول سياقتى ەفيردە «داريعا-داۋرەن» ءانى قالىقتاعان جىلدارى دا الگىندەي كۇيدى تالاي كەشكەنبىز. ءيا, اقىن نەسىپبەك ايت ۇلىنىڭ سوزىنە جازىلعان تۇرسىنجان شاپايدىڭ ءانى «داريعا-داۋرەندى» رامازان ستامعازيەۆ ورىنداعاندا ەرىكسىز مويىن بۇراتىنبىز. ءان باۋراپ, وزىنە بايلاپ-ماتاپ الاتىن. ونەر دەگەن وسى دا.

رۋحانيات • 24 قاڭتار, 2025

دانالىق الەمىنىڭ باستاۋى

«مەن ءبىر جۇمباق اداممىن» دەپ حاكىم ابايدىڭ ءوزى ايتىپتى. حح عاسىردا تۋعان تاكەن الىمقۇلوۆتىڭ ابايتانۋعا قاتىستى سوقتالى ەڭبەگى دە «جۇمباق جان» اتالىپتى. ءبىر جوقتى ءبىر جوق تابادى دەگەندەي, ءسىز جۇمباقتىڭ سىرىن جۇمباق اشادى دەگەنگە قالاي قارايسىز؟ اباي الەمىن وقىتقان ءوز الدىنا, سوزجۇمباق, رەبۋس سىندى ويلاندىراتىن دۇنيەلەر ارقىلى ىنتاسىن وياتسا قايتەر ەكەن؟ بالانىڭ ىنتا-ىقىلاسىن وياتارعا بۇل دا ءبىر كومەكشى قۇرال ەمەس پە؟ وعان اباي الەمىنە باستايتىن ءماتاۋسوز (كروسسۆورد), باعدارسوز (سكانۆورد), سوزدەن ءسوز (اناگرامما), سان ءسوز (كريپتوگرامما), تىزبەسوز (چاينۆورد) قايدا دايىن تۇرعان دەۋىڭىز دە مۇمكىن عوي. بار, ءتىپتى جەتكىلىكتى. تۇتاس اباي الەمىنە جەتەلەپ, ويلاندىراتىن سوزجۇمباقتاردىڭ نەشە اتاسى توپتاستىرىلعان كىتاپتار كىمدى بولسىن بەيجاي قالدىرماۋعا ءتيىس. الايدا اۆتورى وسى دۇنيەلەرى ەل اراسىنا تارالسا, «بالكىم وقىرماندار قاجەتىنە جاراتار ما ەدى؟» دەيدى.

تاريح • 14 قاڭتار, 2025

عالام جانىنىڭ عاداۋاتى

ماحاببات بولماسا, عاداۋات تا جوق شىعار, كىم ءبىلىپتى. دەمەك ماحاببات تۋعان كۇنى ول دا بىرگە كەلە مە, الدە اۋەلدە ماحابباتتىڭ جاڭعىرىعى مەن جارقىن ساۋلەسىنەن شوشىپ ويانىپ, ادەتىنە باستى ما ەكەن؟ وي ەڭبەگىن بىلاي قويعاندا, جان ەڭبەگى, سانا-سەزىم, رۋح بيىگىنە قۇلاش ۇرۋشى اقىن-جازۋشىنىڭ شيىرلاعان تاقىرىبىنىڭ ءبىر پاراسى وسىعان سايادى.

ەگەمەن قازاقستان • 13 جەلتوقسان, 2024

«ەگەمەن» ەلگە جەتكەنشە...

گازەت تويى قارساڭىندا نە نارسەگە ءمان بەرمەدىك. زەردەلى وقىرماندار وزدەرى-اق حابارلاسىپ, باس باسىلىم تۋرالى جازىپ جىبەرىپ جاتىر. بۇرىنعى باسشىلاردىڭ جولداپ جاتقان جازبالارى ءوز الدىنا. باسىلىمنىڭ ارعى-بەرگى ءومىرى, اتقارعان قىزمەتتەرى, اۋەلى گازەت بەتىندە كورىنىپ بارىپ شەشىمىن تاپقان ماسەلەلەردى حاتقا ءتۇسىرىپ جىبەرگەن جاناشىر ەلدىڭ لەبىزىن وقىعاندا, ارينە, ۇجىمداعىلاردىڭ مەرەيى ءوسىپ قالادى. «تويدىڭ بولعانىنان بولادىسى قىزىق» دەگەندەي, ءبارى-ءبارى قامتىلىپ جاتقان سياقتى. ءتۇپسانانىڭ تۇسباعدارىن ءبىر سىلكىپ قاراساق, ءبارى جازىلىپ جاتقانداي كورىنگەنىمەن, گازەت ءوندىرىسى, «Egemen Qazaqstan»-نىڭ بۇگىنگى تىنىس-تىرشىلىگىن, بەينەلەپ ايتقاندا, ءسىز كورمەگەن «وت پەن سۋدىڭ» ورتاسىن ۇمىتىپ بارادى ەكەنبىز-اۋ دەستىك.  

تۇلعا • 15 قاراشا, 2024

ايتا الماستى اڭداتقان اڭگىمە

«اتانبويىن» ايتامىز با, «بوقىراۋ جارمەڭكەسىنە» توقتالامىز با؟ الدە «سۇرمە تارتىپ ءتورت كوزدەن­گەنىن» ءسوز ەتەمىز بە؟ ءبىز مەيلى دەر ەدىك. قازاقتىڭ جالپاق ءتىلى قاي جاعىنا تارتسا دا, قاي قيىرعا سالسا دا جەتەدى. بەيىمبەت شىعار­ماشىلىعىنا كوز جۇگىرتسە, ءتىپتى قۇدىرەتتەنىپ كەتەدى.

ادەبيەت • 24 قازان, 2024

بابالار تاريحىنىڭ التىن پاراعى

وسى ۋاقىتقا دەيىن جوشى حان تۋرالى ءارتۇرلى دۇنيەلەردى وقىپ كەلدىك. «اقساق قۇلان – جوشى حان» تۋرالى اڭىز بەن كۇي قۇلاعىمىزعا بالا كۇنىمىزدەن ءسىڭدى. ءتىپتى مۋلتفيلمنەن كورىپ وستىك. ول كەزدە ءبىر ءتۇستى قارا سۇر ەكران بولسا دا ۇلتتىق قۇندىلىقتار مولىراق سياقتى ەدى. «قارلىعاشتىڭ قۇيرىعى نەگە ايىر؟», «اقساق قۇلان – جوشى حان» سەكىلدى مۋلتفيلمدەر تاماشالايتىنبىز. قازىر بۇلاردىڭ ءيسى دە جوق. مۇمكىن ءدال سول ۋاقىتتا تەلمىرەتىن باسقا دۇنيە بولمادى. ايتپاعىمىز ول دا ەمەس, جوشى حان ەدى عوي.

تاعزىم • 17 قازان, 2024

ۇلت ونەرىندەگى ۇلاعاتتى اۋلەت

قازاق دالاسىندا تەاتر ونەرىنىڭ قازىعىن قاعىپ, تۋىن كوتەرگەن جۇمات شانين تۇلعاسى قاشان دا ەسكە ءتۇسىرىپ وتىرۋعا ءتيىستى ارداقتى ەسىمدەر ساناتىندا. تەاتر ونەرىنىڭ قالىپتاسىپ, ورنىعۋىنا تەر توككەن ج.ءشانيننىڭ جۇبايى, ۇلت تەاترىنىڭ العاشقى قارلىعاشتارىنىڭ ءبىرى – جانبيكە دە اي­تۋلى اكتريسا ەكەنى تاريحتان ءمالىم. حالقىمىزدىڭ ماڭدايالدى پەر­زەنت­­تەرىنە تارتىپ تۋعان ۇلدارى قاسىمحان شانين دە تەاتر مەن كينو ونە­رى­نىڭ قايتالانباس جۇلدىزى, رەجيسسەرلىگىمەن قاتار انشىلىگى دە ءبىر توبە.

رۋحانيات • 08 قازان, 2024

توپىراقتىڭ كيەسى

ەرتەرەكتە, ءبىزدىڭ بالا كۇنىمىزدە, «تۋعان جەر» اتتى ءان بولاتىن. قازاقتا نە كوپ, وسى تاقىرىپتا جازىلعان ءان كوپ. ءبىزدىڭ قۇلاعىمىزدا قالعان الگى تۋىندى سۇمدىق زارلى ەدى.

وقيعا • 14 تامىز, 2024

باسىرەنىڭ ءمانى نەدە؟

ول كەزدە باسىرەنىڭ نە ەكەنىن بىلگەن جوقپىز. ات جالىن تارتا باس­تاعانىمدا اتام ماعان تاي اتاعانى ەسىمدە. اتقا ەندى-ەندى وتى­رىپ ۇيرەنگەن كەزىم, ۇلكەن­دەر ەرەسەكتەۋ ءبىر بالاعا ۇيرەتتىرىپ, قۇنان كە­زىندە ءبىراز قىزىعىنا باتقانبىز.

ياندەكس.مەتريكا