الەم • 23 شىلدە, 2020
قۇتقارۋشىسىن قۇرمەتتەيتىن پينگۆين
جۋىقتا بريتاندىق تاۋەلسىز باسىلىم, كۇندەلىكتى جارىق كورەتىن «يندەپەندەنت» ينتەرنەت-گازەتىندە دينديم اتتى پينگۆين مەن سولتۇستىك امەريكا قۇرلىعىنداعى ارگەنتينا رەسپۋبليكاسى پاتاگونيا شتاتىنىڭ تۇرعىنى جۋان پەرەيرا دە سوۋزا اراسىنداعى تاتۋلىق قاتىناس جايلى قىزىق وقيعا جاريالانىپتى.
ايماقتار • 22 شىلدە, 2020
ورفوگرافيالىق جۇمىس توبىنىڭ ونلاين وتىرىسى ءوتتى
مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگى ءتىل ساياساتى كوميتەتىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن 2020 جىلعى 22 شىلدەدە قازاق ءتىلى ءالىپبيىن لاتىن گرافيكاسىنا كوشىرۋ جونىندەگى ۇلتتىق كوميسسيا جانىنداعى ورفوگرافيالىق جۇمىس توبىنىڭ وتىرىسى ونلاين جۇيەدە ءوتتى, - دەپ جازادى Egemen.kz
وقيعا • 21 شىلدە, 2020
جاڭعىرتۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلۋدە
«ازىرەت سۇلتان» مەملەكەتتىك تاريحي-مادەني قورىق-مۋزەيىنە قاراستى ەسكەرتكىشتەردى قالپىنا كەلتىرۋ, زەرتتەۋ جانە ولاردى تۋريستىك ورتالىققا اينالدىرۋ ماقساتىندا مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگىنىڭ قولداۋىمەن 18 ءتۇرلى تاريحي-مادەني نىسانعا جاڭعىرتۋ جۇمىستارى كەزەڭ-كەزەڭىمەن جۇرگىزىلىپ جاتىر.
وقيعا • 20 شىلدە, 2020
الەم تاريحىندا ب.ز.د IV عاسىردا عۇندار يمپەرياسى بولعان. بۇل مەملەكەتتى قازىرگى كوشپەندىلەر ۇرپاعى وزدەرىنىڭ اتا-باباسى قۇرعان ۇلىس دەپ سانايدى. ءبىزدىڭ جىل ساناۋىمىزدان بۇرىنعى 209 جىلى ۇلىس بيلىگى مودە (قىتاي دەرەكتەرىندە ماودۋن) قاعاننىڭ قولىنا ءوتىپ, قازىرگى موڭعوليا, قازاقستان, قىرعىزستان, قىتايدىڭ سولتۇستىگى مەن رەسەيدىڭ وڭتۇستىك اۋماعىن قامتىعان ءىرى ەۋرازيالىق مەملەكەت قۇرعان.
تانىم • 17 شىلدە, 2020
باقىت ودناي ۇلى: «كۇرەسكە كۇش ەمەس, اقىل كەرەك»
ەركىن كۇرەس تۇرىنەن الەم كۋبوگىنىڭ قولا جۇلدەگەرى (1981) جانە الەم بىرىنشىلىگىنىڭ كىشى قولا مەدال يەگەرى (1986), موڭعول ەلىنىڭ ءتورت دۇركىن چەمپيونى, حالىقارالىق دارەجەدەگى سپورت شەبەرى, سپورتقا ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەر باقىت ودناي ۇلى – 1954 جىلى باي-ولكە ايماعىنىڭ ورتالىعى ولگەي قالاشىعىندا دۇنيەگە كەلگەن. ول ورتا مەكتەپتى بىتىرگەن سوڭ ەل استاناسى ۇلان-باتىرعا اتتانىپ, سوندا ەركىن كۇرەس ۇيىرمەسىنە قاتىسادى. جاتتىعۋعا كىرىسكەنىنە جىل تولماي جاتىپ, قالالىق جانە ايماقتىق بىرىنشىلىكتەردە ۇزدىك ونەر كورسەتىپ, 1974-1975 جىلدارى موڭعوليا جاستارى بىرىنشىلىگىندە 2 مارتە توپ جارادى.
رۋحانيات • 16 شىلدە, 2020
جۋىقتا مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ رەسپۋبليكالىق «انا ءتىلى» باسىلىمىنا بەرگەن سۇحباتىندا: «قازىر «تويىڭ تويعا ۇلاسسىن» دەپ اندەتىپ, توي تويلاپ جۇرەتىن ۋاقىت ەمەس. بۇگىنگىدەي تەحنولوگيانىڭ زامانىندا توي-تومالاقتىڭ اڭگىمەسىن ايتىپ, ءبىر-ءبىرىن اسىرا ماقتاپ, اس ءىشىپ, اياق بوساتقانعا ريزا كەيىپتە ءجۇرۋ ادەتىنەن ارىلۋ كەرەك. ءتىپتى وسىنداي قاۋىپتى پاندەميا كەزىندە كەيبىر ازاماتتارىمىز ماعان حات جازىپ, توي وتكىزۋگە مۇمكىندىك بەرۋ كەرەك دەپ تالاپ قويادى. مەملەكەتتىڭ ءوزى ولەرمەندىكپەن ءومىر سۇرەتىن كەزگە كەلدىك. سوندىقتان ەڭبەك ەتۋ – ءومىر ءسۇرۋ سالتىنا اينالىپ, باستى مىندەت سانالۋعا ءتيىس. توي قۋالايتىن ەمەس, وي قۋالايتىن كەزەڭمەن بەتپە-بەت كەلدىك. بۇل ءداۋىر – اقىل-ويدىڭ, عىلىم مەن ءبىلىمنىڭ, ەڭبەكتىڭ ءداۋىرى!», دەدى.
تاريح • 15 شىلدە, 2020
قازاعىنا قىزمەت قىلعان قايراتكەر ء(شارىپ وتەپوۆتىڭ قوبدا بەتى قازاقتارى اراسىنداعى ساياسي قىزمەتى)
(سوڭى. باسى 133-نومىردە) ءارتۇرلى كەدەرگىلەرگە قاراماي, قازاقستاندىق وكىلدەر قوبدا بەتى قازاقتارى اراسىنا العاش رەت زاماناۋي مەكتەپ اشىپ, بالالاردى وقىتۋ ءۇشىن ۇكىمەت بەرگەن اقشاعا ەكى كيىز ءۇي ساتىپ الادى. ەل ىشىنە جۇرگىزىلگەن ۇگىت-ناسيحاتتىڭ ناتيجەسىندە ءبىراز كەدەي وتباسى بالالارىن وقۋعا وزدەرى اكەلىپ تىزىمدەتەدى. ءسويتىپ جاڭا وقۋ جىلىندا ءبىلىم الۋعا قۇشتار بالا سانى 25-كە جەتكەن ەكەن. كەلەسى كەزەكتە بالالاردى وقىتاتىن مۇعالىم كەرەك. «بىرنەشە ادامنىڭ ىشىنەن رۋى ارعىن-توبىقتى-كوكشە بايمۇحامەت قاناپيا ۇلى مولدانى ۇستازدىققا تاڭداپ الدىق» – دەپ جازادى ش.وتەپوۆ. «بۇل كىسى 1905 جىلدارى ەكى ءىنىسى بايزىكىر مەن دۇيسەبايدى ەرتىپ قارقارالى ۋەزىنىڭ باۋىر بولىسىنان شىڭجاڭ – التايعا وتكەن ەكەن. كەشىكپەي قوبدا بەتىنە كەلىپ ويعىر, سوعاق, سارىبوكتەر, ورىقتى, دايىن, سەنگىل ولكەلەرىندە كوشىپ-قونىپ ءومىر سۇرەدى. ول جاديتشە ءبىلىم العان, تاتار, شاعاتاي, ورىس تىلدەرىن ءوز دەڭگەيىندە بىلگەن. موڭعولياعا كەلگەن سوڭ ۇرانقاي, تىۆا تىلدەرىن دە ۇيرەنەدى. وسىنداي بىلىمدىلىگىن اڭعارعان جەرگىلىكتى اۋقاتتى ادامدار: «مىنا جىگىتتىڭ ءبىلىمى بار ەكەن, بالالارىمىزدى ساۋاتتاندىرايىق», دەپ ءدىني ساباق وقىتادى. ءسويتىپ بايمۇحامەت مولدا قوبدا بەتىندە تۇرىپ قالادى. بايەكەڭنىڭ ءبىر ۇل, ەكى كىزى بولعان. ۇلى كامالاش كوپ جىلدارى سۇمىندا اكىمشىلىك, پارتيا قىزمەتكەرى, مۇعالىم, مەكتەپ مەڭگەرۋشىسى بولسا, قىزى شوركە ايەلدەر ورتاسىنان شىققان جوعارى ءبىلىمدى العاشقى زيالىلاردىڭ ءبىرى, ۇلگىلى ۇستاز, ۇلى قۇرال دەپۋتاتى بولعان قايراتكەر تۇلعا. نەمەرەسى بيقۇمار كامالاش ۇلى تاريح عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, ەتنوگراف بىرنەشە كىتاپتىڭ اۆتورى. جارىقتىق مولدا اتامىز 1938 جىلى 18 شىلدە كۇنى 49 جاسىندا «حالىق جاۋى» دەگەن جالامەن ۇستالىپ, وسى جىلدىڭ 19 تامىزدا اتۋ جازاسىنا بۇيىرىلىپتى.
تانىم • 14 شىلدە, 2020
قازاعىنا قىزمەت قىلعان قايراتكەر ء(شارىپ وتەپوۆتىڭ قوبدا بەتى قازاقتارى اراسىنداعى ساياسي قىزمەتى)
موڭعول حالىق رەسپۋبليكاسى سوتسياليزم جولىنا (1921ج.) بەت بۇرعان ساتتەن باستاپ, جاڭا ميزام ساياساتىن ورنىقتىرۋ ءۇشىن ساياسي جۇمىستار قولعا الىندى. اسىرەسە ەلدىڭ باتىس شەبىندە ءومىر ءسۇرىپ جاتقان قازاقتاردى جاڭا ومىرگە يكەمدەۋ ءىسى توقىراۋعا ۇشىرادى. 1928 جىلى 14 جەلتوقساندا اشىلعان موڭعوليا مەملەكەتتىك 5-ءشى كىشى قۇرىلتايى قابىلداعان توتەنشە قاۋلىنىڭ «حالىق اعارتۋ ءىسى تۋرالى» ءبولىمنىڭ 170-بابىندا: «شەكارالىق ايماقتا ورنالاسقان قازاقتار اراسىنا وقۋ-ءبىلىم ءىسىن جوسپارلى جۇرگىزۋدى قولعا الۋ» جايلى ءسوز بولسا, اتالمىش قۇجاتتىڭ 9-بابىندا: «...قازاقتار اراسىنا جاڭا ميزام ساياساتىن جۇرگىزۋ قاجەت» دەپ ناقتى اتاپ كورسەتىپتى.
ءبىلىم • 11 شىلدە, 2020
قازاقستان رەسپۋبليكاسى مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگى ءتىل cاياساتى كوميتەتى ش.شاياحمەتوۆ اتىنداعى ء"تىل-قازىنا" ۇلتتىق عىلىمي-پراكتيكالىق ورتالىعىنىڭ قولداۋىمەن رەسپۋبليكالىق ءتىل وقىتۋ ورتالىقتارى ەلىمىزدەگى توتەنشە جاعدايعا بايلانىستى مەملەكەتتىك جانە باسقا دا تىلدەردى قاشىقتان وقىتۋ شاراسىن باستادى, - دەپ حابارلايدى ەgemen.kz
الەم • 10 شىلدە, 2020
بايولكەلىك باتىر ىكەيگە ەسكەرتكىش ورناتىلدى
موڭعوليانىڭ باتىس شەبىندە ورنالاسقان باي-ولكە ايماعىنىڭ ورتالىعىنا قازاقتان شىققان موڭعوليا باتىرى ىكەي ءمازىم ۇلىنا ەڭسەلى ەسكەرتكىش قويىلدى, - دەپ حابارلايدى ەgemen.kz
