پىكىر • 23 تامىز, 2023
بۇگىندە ادىلەتتى قازاقستاندى قالىپتاستىرۋ جولىندا «ادال ازاماتتارعا قانداي قۇندىلىقتار ءتان؟» ماسەلەسى قوعامنىڭ كۇن تارتىبىنە اينالعانداي. وسى باعىتتا توتاليتارلىق سانادان تۇبەگەيلى اجىراۋ, تاۋەلسىز سانانى ورنىقتىرۋ كۇن وتكەن سايىن تاريحي جادىمىزدى قوزعاپ, قوعامعا وي سالىپ وتىر.
قوعام • 23 تامىز, 2023
قارتايۋ ۇدەرىسى: ازيا-تىنىق مۇحيت ەسەبى 2022
بۇۇ-نىڭ ازيا-تىنىق مۇحيت ايماعىنداعى ەكونوميكالىق-الەۋمەتتىك كوميسسيانىڭ (Economic and Social Commission for Asia and the Pacific, ESCAP) 2022 جىلدىڭ «قارتايۋ جونىندەگى مادريد حالىقارالىق ءىس-قيمىل جوسپارىن ءتورتىنشى قاراۋى جانە باعالاۋ بويىنشا ازيا-تىنىق مۇحيتى ۇكىمەتارالىق كەزدەسۋىنىڭ» قورىتىندىسى نەگىزىندە ارنايى ەسەبى دايىندالدى. قۇجاتتا ورتالىق ازيا ەلدەرىندەگى كورسەتكىشتەر دە قامتىلعان. زەرتتەۋ ESCAP مۇشەلەرى مەن قاۋىمداستىرىلعان قاتىسۋشىلار قاتىسقان ساۋالناما جاۋابىن, ازاماتتىق قوعام ۇيىمدارىنىڭ تالقىلاۋىن جانە ۇكىمەتارالىق وتىرىستا قابىلدانعان ەسەپ پەن قورىتىندى قۇجاتتاردى قامتيدى.
اباي • 23 تامىز, 2023
اباي مۇراسى جانە اعىلشىن ءتىلى
«قازاق ءتىلىن ۇيرەنۋگە نامىس كەرەك, اعىلشىن ءتىلىن ۇيرەنۋگە ءادىس كەرەك» دەيتىن كەيىپكەرىمىز – ەرنات قاشقىنوۆ وقۋشىلارعا اعىلشىن ءتىلىن اباي ارقىلى ۇيرەتىپ ءجۇر. العاشىندا ەرىكسىز تاڭعالعانىمىز راس. اباي كۇنى قارساڭىندا شەبەرلىك ساعاتىنا قاتىسىپ, ۇستاز ادىسىنە قىزىققانىمىز سونشا – ورايىن تاۋىپ, سۇحبات قۇرىپ ۇلگەردىك.
رۋحانيات • 22 تامىز, 2023
وشپەگەن جادتاعى ولمەگەن قاسيەت
جازۋشى-جۋرناليست, كوسەمسوز شەبەرى, حالىقارالىق «الاش» ادەبي سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى, «قۇرمەت» وردەنىنىڭ يەگەرى جانات ەلشىبەك «تاعدىر جەلى» اتتى كىتابىندا سوعىستىڭ سوڭعى تۇسى مەن تاۋەلسىزدىك كەزەڭىن جالعايدى. كىشى پروزا جانرىندا كەڭەس زامانىنىڭ كارتيناسى وتكەنىمەن, ەكى كەزەڭ تىعىز قوساقتالىپ سۋرەتتەلگەن.
تانىم • 22 تامىز, 2023
قازاق جەرىندەگى قاشاننان كيەلى سانالعان ورىننىڭ ءبىرى – مۇعالجار تاۋلارىنىڭ ەجەلگى تاريحى, قۇرىلىمى, گەولوگيالىق, گەوفيزيكالىق سيپاتى قىسقا دەرەكپەن باياندالعان ماقالا «Egemen Qazaqstan» گازەتىنىڭ بيىلعى 20 ناۋرىزداعى سانىندا «مۇڭ تورلاعان مۇعالجار» دەگەن تاقىرىپپەن جاريالانعان ەدى. ول مۇڭ – كيەلى جەرگە جاناشىرلىق يەلىكتىڭ جوقتىعىنان ونىڭ استى-ءۇستى تابيعي يگىلىگىن پايدالانۋداعى ۆانداليزمگە قاتىستى مۇڭ بولاتىن.
تانىم • 22 تامىز, 2023
مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ۇلتتىق قۇرىلتايدىڭ I وتىرىسىندا سويلەگەن سوزىندە ۇلتتىق تاريحىمىزدى جاڭادان دۇرىس جۇيەگە كەلتىرىپ, قايتا جازىپ شىعۋ جونىندە تاپسىرما بەرگەنى ءمالىم. «تاريحىمىز جۇيەلى, شىنايى, ەڭ باستىسى, تاۋەلسىز ەلدىڭ كوزقاراسىمەن جازىلۋى كەرەك», دەگەن ەدى باسقوسۋدا پرەزيدەنت. ءجون-اق. بىراق اباي حاكىمنىڭ «ادامنىڭ ادامشىلىعى ءىستى باستاعاننان بىلىنەدى, قالايشا بىتىرگەنىنەن ەمەس» دەگەنىن ەسكەرسەك, ۇلتتىق اتاۋىمىزدىڭ ەتيمولوگياسىن ءالى كۇنگە دەيىن كىم كورىنگەن وزىنشە بۇرمالاپ جاتقاندا, تاريح بۇلاعىمىزدىڭ قاينار كوزى تاعى دا اشىلماي قالا ما دەگەن قاۋىپ جوق ەمەس. شىندىعىندا, ءبىز ءوزى كىمبىز؟
رۋحانيات • 21 تامىز, 2023
پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ تۇركىستاندا وتكەن ۇلتتىق قۇرىلتايدا شەتەلدەگى قازاقتارمەن رۋحاني بايلانىسىمىزدى دامىتۋ باستى ماسەلە ەكەنىن, بۇل مەملەكەتتىك باقىلاۋدا بولاتىنىن اتاپ وتكەن ەدى. وسى ورايدا ەلىمىزدە عانا ەمەس, قيىر شەتتە دە قانشاما يگى ءىس اتقارىپ جۇرگەن «وتانداستار قورى» موڭعوليا قازاقتارىنىڭ كىشى قۇرىلتايىن وتكىزىپ قايتتى.
تاريح • 21 تامىز, 2023
ازاپتى تاعدىردىڭ ۋىن جۇتىپ, ساعىنىشتىڭ زاپىرانىنان سارعايىپ, قورلىقتىڭ سالماعىنان كوز جۇمعان اقسۇلۋ ورىسبايقىزىنىڭ ءومىر جولىنان قالىڭ وقىرمان ءالى دە بەيحابار. قامشىنىڭ سابىنداي قىسقا عۇمىرىنىڭ ىشىندە اقىن قىز سوڭىنا كوپ مۇرا قالدىرعان. سونىڭ ىشىندە حاتقا تۇسكەن تۋىندىلارى ءبىر توبە بولسا, ايتىس ولەڭدەرى ءبىر توبە.
تانىم • 21 تامىز, 2023
بيە ءسۇتىنىڭ شيپالىق قاسيەتىن زەردەلەگەن
بيە ءسۇتىنىڭ ەرەكشە ەمدىك قاسيەتى ادامزاتقا ەجەلدەن بەلگىلى. كوشپەلىلەر ەرتەدەن جاڭا ساۋىلعان بيە ءسۇتىن «ساۋمال» دەپ اتاعان. بايتاق دالانىڭ سيقىرلى سۋسىنى تۋرالى مالىمەتتەر العاش رەت ەجەلگى گرەك تاريحشىسى گەرودوتتىڭ (ب.ز.د. 484-424 ج.) جازبالارىندا كەزدەسەدى.
ادەبيەت • 21 تامىز, 2023
وتكەن عاسىردىڭ الپىسىنشى جىلدارى قازاق ادەبيەتىندە ەرەكشە بۋىن بەرىك ورنىقتى. ەرەكشە بولاتىنى بۇلارعا دەيىنگى قالامگەردىڭ بارلىعى عاسىردىڭ ءبىرىنشى جارتىسىنداعى توڭكەرىستەردى, قىرعىن سوعىستاردى, اشارشىلىقتار مەن ساياسي قۋعىن-سۇرگىندەردى تىكەلەي باسىنان وتكىزگەندەر ەدى. اتا بۋىندى ايتپاعاندا, ادەبيەتكە قىرقىنشى جىلداردىڭ اياعى مەن ەلۋىنشى جىلدارى كەلگەن ەڭ تەتە بۋىن باۋىرجان مومىش ۇلى, ءابدىجامىل نۇرپەيىسوۆ, تاحاۋي احتانوۆتاردىڭ جاسىندا كورگەنىمەن سالىستىرۋعا كەلمەيتىن ەدى بۇلاردىڭ ءومىربايانىن.
