SOS قازاقستاننىڭ بالالار قالاشىعىنا 10 جىل
مەيلى جاقسى بولسىن, جامان بولسىن, ايتەۋىر جاھاندىق جاڭالىقتارعا تەز بەيىمدەلىپ كەلەمىز. ءبىر جاعىنان, ارينە, تۇسىنەتىن ادامعا بۇل دا جاقسى. الەمدىك كوشتەن قالماۋ, جاھاندىق دامۋ ۇردىستەرىنە جاڭا بولمىسپەن, جاڭا سەرپىلىسپەن ارالاسا ءبىلۋ دەگەندەي, تاعىسىن تاعى كەتە بەرمەك. بىراق, جاھاندىق كوش دەپ الىپ, مەيلى قيسىنى كەلسىن, كەلمەسىن, ايتەۋىر دۇرىسقا دا, بۇرىسقا دا, باسىمىزدى تىقپالاي بەرمەگەنىمىز ءجون سەكىلدى.
ەجەلدەن بەرى حالقىمىزدا “جەتىم” دەگەن ءسوز اۋىزعا كوپ الىنبايتىنىن جاقسى بىلەمىز. يماندىلىق پەن باۋىرمالدىلىقتى ۇلت ءتاربيەسىنىڭ تەمىرقازىعىنا اينالدىراتىن داڭعىل جول قۇدايعا شۇكىر, سالىنبادى ەمەس, سالىندى. دەگەنمەن, حح عاسىر باستالعاننان بەرى حالقىمىزدىڭ ۇلتتىق ساناسى نەشە ءتۇرلى سىرتقى فاكتورلار كەسىرىنەن ۋلانىپ كەلە جاتقانى راس. سونىڭ جاعىمسىز كورىنىسى “جەتىم” دەگەن ءسوزدى قويىپ, “جەتىمدەر ءۇيى” دەگەن اتاۋ ورنىعىپ بارادى. كەزىندە, قۇلاققا جاعىمسىزداۋ ەستىلەتىن سول ءسوزدى ايتپاق تۇگىلى, ول تۋرالى ويلاۋدىڭ ءوزى ادامنىڭ ساناسىنا, ودان قالا بەردى جۇرەگىنە ينەدەي قادالىپ, اسەر ەتۋشى ەدى. ال قازىر ونداي سوزدەر قانشا جەردەن كوپ ايتىلىپ جاتسا دا, بايقاپ وتىرساق, ەشكىمنىڭ جۇرەگى دە, ساناسى دا بىلق ەتپەيدى. مىڭ جەردەن قوعام بولىپ قارسى كۇرەسىپ, جەتىم بالالاردىڭ سانىن ازايتۋ قامىن جاساپ جاتساق تا ادامداردىڭ ۋلانعان سانا-سەزىمىن, ءوز ومىرىنە دەگەن جاۋاپكەرشىلىگىن, ۇرپاعىنا دەگەن سۇيىسپەنشىلىگىن, ەڭ باستىسى, ادامدىق ايناسىن تۇزەتۋگە شامامىز جەتپەي وتىر.
ءيا, ءار مەملەكەت جەتىمدەردىڭ سانىن ازايتۋ ءۇشىن كوپتەگەن ىستەر جاساپ جاتىر. حالىقارالىق قورلار دا جەتىم بالالارعا قامقورلىق كورسەتۋدە. ولار كوبىنە ءبىر عانا ماقسات اياسىندا جۇمىس جاسايدى. ياعني جەتىم بالالارعا مەيىلىنشە كومەك كورسەتۋ دەسەك, سونداي حالىقارالىق قوردىڭ ءبىرى – SOS ءKىnderdorf ءىnternatىonal قورى.
ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىستان كەيىن اتا-انالارىنان ايىرىلعان جەتىمدەرگە قامقورلىق كورسەتۋ ماقساتىندا 1949 جىلى اۆستريادا گەرمان گماينەر دەگەن مەتسەنات ءوزىنىڭ بارلىق قاراجاتىنا بالالار قالاشىعىن سالادى. بۇل قالاشىقتىڭ سالىنۋى حالىقارالىق قوردىڭ قۇرىلۋىنا نەگىز بولادى. وسى قور اياسىندا بۇگىندە جەتىم بالالارعا ارنالعان قالاشىقتاردىڭ سانى 450-گە جەتىپ وتىر. ال بىزدەگى انانىڭ ايالى الاقانىنان ايىرىلعان بالالارعا ارنالعان وسىنداي قالاشىق 1997 جىلى العاش رەت الماتىدا, ودان كەيىن 2000 جىلى استانادا ءجانە 2005 جىلى تەمىرتاۋدا بوي كوتەردى. حالىقارالىق قوردىڭ تىكەلەي دەمەۋشىلىگىمەن سالىنعان قالاشىقتار ەلىمىزدەگى جەتىم بالالارعا قامقورلىق جاساپ جاتسا دا, جەتىم بالالار ماسەلەسى ءالى تۇپكىلىكتى شەشىلمەي جاتىر. سول 2000 جىلى استانادا قۇرىلعان “SOS قازاقستاننىڭ بالالار قالاشىعى” وتكەن جەكسەنبى كۇنى وزدەرىنىڭ 10 جىلدىعىن اتاپ ءوتتى. قالاشىقتا تاربيەلەنىپ جاتقان بۇلدىرشىندەردى قۇتتىقتاۋعا حالىقارالىق SOS ءKىnderdorf ءىnternatىonal قورىنىڭ پرەزيدەنتى حەلمۋت كۋتين ارنايى كەلدى.
تاعدىر تالكەگىنە ۇشىراعان جاس جۇرەكتەرگە از دا بولسا مەدەۋ بولسىن دەپ ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى, استانا اكىمدىگى, رەسپۋبليكالىق ۇلاننىڭ گۆاردياسى, مۇسىلمان قىز بالالار جانە انالار دەپارتامەنتى مەن قالانىڭ بىرنەشە كاسىپورىندارى بالالار قالاشىعىنا كەلىپ, ءوزدەرىنىڭ سىيلىقتارىمەن جاس جەتكىنشەكتەردى قۋانتتى. بالالار قالاشىعىندا مەرەكەلىك ساحنا ۇيىمداستىرىلىپ, بالالار قۇتتىقتاۋشىلارعا ءان مەن بيدەن شاشۋ شاشتى.
“ون جىل بۇرىن ءبىزدىڭ قالاشىعىمىز استانانىڭ ءبىر بولىگىنە اينالعانىنا قۋانىپ ەدىم. بالالاردىڭ جاقسى ءومىر سۇرۋلەرىنە ءبىز دە, سىزدەر دە قولدارىڭىزدان كەلگەن كومەكتى اياعان جوقسىزدار. وسىدان ءۇش كۇن بۇرىن قازاقستاننىڭ ءبىرىنشى حانىمى سارا نازارباەۆاعا قازاقستانداعى بالالار مەن وتباسىلاردىڭ جاقسى ومىرىنە سىڭىرگەن ەلەۋلى ەڭبەگى مەن بالالار قالاشىعىنىڭ قالىپتاسۋى مەن دامۋىنا قوسقان ولشەۋسىز ۇلەسى ءۇشىن حالىقارالىق SOS ءKىnderdorf ءىnternatىonal قورىنىڭ جوعارى دارەجەلى “قۇرمەتتى التىن ساقيناسى” سىيلىعىن تابىستاعان بولاتىنمىن. ال ەندى مىنەكي, بۇگىن ءوز بالالارىمنىڭ ورتاسىندامىن. مەن ءۇشىن بۇدان ارتىق باقىت جوق شىعار” – دەپ اعىنان جارىلدى حالىقارالىق SOS ءKىnderdorf ءىnternatىonal قورىنىڭ پرەزيدەنتى حەلمۋت كۋتين.
بالالاردىڭ كوزدەرىنە قاراپ, ەرىكسىز ويعا باتادى ەكەنسىڭ. ولارعا ۇلتتىق تاربيە مەيلىنشە كوپ بەرىلسە ەكەن دەيمىز. كەيىن, ەلىمىزدىڭ دامۋىنا ولار دا ءبىر كىرپىش بولىپ قالاناتىنىنا زور ۇمىتپەن قارايسىڭ. بىراق, جەتىمى بار قوعامنان جەتىمى جوق قوعام الدەقايدا مەيىرىمدى, ساليقالى, قايىرىمدى بولاتىنىن استە ۇمىتپاساق ەكەن.
اراي ۇيرەنىشبەكقىزى.
---------------------------------
سۋرەتتەردى تۇسىرگەن ورىنباي بالمۇرات.
