سۋرەت جي كومەگىمەن جاسالعان
سەنىمگەرلىك باسقارۋدا قانشا قارجى بار؟
بىرىڭعاي جيناقتاۋشى زەينەتاقى قورىنىڭ مالىمەتىنشە, 2023 جىلعى 1 شىلدەدەن باستاپ سالىمشىلار مىندەتتى جانە مىندەتتى كاسىپتىك زەينەتاقى جارنالارى ەسەبىنەن قالىپتاسقان جيناقتارىنىڭ 50 پايىزىنا دەيىن, ال ەرىكتى زەينەتاقى جارنالارىنىڭ 100 پايىزىن ينۆەستيتسيالىق پورتفەلدى باسقارۋشىلارعا بەرە الادى.
قوردىڭ دەرەگىنە سايكەس, بۇگىندە بۇل مۇمكىندىكتى 134 مىڭنان استام سالىمشى پايدالانىپ ۇلگەرگەن.
زەينەتاقى جۇيەسىنە وزگەرىستەر ەنگىزىلەدى: 5 ماۋسىمنان باستاپ نە وزگەرەدى؟
بجزق مالىمەتىنشە, 2026 جىلعى 1 مامىرداعى جاعداي بويىنشا ينۆەستيتسيالىق پورتفەلدى باسقارۋشىلاردىڭ باسقارۋىنداعى اكتيۆتەردىڭ جالپى كولەمى 105,88 ملرد تەڭگەنى قۇراعان. ونىڭ ىشىندە ەڭ ۇلكەن ۇلەس 59,69 ملرد تەڭگەمەن Halyk Finance كومپانياسىنا تيەسىلى.
قور وكىلدەرىنىڭ ايتۋىنشا, سالىمشىلاردىڭ جيناقتارىن جەكە باسقارۋشىلارعا اۋدارۋىنىڭ باستى سەبەبى – جوعارى ينۆەستيتسيالىق تابىسقا قول جەتكىزۋ مۇمكىندىگى.
«سالىمشىلاردىڭ ءوز جيناقتارىن يپب-عا بەرۋىنىڭ باستى سەبەپتەرىنىڭ ءبىرى – قارجى ساراپشىلارىنىڭ كاسىبي ءبىلىمى مەن تاجىريبەسىن پايدالانا وتىرىپ, جوعارى ينۆەستيتسيالىق كىرىستىلىككە قول جەتكىزۋ. سونىمەن قاتار اكتيۆتەردى ءارتۇرلى قارجى قۇرالدارىنا ءبولۋ ارقىلى تاۋەكەلدەردى ازايتۋعا بولادى», دەپ حابارلادى بجزق.
حالىققا تاڭداۋ ەركىندىگى بەرىلەدى
قوردىڭ مالىمەتىنشە, سوڭعى ەكى جىلدا بۇل مەحانيزمگە قىزىعۋشىلىق ايتارلىقتاي ارتقان. ماسەلەن, 2024 جىلى ۇلتتىق بانكتەن جەكە باسقارۋشىلارعا 26 498 اۋدارىم جاسالسا, 2025 جىلى بۇل كورسەتكىش 60 396-عا جەتكەن.
الايدا ساراپشىلار بۇل تەتىك بارلىق ازاماتقا بىردەي سايكەس كەلە بەرمەيتىنىن ايتادى.
ەكونوميست ايبار ولجاەۆتىڭ پىكىرىنشە, سەنىمگەرلىك باسقارۋ ەڭ الدىمەن ازاماتتارعا تاڭداۋ ەركىندىگىن بەرەدى.
«بۇل تەتىك بۇرىننان بار جانە قازاقستاندىقتار ءۇشىن جاقسى مۇمكىندىك. بىرىنشىدەن, ازاماتتارعا تاڭداۋ ەركىندىگىن ۇسىنادى. ەكىنشىدەن, زەينەتاقى جيناقتارىنىڭ ينۆەستيتسيالىق تابىستىلىعىن ستاندارتتى دەڭگەيدەن جوعارى ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى», دەيدى ساراپشى.
ونىڭ ايتۋىنشا, ءاربىر باسقارۋشى كومپانيانىڭ ينۆەستيتسيالىق ناتيجەسى ءارتۇرلى بولۋى مۇمكىن, ويتكەنى ولاردىڭ ينۆەستيتسيالىق ستراتەگيالارى دا وزگەشە.
«مىسالى, ءبىر كومپانيا قاراجاتتىڭ باسىم بولىگىن اكتسيالارعا سالۋى مۇمكىن. ەگەر نارىق وسسە, تابىستىلىق جوعارى بولادى. ال وبليگاتسيالارعا كوبىرەك ينۆەستيتسيا سالعان كومپانيالاردىڭ ناتيجەسى باسقا بولۋى ىقتيمال. سوندىقتان تابىس كولەمى دە ءارتۇرلى قالىپتاسادى», دەيدى ايبار ولجاەۆ.
ساراپشىنىڭ سوزىنشە, مۇنداي شەشىم قابىلداماس بۇرىن ازاماتتار ينۆەستيتسيالىق دەكلاراتسيالارمەن مۇقيات تانىسۋى قاجەت.
ء«ار كومپانيا ءوز ينۆەستيتسيالىق ساياساتىن اشىق جاريالايدى. ولار اكتيۆتەردىڭ قانشا بولىگىن اكتسيالارعا, وبليگاتسيالارعا نەمەسە باسقا قارجى قۇرالدارىنا سالاتىنىن كورسەتەدى. سوندىقتان سالىمشى بەلگىلى ءبىر دەڭگەيدە قارجىلىق ساۋاتتى بولۋى كەرەك», دەيدى ول.
قاي كومپانيا جوعارى تابىس كورسەتىپ وتىر؟
بجزق مالىمەتىنە سايكەس, بۇگىندە زەينەتاقى اكتيۆتەرىن باسقارۋعا ليتسەنزيا العان التى كومپانيا جۇمىس ىستەيدى. ولار – BCC Invest, Alatau City Invest, سەنتراس سەكيۋريتيز, Halyk Finance, Halyk Global Markets جانە Tansar Capital.
قوردىڭ مالىمەتىنشە, ينۆەستيتسيالىق پورتفەلدى باسقارۋشىلاردىڭ قىزمەتى قاتاڭ رەتتەلەدى. ەگەر باسقارۋشى كومپانيانىڭ ناتيجەسى بەلگىلەنگەن بەنچمارك كورسەتكىشىنەن تومەن بولسا, ايىرماشىلىق كومپانيانىڭ مەنشىكتى كاپيتالى ەسەبىنەن وتەلەدى.
«كونۆەرتتەگى جالاقى» زەينەتاقى مەن جاردەماقىعا قالاي اسەر ەتەدى؟
2026 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ ينۆەستيتسيالىق پورتفەلدى باسقارۋشىلاردىڭ (يپب) قىزمەتىن باعالاۋدىڭ جاڭا جۇيەسى ەنگىزىلگەن. ەندى ولاردىڭ جۇمىسى ينۆەستيتسيالىق پورتفەل تۇرىنە قاراي ارنايى بەنچمارك – Ki كومپوزيتتىك يندەكسى ارقىلى باعالانادى.
«قازىرگى تاڭدا يپب-لار ءۇش ءتۇرلى ينۆەستيتسيالىق پورتفەلدىڭ ءبىرىن ۇسىنا الادى. ونىڭ العاشقىسى – جاسىنا قاراماستان بارلىق سالىمشىلارعا ارنالعان Ki$ (12) پورتفەلى. بۇل باعىت بويىنشا ناتيجەلەر سوڭعى 12 ايداعى تابىستىلىق نەگىزىندە باعالانادى.
ەكىنشى پورتفەل – زەينەتكە شىعۋىنا كەمىندە ءۇش جىل قالعان ازاماتتارعا ارنالعان Ki (36) پورتفەلى. مۇندا ينۆەستيتسيالىق ناتيجەلەر ءۇش جىلدىق كەزەڭ بويىنشا سارالانادى.
ال زەينەتكەرلىككە شىعۋىنا 13 جىلدان استام ۋاقىت قالعان سالىمشىلار ءۇشىن Ki (60) پورتفەلى قاراستىرىلعان. بۇل ستراتەگيانىڭ تيىمدىلىگى بەس جىلدىق كەزەڭنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا باعالانادى. بۇگىنگە دەيىن سەنىمگەرلىك باسقارۋعا بەرىلگەن قاراجاتتىڭ شىعىن اكەلگەن جاعدايلارى تىركەلگەن جوق. ينۆەستيتسيالىق پورتفەلدى باسقارۋ وڭ ناتيجە كورسەتىپ كەلەدى», دەپ حابارلادى بجزق.
2026 جىلعى 1 مامىرداعى دەرەك بويىنشا سوڭعى 12 ايداعى ەڭ جوعارى تابىستىلىقتى 17,60 پايىز كورسەتكىشپەن «سەنتراس سەكيۋريتيز» اق كورسەتكەن. ال ۇلتتىق بانكتىڭ باسقارۋىنداعى زەينەتاقى اكتيۆتەرىنىڭ تابىستىلىعى وسى كەزەڭدە 8,57 پايىز بولعان.
بۇل تەتىك نەلىكتەن ءالى كەڭ تارالماي وتىر؟
سوعان قاراماستان ايبار ولجاەۆ سالىمشىلاردىڭ باسىم بولىگى ءالى دە مەملەكەتتىك باسقارۋدى تاڭداۋعا بەيىم ەكەنىن ايتادى.
«قازىرگى تاڭدا قازاقستانداعى شامامەن 25 تريلليون تەڭگە كولەمىندەگى زەينەتاقى جيناقتارىنىڭ نەبارى 0,35 پايىزى عانا جەكە باسقارۋشىلاردىڭ قاراۋىندا. بۇل وتە تومەن كورسەتكىش. سوندىقتان باسقارۋشى كومپانيالار حالىققا ءوز مۇمكىندىكتەرىن كوبىرەك ءتۇسىندىرۋى كەرەك», دەيدى ساراپشى.
ونىڭ پىكىرىنشە, بۇل قۇرال تاۋەكەلگە دايىن جانە جوعارى تابىس ىزدەيتىن ازاماتتار ءۇشىن قىزىقتى بولۋى مۇمكىن.
«ەگەر ادام تۇراقتىلىقتى قالاسا جانە تاۋەكەلگە بارعىسى كەلمەسە, وندا جيناقتارىن بىرىڭعاي جيناقتاۋشى زەينەتاقى قورىندا قالدىرعانى دۇرىس. ال ءارتۇرلى ينۆەستيتسيالىق ستراتەگيالاردى پايدالانىپ كورگىسى كەلەتىن ازاماتتار ءۇشىن جەكە باسقارۋشى كومپانيالاردىڭ قىزمەتىن قاراستىرۋعا بولادى», دەيدى ايبار ولجاەۆ.
زەينەتاقى قارجىسىنىڭ ءۇي مەن ەمگە الىناتىن سوماسى ازايۋى مۇمكىن
بجزق مالىمەتىنشە قازاقستاندا سەنىمگەرلىك باسقارۋ تەتىكتەرى بەلسەندى تۇردە جەتىلدىرىلىپ كەلەدى.
«جوعارىدا ايتىلعان كi كومپوزيتتىك يندەكستەرى نەگىزىندە باعالاۋ جۇيەسىنىڭ ەنگىزىلۋىمەن قاتار, جەكە باسقارۋعا بەرىلەتىن مزج مولشەرىن 100%-عا دەيىن ۇلعايتۋ بويىنشا, سونداي-اق مۋلتيپورتفەلدى ءتاسىلدى ەنگىزۋگە قاتىستى تالقىلاۋلار جۇرگىزىلىپ جاتىر. وزگەرىستەردىڭ باستى ماقساتى – سالىمشىلاردىڭ سەنىمى مەن قاتىسۋىن ارتتىرۋ, ازاماتتارعا وزدەرىنىڭ زەينەتكەرلىك بولاشاعىن قالىپتاستىرۋعا قاتىسۋ قۇرالدارىن بەرۋ, سونداي-اق زەينەتاقى اكتيۆتەرىنىڭ كىرىستىلىگىن ءوسىرۋ», دەلىنگەن قور حابارلاماسىندا.
ءتۇيىن
توقسان اۋىز ءسوزدىڭ توبىقتاي ءتۇيىنى سەنىمگەرلىك باسقارۋ تەتىگى قازاقستاندىقتارعا ءوز زەينەتاقى اكتيۆتەرىن باسقارۋعا بەلسەندىرەك قاتىسۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. الايدا جوعارى تابىس مۇمكىندىگىمەن بىرگە بەلگىلى ءبىر تاۋەكەل دە قاتار جۇرەتىندىكتەن, شەشىم قابىلداماس بۇرىن باسقارۋشى كومپانيالاردىڭ ستراتەگياسى مەن ناتيجەلەرىن مۇقيات زەردەلەگەن ءجون.
