«بۇگىندە ەلىمىز اۋقىمدى وزگەرىستەردى باستان وتكەرۋدە. ادىلەتتى قازاقستاندى قۇرۋ جولىندا جۇزەگە اسىپ جاتقان ساياسي رەفورمالار حالقىمىزدىڭ ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋ باعىتىنداعى مىندەتتەرىمىزدى ەسەلەي ءتۇستى.
جاڭا كونستيتۋتسيا ادامي كاپيتالدى, ءبىلىم مەن عىلىمدى, يننوۆاتسيانى دامىتۋدىڭ ستراتەگيالىق باعىتىن ايقىنداپ, ونى جاڭا دەڭگەيگە كوتەردى.
بۇل باعىتتار ەلىمىزدىڭ الداعى دامۋ جولىنداعى باسىمدىقتارمەن تىعىز بايلانىستى. ولار قازاقستاننىڭ بولاشاعىنا تىكەلەي اسەر ەتەدى. اڭگىمە ەل دامۋىنىڭ بۇكىل تراەكتورياسىن وزگەرتۋ تۋرالى. ياعني ينتەللەكت, ءبىلىم مەن تەحنولوگيالار باستى رەسۋرسقا اينالاتىن ەكونوميكاعا كوشۋ تۋرالى بولىپ وتىر», دەپ اتاپ ءوتتى ايدا بالاەۆا.گارۆاردتى باعىندىرعان قاراكوز نەمەسە قازاقستان ءبىلىمىنىڭ جاڭا كەزەڭى
مينيستر تەحنولوگيانىڭ اسەرىنەن الەم تەز وزگەرىپ جاتقانىن جانە ءبىلىم بەرۋ جۇيەسى وسى وزگەرىستەرگە سايكەس كەلۋى كەرەك ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
«بۇگىندە ءبىز ەڭبەك نارىعىنا جانە ەكونوميكانىڭ قۇرىلىمىنا تىكەلەي اسەر ەتىپ وتىرعان قارقىندى تەحنولوگيالىق ترانسفورماتسيامەن بايلانىستى اۋقىمدى سىن-قاتەرلەرگە بەتپە-بەت كەلىپ وتىرمىز. سوندىقتان الەم ءبىزدىڭ جۇيەلەرىمىزدەن الدەقايدا جىلدام وزگەرىپ جاتقانىن اشىق مويىنداۋىمىز قاجەت.
تسيفرلاندىرۋ, جاساندى ينتەللەكت, اۆتوماتتاندىرۋ جانە بيگ داتا مۇلدە جاڭا جاعدايدى قالىپتاستىرىپ وتىر. مۇنداي جاعدايدا ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىنىڭ جاڭا تەحنولوگيالار مەن زامان تالاپتارىنا ساي بولۋى – شەشۋشى فاكتورعا اينالادى»,دەدى ول.
ەكونوميكانىڭ قاجەتتىلىكتەرىن انىقتاۋ ءۇشىن ۇكىمەت كادرلىق قامتاماسىز ەتۋ مەن ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىنا اۋقىمدى تالداۋ جۇرگىزدى.
عىلىم, ءبىلىم جانە كونستيتۋتسيا: قازاقستاننىڭ جاڭا باعىتىنىڭ ءۇش تىرەگى
«وسى ماقساتتا ۇكىمەت تاراپىنان كادرلىق ماسەلەلەر بويىنشا 73 مىڭنان استام وتاندىق كاسىپورىندى قامتىعان اۋقىمدى ساۋالناما جۇرگىزىلدى. سونىڭ نەگىزىندە ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىنىڭ جاڭا تالاپتارعا سايكەستىگىنە, ولاردى جاڭعىرتۋ جانە زاماناۋي دايارلاۋ باعىتتارىن ەنگىزۋ قاجەتتىلىگىنە كەشەندى تالداۋ جاسالدى. جۇرگىزىلگەن تالداۋ ناتيجەسىندە شۇعىل شەشۋدى تالاپ ەتەتىن بىرقاتار جۇيەلى پروبلەمالار انىقتالدى.
بىرىنشىدەن, كادرلاردىڭ جاسىنا بايلانىستى ماسەلە بەلگىلى بولدى. مامانداردىڭ نەگىزگى ۇلەسىن 40-تان 59-عا دەيىنگى جاس ارالىعىنداعى قىزمەتكەرلەر قۇرايدى. كەيبىر وڭىرلەردە, اتاپ ايتقاندا پاۆلودار وبلىسىندا, 50-دەن 59-عا دەيىنگى جاس ساناتىنداعى قىزمەتكەرلەردىڭ ۇلەسى جۇمىسپەن قامتىلعانداردىڭ شامامەن 50%-ىنا دەيىن جەتەدى. بۇل الداعى 7 جىلدان 10 جىلعا دەيىنگى كەزەڭدە ەكونوميكانىڭ نەگىزگى سالالارىندا بىلىكتى ماماندار تاپشىلىعى تۋىنداۋ قاۋپى بار ەكەنىن كورسەتەدى», دەپ اتاپ ءوتتى مينيستر.
سونداي-اق, وڭىرلەردىڭ قاجەتتىلىكتەرى مەن مامانداردى دايارلاۋ اراسىنداعى تەڭگەرىمسىزدىك تە انىقتالدى.
«ەكىنشىدەن, كادر دايارلاۋ جۇيەسىندە ايقىن سايكەسسىزدىك قالىپتاسقان.وڭىرلەردەگى ناقتى كادر قاجەتتىلىگى مەن مامانداردى دايارلاۋ باعىتتارى اراسىندا ەلەۋلى الشاقتىق بار. ماسەلەن, اقتوبە وبلىسىندا اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنا 800 مامان قاجەت بولسا, ءبىلىم بەرۋ جۇيەسى بۇل سۇرانىستى تولىق قامتاماسىز ەتە الماي وتىر. ال قاراعاندى وبلىسىندا 351 IT ۆاكانسياعا 2500-دەن استام ستۋدەنت دايىندالىپ جاتىر», دەدى ايدا بالاەۆا.
تاعى ءبىر پروبلەما – ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىنىڭ ارتىقتىعى جانە ولاردىڭ تاجىريبەدەن الشاقتىعى.
«ۇشىنشىدەن, ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىندە شامادان تىس اكادەميزم, سونداي-اق ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىنىڭ قايتالانۋى بايقالادى.
قازىرگى كەزدە جوعارى وقۋ ورىندارىندا ەكونوميكا باعىتى بويىنشا 142, ال قۇقىقتانۋ بويىنشا 115 ءبىلىم بەرۋ باعدارلاماسى جۇزەگە اسىرىلۋدا. كوپ جاعدايدا مۇنداي باعدارلامالار ءبىر وقۋ ورنىنىڭ ءوز ىشىندە دە قايتالانىپ وتىر. سونىمەن قاتار زەرتتەۋ بازاسىمەن جەتكىلىكتى قامتاماسىز ەتىلمەگەن شامادان تىس اكادەميالىق سيپات ساقتالىپ, تەوريا مەن ناقتى تاجىريبە اراسىنداعى الشاقتىق تەرەڭدەي تۇسكەن. بۇل – جەكەلەگەن جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ ماسەلەسى ەمەس, جۇيەلى شەشىمدى تالاپ ەتەتىن ورتاق تۇيتكىل.
سوندىقتان ءبىز بۇل باعىتتا ناقتى شەشىم قابىلداپ وتىرمىز. جالپى سانى 700-دەن استام ءبىلىم بەرۋ باعدارلاماسى قىسقارتىلادى. ونىڭ ىشىندە 78 جوعارى وقۋ ورنىنداعى 503 باعدارلاما – ارتىقتىقتى جويۋ ءۇشىن, تاعى 26 باعىت بويىنشا 235 باعدارلاما – جۇيەدەگى ولقىلىقتى جويۋ ماقساتىندا توقتاتىلادى. بۇل رەتتە بارلىق ستۋدەنتتەردىڭ وقۋىن تولىق اياقتاۋىنا كەپىلدىك بەرىلەدى. الايدا اتالعان باعدارلامالار بويىنشا جاڭا قابىلداۋ جۇرگىزىلمەيدى», دەدى ايدا بالاەۆا.
