ساياسات • بۇگىن, 08:18

ينۆەستيتسيالىق سەرىكتەستىك ناتيجەسى

0 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

پرەمەر-مينيستر ولجاس بەكتەنوۆ ەۋرازيالىق دامۋ بانكىنىڭ باسقارما توراعاسى نيكولاي پودگۋزوۆپەن كەزدەسۋ وتكىزدى. وندا ەكونو­مي­كانىڭ باسىم باعىت­تارىن­داعى جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋ ماسەلەلەرى مەن ين­ۆەس­تيتسيالىق ىنتىماقتاس­تىقتى ودان ءارى كەڭەيتۋ كەلەشەگى تالقىلاندى.

ينۆەستيتسيالىق سەرىكتەستىك ناتيجەسى

كەزدەسۋ بارىسىندا پرەمەر-مينيستر ەادب-نىڭ كەزەكتى سترا­تەگيالىق كەزەڭىنىڭ اياقتالعانى جانە ەلىمىزدە جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋ ۇدەرىسى تۋرالى حاباردار ەتتى.

بانكتىڭ جيناقتالعان پورتفە­لىندە ينۆەستيتسيالاردىڭ جالپى كولەمى 19,6 ملرد دوللار بولاتىن 326 جوبا بار. تەك 2022–2026 جىلداردىڭ وزىندە ەادب قاتىسۋشى ەلدەردىڭ ەكونوميكاسىنا 9 ملرد دوللار ينۆەستيتسيا قۇيدى. ونىڭ ىشىندە 5,2 ملرد دوللار ينۆەستيتسيالىق مىندەتتەمەلەر ەلىمىزگە تيەسىلى, بۇل بانكتىڭ بۇعان دەيىنگى 15 جىلداعى ينۆەستيتسيا­لار كولەمىنە تەڭ. كەيىنگى ءتورت جىلدا ەل ەكونوميكاسىنا سالعان ينۆەس­تي­­تسيا كولەمى جىل سايىن 1 ملرد دول­لاردان استام بولسا, بىل­تىر ول 1,5 ملرد دوللارعا جەتتى. ەلىمىزدىڭ ەادب-نىڭ قازىرگى ينۆەس­تيتسيالىق پورتفەلىندەگى ۇلەسى بۇگىندە 64,9%-دى قۇرايدى. بانك­تىڭ ەلىمىزگە سالعان ينۆەستيتسيا­لارى نەگىزگى سەكتورلارعا قا­راي بولىن­گەن: شامامەن 2,1 ملرد دول­لار – ونەر­كاسىپ­تى دامىتۋعا, 1 ملرد دوللار – ەنەر­گەتيكاعا, 1 ملرد دول­لار – كولىك ينف­را­قۇرىلىمىنا, 1 ملرد دوللار  قارجى سەكتورىنا باعىتتالعان.

قارجى بولىنگەن ماڭىزدى جوبالاردىڭ ىشىندە «سيللەنو» گاز وڭدەۋ زاۋىتىنىڭ, اتىراۋ وب­لىسىنداعى KPI گاز-حيميا كەشەنى­نىڭ قۇرىلىسى, تاۋ-كەن مەتاللۋرگيا كەشەنىنىڭ كاسىپورىندارىن جاڭ­عىرتۋ, قاراعاندى, الماتى, اقتوبە قالالارىنداعى جەو-لاردى قايتا جاڭارتۋ, تاعى باسقالار بار. بانك ءداستۇرلى ەنەرگەتيكانىڭ دا, جاڭار­تىلاتىن ەنەرگەتيكانىڭ دا دامۋىن بەلسەندى قولدايدى. اتاپ ايت­قان­دا, ەلىمىزدە شامامەن ءاربىر 8 كۆت ەادب قاتىسۋىمەن وندىرىلگەن. بۇل – قا­را­عاندى, تۇركىستان, اقمولا, تاعى دا باسقا وبلىستارداعى جو­با­لار. كولىك سالاسىندا قتج ءۇشىن لوك­و­­­مو­تيۆتەر مەن جۇك ۆاگوندا­رىن جەت­­كىزۋ, اۆتوموبيل جولدارىن رە­كونس­­­ترۋكتسيالاۋ جوبالارى قار­­جى­­لان­­دىرىلدى. تسيفرلىق باس­تا­ما­­­لار قورى مەن تەحنيكالىق جار­دەم­­­دەسۋ تەتىك­تەرى ارقىلى جي مەن تسيفر­­­لىق پلاتفورمالاردى دامىتۋ سا­­­لا­­سىن­داعى جوبالارعا قولداۋ كورسەتىلەدى.

بيىل دا ەادب ءىرى جوبالاردى, ونىڭ ىشىندە وڭدەۋ ونەركاسىبىندە, تاۋ-كەن ءوندىرۋ سەكتورى مەن تاعى دا باسقا سالالاردا قارجىلاندىرۋدى جالعاستىرادى. اتاپ ايتقاندا, وسكەمەندەگى جەو-نى جاڭعىرتۋ جالعاسادى. بۇل قالانى جىلۋمەن جابدىقتاۋ سەنىمدىلىگىن ارتتىرۋعا, جابدىقتاردىڭ توزۋىن ازايتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. تۇركىستان مەن قىزىل­وردا وبلىستارىندا جاڭا ءوندىرۋ­شى قۋاتتاردى ىسكە قوساتىن ەكى كۇن ەلەكتر ستانساسىن سالۋ جوس­پارلانعان. تەلەكوممۋني­كاتسيا سالاسىندا بايلانىس ينفرا­قۇرىلىمى مەن تسيفرلىق قامتۋدى دامىتۋعا ينۆەستيتسيالار كوزدەلگەن. ونەركاسىپتە ءوندىرىستى ۇلعايتۋعا, جاڭا جۇمىس ورىندارىن اشۋعا باعىتتالعان جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋ كوزدەلگەن.  

ەادب باسقارما توراعاسى بانك­تىڭ ەل ەكونوميكاسىن دامىتۋ­عا, ازاماتتاردىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن جاقسارتۋعا جان-جاقتى جار­دەم­­دەسۋگە دايىن ەكەنىن اتاپ ءوتتى. سونداي-اق ەلىمىزدە جۇرگىزىلىپ جات­قان كونستيتۋتسيالىق رەفورما ين­ۆەستيتسيالىق احۋالدى دا ودان ءارى جاقسارتۋعا ىقپال ەتەتىنىن جەتكىزدى.

پرەمەر-مينيستر مەملەكەتتىڭ قازىرگى باسىمدىقتارىنا سايكەس كەلەتىن بازالىق ينفراقۇرىلىمدى دامى­تۋعا ينۆەستيتسيا سالۋدىڭ ماڭىز­دىلىعىنا توقتالدى. ءوزارا ءىس-قي­مىل­دىڭ باستى باعىتتارىنىڭ ءبىرى – ەلى­مىزدە دە, باسقا ەلدەردە دە بەل­سەن­دى دامىپ كەلە جاتقان تسيفر­لىق كۇن ءتارتىبى. بۇل باعىتتا بىرلەسىپ جۇ­مىس ىستەۋگە ايتارلىقتاي الەۋەت بار.

كەزدەسۋ قورىتىندىسىندا سىن­دارلى ارىپتەستىكتى ودان ءارى نىعاي­تۋدىڭ, ەل ەكونوميكاسىنىڭ تۇراقتى دامۋى مۇددەسىندە ينۆەس­تيتسيا­لىق ىنتىماقتاستىقتى كەڭەي­تۋدىڭ ماڭىزدى ەكەنى اتاپ ءوتىلدى.