ءىس-شاراعا ءماجىلىس دەپۋتاتتارى ماقسات تولىقباي, جاناربەك ءاشىمجانوۆ, سەرگەي پونومارەۆ جانە «قازاقستاندىق قوعامدىق دامۋ ينستيتۋتى» كەاق باسقارما توراعاسى جۇلدىزاي ىسقاقوۆا, «قازاقستان حالقىنا» قوعامدىق قورىنىڭ توراعاسى ءلاززات شىڭعىسباەۆا تاعى باسقالارى قاتىستى.
قوناەۆ قالاسىندا جاڭا كونستيتۋتسيا جوباسى مەن نەگىزگى ينستيتۋتسيونالدىق وزگەرىستەر تالقىلاندى
كەزدەسۋدە ايدا بالاەۆا قولدانىستاعى كونستيتۋتسيانىڭ سوڭعى 30 جىلدا قازاقستاننىڭ قالىپتاسۋى مەن سەرپىندى دامۋىنا بەرىك نەگىز بولعانىن اتاپ ءوتتى. ونىڭ ايتۋىنشا, قازىرگى كەزەڭدە مەملەكەتتىڭ قۇندىلىقتارى مەن باسىمدىقتارىن ناقتى ايقىنداۋدىڭ ماڭىزى ەرەكشە. ۆيتسە-پرەمەر جاڭا كونستيتۋتسيا پرەامبۋلاسىندا نەگىزگى قۇندىلىقتار بەكىتىلگەنىن, سونىڭ ىشىندە ءبىلىم, عىلىم, مادەنيەت جانە يننوۆاتسيالار العاش رەت كونستيتۋتسيالىق دەڭگەيدە ايقىندالعانىن جەتكىزدى.
«مەملەكەت ءبىلىم ساپاسىن ارتتىرۋعا, عىلىمدى دامىتۋعا جانە ونى وندىرىسپەن ۇشتاستىرۋعا ايرىقشا كوڭىل ءبولىپ كەلەدى. عىلىمي پروگرەسس ناتيجەسىندە بۇگىن سىزدەر بولەك جاعدايدا ەڭبەك ەتىپ جاتىرسىزدار. ءوندىرىس جاڭارتىلىپ, ءونىم ساپاسى جەتىلدىرىلۋدە – مۇنىڭ ءبارى عىلىم دامۋىنىڭ جەمىسى. ال ساپالى سەرپىلىس جاساۋ ءۇشىن بۇل قاعيداتتاردى كونستيتۋتسيا دەڭگەيىندە بەكىتۋ قاجەت. سەبەبى اتا زاڭ – كەيىنگى زاڭنامالىق ءارى بيۋدجەتتىك شەشىمدەردىڭ نەگىزى», دەدى ايدا بالاەۆا.
كەزدەسۋ بارىسىندا كونستيتۋتسيادا مادەنيەت پەن تاريحي-مادەني مۇرانى قورعاۋعا قاتىستى نورمالاردىڭ العاش رەت ناقتى بەكىتىلگەنى دە ايتىلدى.
جاڭا كونستيتۋتسيا جوباسىن ازىرلەگەن كوميسسيا جۇمىسى تۋرالى ءماجىلىس دەپۋتاتى سەرگەي پونومارەۆ باياندادى. ونىڭ سوزىنشە, قۇجاتتى دايىنداۋعا جەتەكشى كونستيتۋتسيوناليستەر, زاڭگەرلەر, كونستيتۋتسيالىق كەڭەس مۇشەلەرى مەن پارلامەنتتىك فراكتسيا جەتەكشىلەرى قاتىسقان. دەپۋتات پرەامبۋلانىڭ ماڭىزىنا ەرەكشە توقتالىپ, ونى كونستيتۋتسيانىڭ نەگىزگى قاعيداتتارى مەن قۇندىلىقتارىنىڭ كورىنىسى رەتىندە باعالادى.
«پرەامبۋلا – جاي كىرىسپە ەمەس, بۇل كونستيتۋتسيانىڭ ءمانىن تۇيىندەيتىن وزەك. جاڭا كونستيتۋتسيا شىنىمەن دە ادامدارعا جاقىنداي تۇسپەك. بار بولعانى ون جەتى جولدان تۇراتىن وسى ماتىندە ءبىزدىڭ ءومىرىمىز, سىرتقى الەمگە كوزقاراسىمىز, قوعام ىشىندەگى ءوزارا قارىم-قاتىناس پرينتسيپتەرى جانە مەملەكەتتىڭ ۇزاق مەرزىمدى دامۋ باعىتى كورىنىس تاپقان», دەپ تۇيىندەدى سەرگەي پونومارەۆ.
ۇجىم الدىندا جۇلدىزاي ىسقاقوۆا دا ءسوز سويلەپ, جاڭا كونستيتۋتسيا جوباسى جۇيەلى ءارى تەرەڭ تالداۋ نەگىزىندە ازىرلەنگەنىن اتاپ ءوتتى. ونىڭ ايتۋىنشا, قۇجات زاماناۋي قاتەرلەردى ەسكەرە وتىرىپ, اتا زاڭ ارحيتەكتۋراسىن جاڭعىرتۋعا جانە قۇندىلىقتىقتاردى نىعايتۋعا باعىتتالعان. اتاپ ايتقاندا, عىلىم, يننوۆاتسيالار, ءبىلىم جانە مادەنيەت سالاسى باسىمدىق رەتىندە بەلگىلەنگەن.
كەزدەسۋ سوڭىندا «شين-لاين» جشس قىزمەتكەرلەرى سۇراقتار قويىپ, ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارىنا قاتىستى ۇسىنىستارىن ءبىلدىردى. جالپىۇلتتىق كواليتسيا وكىلدەرى ازاماتتاردىڭ رەفەرەندۋمعا قاتىسۋىنىڭ ماڭىزىن اتاپ ءوتتى.
ابزال قۇسپان: كونستيتۋتسيالىق سوت ازامات پەن مەملەكەت اراسىنداعى تورەشى بولادى
