شاراينا

حاكەرلەر شابۋىل جاساۋعا شاقىردى وزدەرىنىڭ راديكالدى «يسلام مەملەكەتى» (دايش) توبىنىڭ قىزمەتىنە قاتىسى بارلىعىن مالىمدەيتىن حاكەرلەر توبى اقش قارۋلى كۇشتەرى اسكەريلەرى مەن مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەرىنىڭ جەكە مالىمەتتەرىن جاريا­لاپ, سودىرلاردى ولارعا شابۋىل جاساۋعا شاقىرعان, دەپ حابارلايدى ريا نوۆوستي اگەنتتىگى جەرگىلىكتى تەلەارناعا سىلتەمە جاساي وتىرىپ. حاكەرلەر اسكەري اۋە كۇشتەرى, ناسا جانە نيۋ-يورك پەن نيۋ-دجەرسي شتاتتارى بيلىگى قىزمەتكەرلەرىنىڭ اتى-جوندەرىن, ەلەكتروندى پوشتالارىنىڭ مەكەن-جايلارىن, پارولدارى مەن تەلەفون نومىرلەرىن, سونداي-اق, مەملەكەتتىك دەپارتامەنتتىڭ بىرنەشە قىزمەتكەرلەرىنىڭ كرەديتتىك كارتالارىنىڭ مالىمەتتەرىن بىلەتىندىكتەرىن مالىمدەگەن. ءبىز بۇل حاباردان قۇلاعدارمىز, بىراق ءدال قازىرگى ۋاقىتتا ونىڭ شىنايىلىعىن راستاي المايمىز. ءبىزدىڭ باستى مىندەتىمىز – قىزمەت اتقارىپ جۇرگەندەردىڭ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ, دەپ كەلتىرگەن جوعارىدا اتالعان تەلەارنا اقش قورعانىس مينيسترلىگى وكىلىنىڭ ءسوزىن. جەر شارى حالقىنىڭ ءوسۋى قالاي؟ 2100 جىلعا قاراي جەر شارىنىڭ حالقى 11 ميلليارد ادامنان اسپاق. بۇل تۋرالى بۇۇ-نىڭ ەكونوميكالىق جانە الەۋمەتتىك ماسەلەلەر جونىندەگى دەپارتامەنتى جانىنداعى حالىق قونىستانۋى ءبولىمىنىڭ ديرەكتورى دجون ۋيلموت مالىمدەگەن. ونىڭ ايتۋىنشا, پلانەتا تۇرعىندارىنىڭ سانى XXI عاسىردىڭ ءبىرىنشى جارتىسىندا قارقىندى تۇردە ءوسۋىن جالعاستىرىپ, 2050 جىلعا قاراي 9,8 ميلليارد ادامعا جەتپەك. جۇزجىلدىقتىڭ سوڭىنا تامان پلانەتامىزدا كەمىندە 9,5 ميلليارد ادام, ال كوبەيتىپ ايتقاندا 13,3 ميلليارد ادام ءومىر سۇرمەك. عالىمنىڭ ناقتى بولجامى 11,2 ميلليارد دەگەن تسيفرعا سايىپ وتىر. ديرەكتوردىڭ اتاپ وتۋىنشە, حالىقتىڭ ءوسۋى ەكۆاتورلىق جانە وڭتۇستىك افريكا ەلدەرىنىڭ ۇلەسىنە تيمەك. بۇگىندە بۇل قۇرلىقتىڭ اۋماعىندا 1,2 ميللياردقا جۋىق ادام ءومىر سۇرەدى, جۇزجىلدىقتىڭ سوڭىنا قاراي ولاردىڭ سانى ءۇش ەسەلەنىپ, 3,4-تەن 5,6 ميلليارد ادامعا دەيىن جەتپەك. وباما كومەكشىسى سوت الدىندا جاۋاپ بەرمەك اق ءۇيدىڭ اعا كومەكشىسى بارۆەتتا سينگلتاري ادامعا قارسى وق اتتى جانە شابۋىل جاسادى دەگەن ايىپپەن سوت الدىندا جاۋاپ بەرەتىن بولادى, دەپ حابارلادى USA Today باسىلىمى. ول پرەزيدەنت وبامانىڭ اقش-تىڭ وكىلدەر پالاتاسىمەن ىقپالداستىعى ءۇشىن جاۋاپ بەرەتىن. باسىلىمنىڭ جازۋىنا قاراعاندا, 7 تامىز كۇنى ۆاشينگتون قالاسىنىڭ شەت جاعىندا سينگلتاري پوليتسيا قىزمەتكەرى اتىن اتاماعان ءوزىنىڭ جىگىتىمەن سوزگە كەلىپ قالعان. ۇرسىسۋ كەزىندە ايەل ءوز جىگىتىنىڭ قىزمەتتىك قارۋىن الىپ شىعىپ, ەدەنگە قاراتا اتىپ جىبەرگەن. ابىروي بولعاندا, وقيعا سالدارىنان ەشكىم زارداپ شەككەن جوق. سينگلتاريدى پوليتسيا قىزمەتكەرلەرى قاماۋعا العان. كەيىن 75 000 دوللار كەپىلدىكپەن ونى بوستاندىققا شىعارادى. اتالعان ءىستى سوتتا قاراۋ ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ قىركۇيەك ايىنا بەلگىلەنىپ وتىر. ونىڭ پرەزيدەنتتىك رەزيدەنتسيا اۋماعىنا كىرۋىنە تىيىم سالىنعانىن دا ايتا كەتۋ قاجەت. ۇشقىشتار ىشىمدىك ىشكەن بولىپ شىقتى نورۆەگيادا AirBaltic كومپانياسى ەكيپاجىنىڭ ءتورت بىردەي مۇشەسىن, ولار سالاماتتىلىق تەستىنەن وتە الماۋىنا بايلانىس­تى, وسلودان ۇشايىن دەپ جاتقان جەرىندە ۇستاعان. بۇل ەكيپاج وسلودان كريتتەگى حانيۋگە ۇشىپ بارۋعا ءتيىس بولاتىن. ۇشاق اۋەگە كوتەرىلەردىڭ الدىندا اۋەجايدىڭ قاۋىپسىزدىك قىزمەتىنە بىرەۋلەر جاسىرىن قوڭىراۋ شالىپ, ەكيپاجدىڭ جاعدايى تۋرالى ەسكەرتكەن. وسىدان سوڭ ەكيپاج شۇعىل تۇردە باقىلاۋدان وتكىزۋ ءۇشىن اۋەجاي عيماراتىنا جەتكىزىلگەن. الكوگولدىڭ ەڭ كوپ مولشەرى – 1,2 پروميللە – ەكىنشى ۇشقىشتىڭ قانىنان انىقتالعان كورىنەدى. كومانديردە بۇل كورسەتكىش 0,4 پروميللەنى, ال ستيۋاردەسسالاردا 0,8 جانە 0,4 پروميللەنى كورسەتكەن. ولارعا ەڭبەك مىندەتتەرىن ورىنداۋ كەزىندە الكوگولدى ىشىمدىك ءىشتى دەگەن ايىپ تاعىلىپ وتىر. نورۆەگيا زاڭدارى بويىنشا ولار 2 جىلعا دەيىن باس بوستاندىقتارىنان ايىرىلۋى مۇمكىن. جوعارى لاۋازىمدار قىسقارتىلماق يراكتىڭ پرەمەر-ءمينيسترى حايدەر دجاۆاد ءال-ابادي ۆيتسە-پرەزيدەنت جانە پرەمەردىڭ ورىنباسارى لاۋازىمدارىن قىسقارتىپ جىبەردى, دەپ حابارلايدى ريا نوۆوستي اگەنتتىگى. اگەنتتىكتىڭ مالىمەتتەرىنە قاراعاندا, مۇنداي شەشىم مەملەكەتتىك بيۋدجەت جاعدايىن جاقسارتۋ جانە شىعىنداردى قىسقارتۋ جونىندەگى كەشەندى شارالاردىڭ ءبىر بولىگى بولىپ تابىلادى. پرەمەر قابىلداعان شەشىم ولاردىڭ قولداۋلارىن الۋ ءۇشىن يراكتىڭ مينيسترلەر كەڭەسى مەن وكىلدەر كەڭەسىنە ۇسىنىلاتىن بولادى. جەرگىلىكتى تەلەارنانىڭ اقپاراتىنشا, ءال-ابادي جاسالعان جانە جاسالىپ جاتقان «جەمقورلىق قىلمىستاردى» تەرگەۋ ءۇشىن ارنايى كوميتەت قۇرماق نيەتتە. ايتا كەتۋ كەرەك, وسىعان دەيىن يراكتا ءۇش ۆيتسە-پرەزيدەنت جانە پرەمەر-ءمينيستردىڭ ءۇش ورىنباسارى بولىپ كەلدى. جاپپاي قىرىپ-جويۋ قارۋىنان باس تارتۋعا شاقىردى جاپونيانىڭ ناگاساكي قالاسىنا يادرولىق بومبا تاستاۋدىڭ 70 جىلدىعى كۇنى ريم پاپاسى فرانتسيسك ادامزاتتى سوعىستان جانە كەز كەلگەن جاپپاي قىرىپ-جوياتىن قارۋ قولدانۋدان باس تارتۋعا شاقىردى. وسىدان 70 جىل بۇرىن 1945 جىلدىڭ 6 جانە 9 تامىزىندا حيروسيما مەن ناگاساكيگە قاسىرەتتى اتوم بومبالارى تاستالدى. ارادا كوپتەگەن جىلدار وتكەندە دە وسىناۋ قايعىلى وقيعالار بۇگىنگە دەيىن ۇرەي مەن جەككورىنىش سەزىمىن تۋىنداتادى, دەپ مالىمدەدى پونتيفيك ۆاتيكاندا وتكەن ءداستۇرلى جەكسەنبىلىك ۋاعىز كەزىندە. فرانتسيسكىنىڭ ايتۋىنشا, ول وقيعالار ادامزات ءۇشىن ەسكەرتۋ بولىپ تابىلادى. ريم پاپاسى ءدىندارلاردى بەيبىتشىلىكتى, باۋىرلاستىقتى جانە ادامداردىڭ تىنىش قاتار ءومىر ءسۇرۋىن نىعايتۋ ءۇشىن بارلىق كۇش-جىگەردى قولدانۋعا شاقىردى. فەرگيۋسوندا ون ەرەۋىلشى تۇتقىندالدى فەرگيۋسوندا مايكل براۋننىڭ پوليتسيا قولىنان قازا تابۋىنا بايلانىستى نارازىلىقتار ناتيجەسىندە كەم دەگەندە ون ادام تۇتقىنعا الىنعان. بۇل تۋرالى ريا نوۆوستي اگەنتتىگى حابارلاپ وتىر. شەرۋشىلەر سانى مەن پوليتسەيلەرگە قارسى سۋ تولتىرىلعان پلاستيك شولمەكتەر لاقتىرۋ ارقىلى ورىن العان وقيعالار قاتارىنىڭ وراسان زور بولعانىنا قاراماستان, جانجالدىڭ ءوربۋىنىڭ الدىن الۋدىڭ ءساتى تۇسكەن. نارازىلىق بىلدىرۋشىلەردىڭ كەيبىرەۋلەرىنىڭ ايتۋلارىنا قاراعاندا, قۇقىق قورعاۋ قىزمەتكەرلەرى كوزدەن جاس اعىزاتىن گازدى قولدانعان. بىراق مۇنىڭ ءبارى ەرەۋىلشىلەردىڭ اكتسيانى ودان ءارى جالعاستىرۋىنا كەدەرگى كەلتىرە الماعان. سونداي-اق, وسىنىڭ الدىنداعى نارازىلىق كەزىندە وق اتىلىپ, ودان ءبىر ادامنىڭ زارداپ شەككەنى دە بەلگىلى بولىپ وتىر. زارداپ شەككەن ادامداردىڭ ءبىرى پوليتسيا قىزمەتكەرىنە قارسى وق اتتى دەگەن كۇمان بار. بۇل نارازىلىق شارالارىنىڭ 2014 جىلى قارۋسىز افروامەريكالىق مايكل براۋندى پوليتسەيلەردىڭ اتىپ ولتىرۋىنە ءبىر جىل تولۋىنا بايلانىستى ۇيىمداستىرىلىپ وتىرعانىن ەسكە سالا كەتۋ قاجەت. ينتەرنەت ماتەريالدارى نەگىزىندە ازىرلەندى.