فوتو: اشىق دەرەككوز
ءومىردى ساقتاندىرۋدىڭ باستى ماقساتى – ساقتاندىرىلعان ادامنىڭ وزىنە نەمەسە ونىڭ وتباسى ءۇشىن قارجىلىق قورعانىس قالىپتاستىرۋ. بۇل وتباسىن اسىراۋشى قايتىس بولعان جاعدايدا نەمەسە ەڭبەككە جارامسىزدىق تۋىنداسا, ءبىر رەتتىك تولەم الۋ, نەسيە مىندەتتەمەلەرىن جابۋ نە ۇزاق مەرزىمدى قارجىلىق جوسپار قۇرۋ بولۋى مۇمكىن. وسىعان قاراي ساقتاندىرۋدىڭ ءتۇرى دە تاڭدالادى.
Nomad Life كومپانياسىنداعىلار بۇل ايىرماشىلىقتى قاراپايىم سۇراق ارقىلى تۇسىندىرەدى.
«ەگەر ادام قايتىس بولعان نەمەسە مۇگەدەك بولىپ قالعان جاعدايدا وتباسى اقشا الۋى ماڭىزدى بولسا, بۇل – تاۋەكەلدى ءومىردى ساقتاندىرۋ. مۇندا جيناق تا, تابىستىلىق تا جوق, تەك قورعانىس بار. ال بەلگىلى ءبىر مەرزىمگە كاپيتال جيناۋ – بالانىڭ بىلىمىنە, زەينەتكە نەمەسە ءىرى ساتىپ الۋعا قارجى جيناۋ ماقساتى تۇرسا, بۇل جيناقتاۋشى ءومىردى ساقتاندىرۋ. وندا قورعانىس جيناقپەن جانە ينۆەستيتسيالىق تابىسپەن قاتار جۇرەدى. وزىڭىزگە ءبىر عانا سۇراق قويۋ كەرەك: «ەگەر ماعان ەشتەڭە بولماسا, سالعان اقشامدى قايتارىپ الا الامىن با؟» ەگەر جوق بولسا – بۇل تازا قورعانىس. ال ءيا بولسا – جيناقتاۋشى نەمەسە ينۆەستيتسيالىق ءونىم», دەيدى Nomad Life وكىلدەرى.
شارت جاساسۋ كەزىندە كليەنت ساقتاندىرۋ وتىنىشىندە تاۋەكەلدىڭ ىقتيمالدىعىنا اسەر ەتەتىن بارلىق ماڭىزدى ءمان-جايدى كورسەتۋگە مىندەتتى. دەنساۋلىق جاعدايى, بۇرىنعى دياگنوزدار, ءومىر سالتى – مۇنىڭ ءبارى ساقتاندىرۋ ءتاريفى مەن تولەم كولەمىنە تىكەلەي اسەر ەتەدى. سونىمەن قاتار ساقتاندىرۋ سوماسى دا وتباسىلىق تابىس پەن قارجىلىق مىندەتتەمەلەرگە ساي بولۋى ءتيىس. ايتپەسە ساقتاندىرۋ جاعدايى تۋىنداعاندا ونىڭ پايداسى شامالى بولۋى مۇمكىن.
كەيبىر جۇرگىزۋشىلەر ءۇشىن اۆتوساقتاندىرۋ قۇنى ارزاندايتىن بولدى
BCC Life باسقارما مۇشەسى تالعات دۇيسەباەۆ پوليس شارتتارىمەن قاتار كومپانيانىڭ وزىنە دە نازار اۋدارۋدى ۇسىنادى. ونىڭ ايتۋىنشا, ناقتى ءبىر ءپوليستىڭ تالاپتارىمەن شەكتەلمەي, ساقتاندىرۋ كومپانياسىنىڭ قاي قارجى توبىنا كىرەتىنىن, ونىڭ نارىقتاعى تۇراقتىلىعى مەن بەدەلىن باعالاۋ ماڭىزدى. كليەنت شارتتىڭ تالاپتارىن, ساتىپ الۋ (ۆىكۋپ) سوماسىنىڭ ءتارتىبى مەن مولشەرىن, كوميسسيا قۇرىلىمىن الدىن الا ءبىلۋى كەرەك. ت.دۇيسەباەۆ ءومىردى ساقتاندىرۋدى ۇزاق مەرزىمدى قارجىلىق قورعاۋ مەن جوسپارلاۋ قۇرالى رەتىندە قاراستىرۋدى ۇسىندى. شارتتى مۇقيات زەردەلەۋ مەن كاسىبي كەڭەس جەكە قارجىلىق ماقساتتارعا ساي سەنىمدى ساقتاندىرۋ جۇيەسىن قالىپتاستىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
قازىرگى نارىقتا ءومىردى ساقتاندىرۋ ونىمدەرى شارتتى تۇردە ۇشكە بولىنەدى. ءبىرىنشىسى – تاۋەكەلدى, ياعني قورعانىشتىق ساقتاندىرۋ. ونىڭ ماقساتى – كۇتپەگەن جاعداي تۋىنداعاندا جاقىندارىڭىزدىڭ قارجىلىق قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ. ەكىنشىسى – جيناقتاۋشى جانە ينۆەستيتسيالىق ساقتاندىرۋ, مۇندا قورعانىس كاپيتال جيناۋمەن ۇشتاسادى. ءۇشىنشىسى – زەينەتاقى اننۋيتەتتەرى.
Halyk Life ماماندارى كۇردەلى ونىمدەرگە اسىقپاۋعا شاقىرادى.
«جيناقتاۋشى جانە ينۆەستيتسيالىق باعدارلامالار (جسج, unit-linked) – كۇردەلى قارجىلىق قۇرالدار. ولار ۇزاق مەرزىمدى قاتىسۋدى, ينۆەستيتسيالىق تاۋەكەلدى جانە قوسىمشا شارتتاردى تالاپ ەتەدى, سوندىقتان بازالىق قورعانىستى الماستىرا المايدى. قاراپايىم بەلگى: ەگەر جارنا تولەۋ توقتاعاندا قورعانىس تا توقتاسا – بۇل تاۋەكەلدى ساقتاندىرۋ; ال ەگەر ساتىپ الۋ قۇنى مەن تابىستىلىق ەسەپتەلسە – بۇل ينۆەستيتسيالىق ءونىم. ءبىز الدىمەن بازالىق قورعانىستان باستاۋعا, ال كۇردەلى شەشىمدەردى كەيىنگى كەزەڭدە قاراستىرۋعا كەڭەس بەرەمىز», دەيدى Halyk Life ماماندارى.
ساقتاندىرۋ جارنالارى – بارلىق كليەنتتەر ءۇشىن ورتاق ساقتاندىرۋ قورىن قالىپتاستىرادى. تاۋەكەل ىقتيمالدىعى مەن وتەماقى كولەمى جوعارى بولعان سايىن, جارنا دا وسەدى. «ماك» وسك» اق باسقارما توراعاسى قۋانىش مۇقاجانوۆتىڭ تۇسىندىرۋىنشە, ەگەر كليەنت جارنا تولەۋدى توقتاتسا, شارتتاعى ساقتاندىرۋ سوماسى ناقتى تولەنگەن قاراجاتتى ەسكەرە وتىرىپ قايتا ەسەپتەلەدى. جيناقتاۋشى ساقتاندىرۋ شارتتارىندا ساقتاندىرىلعان تۇلعانى وزگەرتۋگە بولمايدى, ال پايدا الۋشىنى ساقتاندىرۋشىنىڭ وتىنىشىمەن قوسىمشا كەلىسىم ارقىلى اۋىستىرۋعا بولادى.
مىندەتتى مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ قورى نەگە قارجى مينيسترلىگىنە بەرىلدى؟
كەيدە ساقتاندىرۋ تولەمىنەن باس تارتۋ جاعدايلارى كەزدەسەدى دەگەن پىكىر بار. الايدا ستاتيستيكا مۇنى راستامايدى. قازاقستانداعى ءومىردى ساقتاندىرۋ كومپانيالارىندا باس تارتۋلار وتە سيرەك جانە كوبىنە كليەنتتىڭ تولىق نەمەسە دۇرىس ەمەس اقپارات بەرۋىمەن بايلانىستى. ماسەلەن, قانت ديابەتى بويىنشا ديسپانسەرلىك ەسەپتە تۇرعانىن كورسەتپەگەن كليەنتتىڭ ءولىمى جۇرەك-قان تامىرلارى جەتكىلىكسىزدىگىنەن بولسا, جيناقتاۋشى ساقتاندىرۋدا تولەم تولىق ەمەس, ساتىپ الۋ سوماسى كولەمىندە عانا جۇرگىزىلەدى. نەمەسە مي شايقالۋ دياگنوزى بويىنشا ءوتىنىش بەرىلگەندە, ول تولەم قاراستىرىلعان جاراقاتتار تىزىمىنە كىرمەسە, وتەماقى تولەنبەيدى.
«ەۆرازيا» كومپانياسىنىڭ ساتۋ جانە وڭىرلىك دامۋ دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى راماي قۇربانعاليەۆتىڭ ناقتىلاۋىنشا, ساقتاندىرۋ وتىنىشىندە كورسەتىلگەن اقپارات ءتاريفتى ايقىنداۋدا شەشۋشى ءرول اتقارادى. اقپاراتتى تولىق بەرمەۋ نەمەسە جالعان مالىمەت كورسەتۋ تولەمنىڭ ازايۋىنا نە ودان مۇلدە باس تارتۋعا سەبەپ بولۋى مۇمكىن. ەگەر كليەنت قانت ديابەتى بويىنشا ەسەپتە تۇرعانىن كورسەتسە, تاريف جوعارىراق بولادى.
مامانداردىڭ ورتاق پىكىرى بويىنشا, ءومىردى ساقتاندىرۋدى تاڭداۋدا اسىعىستىققا جول بەرمەي, شارتتى مۇقيات وقىپ, تۇسىنبەگەن تۇستاردى اگەنتتەن ناقتىلاپ العان ءجون. سوندا عانا ساقتاندىرۋ ءپوليسى شىنايى قورعانىس پەن قارجىلىق سەنىمدىلىككە اينالادى.
eGov-تا م ۇلىكتى ساقتاندىرۋ سەرۆيسى ىسكە قوسىلدى: تولەم سوماسى قانشا؟
