فوتو: اشىق دەرەككوز
وسى سەبەپتى 2017 جىلى مەملەكەتتىك ۋاكىلەتتى ورگان (ۇلتتىق بانك) بانك سەكتورىنىڭ قارجىلىق تۇراقتىلىعىن ارتتىرۋ باعدارلاماسىن ىسكە قوستى. باعدارلاما بانك جۇيەسىندەگى تەرەڭ ماسەلەلەردى شەشۋگە جانە قارجىلىق تۇراقتىلىقتى ساقتاۋعا باعىتتالدى.
باعدارلامانىڭ نەگىزگى ماقساتتارى
- كاپيتال تاپشىلىعىنا تاپ بولعان جۇيەلىك ماڭىزدى بانكتەردى قولداۋ;
- بالانستاردى پروبلەمالىق كرەديتتەردەن تازارتۋ;
- 90 كۇننەن استام مەرزىمى وتكەن كرەديتتەردىڭ ۇلەسىن تومەندەتۋ;
- بانك جۇيەسىنە دەگەن سەنىمدى قايتارۋ;
- ەكونوميكانى كرەديتتەۋدى قالپىنا كەلتىرۋ ءۇشىن جاعداي جاساۋ.
مەملەكەتتىك قولداۋدىڭ فورماتى
بانك سەكتورىنىڭ قارجىلىق تۇراقتىلىعىن ارتتىرۋ باعدارلاماسى اياسىندا بانكتەرگە مەملەكەت تاراپىنان 15 جىلعا دەيىنگى مەرزىمگە, شامامەن 4% مولشەرلەمەمەن سۋبوردينيرلەنگەن وبليگاتسيالار بەرىلدى. بۇل بانكتەرگە اكتيۆتەر ساپاسىن بىرتىندەپ جاقسارتۋعا جانە كاپيتالدى قايتا تولىقتىرۋعا مۇمكىندىك بەردى.
باعدارلاماعا قاتىسقان بانكتەر جانە قولداۋ كولەمى
- ەۆرازيالىق بانك – 150 ملرد تگ
- اتف بانك – 100 ملرد تگ
- تسەسنابانك – 100 ملرد تگ
- بانك تسەنتركرەديت – 60 ملرد تگ
- Bank RBK – 243,7 ملرد تگ
- نۇربانك – 46,8 ملرد تگ
سونىمەن قاتار, كازكوممەرتسبانككە 250 ملرد تەڭگەلىك دەپوزيت بەرىلدى, كەيىن بۇل اكتيۆتەردى «حالىق بانكى» مۇرا ەتتى. جالپى مەملەكەتتىك قولداۋ 700 ملرد تەڭگەدەن استى, ال كەيبىر بانكتەردەگى «ۋلى» اكتيۆتەردى ساتىپ الۋ ارقىلى ناقتى كومەك كولەمى ودان دا جوعارى بولدى.
جەكەلەگەن بانكتەردىڭ جاعدايى
كازكوممەرتسبانك (ككب)
- نەگىزگى پروبلەما – بتا بانكپەن بىرىگۋدەن كەيىن قالعان وتە ۇلكەن كولەمدەگى پروبلەمالىق كرەديتتەر.
- بۇل كاپيتالدىڭ ەرۋىنە جانە دەفولت قاۋپىنە اكەلدى.
- مەملەكەت بانك قۇلاۋىن بولدىرماۋ ءۇشىن 250 ملرد تگ دەپوزيت ءبولىپ, كەيىن بىرقاتار اكتيۆتى ساتىپ الدى.
تسەسنابانك
- اۋىل شارۋاشىلىعىنا بەرىلگەن سۋبسيديالانعان جانە ۆاليۋتالىق كرەديتتەردىڭ ۇلەسى جوعارى بولدى.
- اگرارلىق سەكتورداعى جاعداي ناشارلاعاندا پورتفەل ساپاسى كۇرت تومەندەدى.
- 2018-2019 جىلدارى مەملەكەت 1 ترلن تەڭگەدەن استام اگروكرەديتتەردى ساتىپ الدى.
Bank RBK
- 2017 جىلى مىندەتتەمەلەر بويىنشا دەفولت بولدى.
- نەسيە بەرۋدەگى شوعىرلانۋ جانە بايلانىستى كرەديتتەر كاپيتالىنىڭ قۇلدىراۋىنا اكەلدى.
- مەملەكەتتىك قولداۋ قارجى جۇيەسىندە سەنىمنىڭ تولىق جوعالۋىن توقتاتۋ ءۇشىن بەرىلدى.
بانك تسەنتركرەديت
- 2014-2015 جىلدارى داعدارىستاردان زارداپ شەككەن كورپوراتيۆتىك كرەديتتەردىڭ ۇلەسى جوعارى بولدى.
- باعدارلاما بانككە رەزەرۆتەردى تولىقتىرۋعا جانە بالانسىن تازارتۋعا مۇمكىندىك بەردى.
ەۆرازيالىق بانك
- پورتفەلدەگى تاۋەكەلى جوعارى تۇتىنۋشىلىق كرەديتتەر, سونداي-اق ەسكى NPL كولەمى قايتا كاپيتالداندىرۋدى تالاپ ەتتى.
اتف بانك
- كاپيتال قۇرىلىمى ءالسىز, پروبلەمالى اكتيۆتەر ۇلەسى جوعارى بولدى.
- پفۋ شەڭبەرىندەگى قولداۋ بانككە جاڭا ينۆەستور كەلۋى ءۇشىن قاجەتتى شارت بولدى.
نۇربانك
- 2019 جىلعى اكتيۆتەردىڭ ساپاسىن تەكسەرۋ (AQR) ناتيجەسىندە رەزەرۆتەردى ايتارلىقتاي ۇلعايتۋ قاجەت بولدى.
- اكتسيونەرلەر دە ءوز قاراجاتىن ەنگىزىپ, كاپيتال جەتكىلىكتىلىگىن قالپىنا كەلتىردى.
قارجى كورسەتكىشتەرى كۇشەيگەننەن كەيىن بىرقاتار بانك مەملەكەتتىك قولداۋدى ەرتە قايتارا باستادى.
مەملەكەتتىك قولداۋ جانە كەيىنگى قاتاڭ رەگۋلياتورلىق ساياسات بانك سەكتورىن تولىق ساۋىقتىرۋعا مۇمكىندىك بەردى. بۇگىندە بانكتەر باعدارلامادان شىعىپ, نارىقتىق جاعدايعا قايتا ورالىپ جاتىر. بۇل قارجى جۇيەسىنىڭ تاۋەلسىز, تۇراقتى جانە جاۋاپتى مودەلگە كوشكەنىن كورسەتەدى.
