فوتو: اشىق دەرەككوز
دەپۋتاتتىڭ سوزىنشە, ءبىلىم بەرۋ ساپاسىنىڭ تومەندەۋىنە بىرقاتار فاكتور اسەر ەتىپ وتىر.
«شامادان تىس جۇكتەمە, قاعازباستىلىق, ينفراقۇرىلىمنىڭ تەڭسىزدىگى, سونداي-اق WhatsApp-تاعى چاتتار پەن تاپسىرمالاردىڭ كوپتىگى ۇستازدىڭ ۋاقىتىن الىپ, وقۋشىمەن جەكە جۇمىس ىستەۋگە مۇمكىندىك بەرمەيدى», دەدى جايىمبەتوۆ.
ول قالا مەن اۋىل مەكتەپتەرى اراسىنداعى الشاقتىق ءالى دە ايقىن ەكەنىن, ءبىر وڭىردە جاڭا مەكتەپتەر بوي كوتەرسە, باسقا ايماقتا ينتەرنەتتىڭ ءوزى تۇراقسىز ەكەنىن اتاپ ءوتتى. پرەزيدەنتتىڭ «قالا مەن اۋىل بالاسىنىڭ مۇمكىندىگى تەڭ بولۋى ءتيىس» دەگەن تاپسىرماسى ناقتى ىسكە اينالۋى قاجەت ەكەنىن جەتكىزدى.
سونىمەن قاتار دەپۋتات رەپەتيتورلىققا دەگەن سۇرانىستىڭ 25%-عا وسكەنىن, ونىڭ ءسان ەمەس, ماجبۇرلىككە اينالعانىن ايتتى. بۇل الەۋمەتتىك ادىلەتسىزدىك پەن ءبىلىم تەڭسىزدىگىن تەرەڭدەتىپ جاتقانىن جەتكىزدى.
«رەپەتيتور - ءسان ەمەس, قاجەتتىلىككە اينالدى. بىراق وعان بارلىق وتباسىنىڭ مۇمكىندىگى بىردەي ەمەس. وسىلايشا ءبىلىم تەڭسىزدىگى كۇشەيىپ, الەۋمەتتىك ادىلەتسىزدىك تەرەڭدەۋدە. ۇلكەن ماسەلە», دەدى دەپۋتات.
تاعى ءبىر ماڭىزدى ماسەلە – مۇعالىمدەردى اتتەستاتتاۋ مەن جۇمىسقا قابىلداۋدىڭ فورمالدى سيپاتى.
«قازىرگى ۋاقىتتا قاعازباستىلىقتى جويامىز دەپ بارلىق قىزمەتتى تسيفرلاندىرۋ پروتسەسى ءجۇرىپ جاتىر. ونىڭ ىشىندە پەداگوگتەردىڭ اتتەستاتسياسى مەن جۇمىسقا قابىلداۋ راسىمدەرى دە بار. بۇل, ارينە, ءتيىمدى كورىنۋى مۇمكىن, الايدا ەلەكتروندى فورماتتا وتكىزىلگەنىمەن, كوبىنە سكانەرلەنگەن قۇجاتتارمەن شەكتەلەدى. ال مۇنداي قۇجاتتاردىڭ شىنايىلىعى - بولەك ماسەلە. وسى ورايدا, اتالعان ەكى راسىمدە دە ادامنىڭ جەكە تۇلعالىق قاسيەتتەرى مەن مامان رەتىندەگى شىنايى قۇزىرەتتىلىگىن تولىق باعالاۋ قيىن. سوندىقتان بالاعا ءبىلىم مەن تاربيە بەرۋ نەگىزگى ماقسات ەكەنىن ەسكەرە وتىرىپ, بۇل راسىمدەرگە «اڭگىمەلەسۋ» نەمەسە «ساباق بەرۋ» كەزەڭىن قوسۋ ورىندى», دەدى ول.
دەپۋتات بىلىكتىلىكتى ارتتىرۋ ورتالىقتارىنىڭ تيىمدىلىگىنە دە كۇمان كەلتىردى. مەملەكەت جىل سايىن ميللياردتاعان قارجى بولگەنىمەن, ونىڭ ناقتى ناتيجەسى سۇرالمايدى.
«ال بىلىكتىلىك ارتتىرۋ ورتالىقتارى ميللياردتاعان بيۋدجەت قارجىسىن يگەرگەنىمەن, ولاردىڭ جۇمىسىنىڭ ناقتى ناتيجەسى ەشكىمنەن سۇرالمايدى. ءبىلىم زاڭىنا سايكەس, ءاربىر پەداگوگ ءۇش جىل سايىن بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋى ءتيىس, ياعني جىل سايىن پەداگوگتەردىڭ 33 پايىزى وقۋدان وتەدى. الايدا كوپ جاعدايدا بۇل ۇدەرىس رەسپۋبليكالىق مەكەمەلەرمەن (ورلەۋ, پەداگوگيكالىق شەبەرلىك ورتالىعى جانە ت.ب.) شەكتەلەدى. ەكى-ءۇش اپتاعا سوزىلاتىن كۋرستاردىڭ وقۋشىلاردىڭ ءبىلىم ساپاسىنا ناقتى اسەرى بار-جوعى نازاردان تىس قالىپ وتىر. مەملەكەت قارجىسى بولىنگەن بولسا, ونىڭ قايتارىمى دا تالاپ ەتىلۋى ءتيىس. سايكەسىنشە, جاۋاپكەرشىلىكتىڭ بۇل بولىگى بىلىكتىلىك ارتتىرۋ مەكەمەلەرىنە دە ناقتى جۇكتەلۋى قاجەت», دەدى ول.
وسى ماسەلەلەردى ەسكەرە وتىرىپ, «AMANAT» فراكتسياسى ءتورت ناقتى ۇسىنىس جولدادى:
- مۇعالىمدەردىڭ كاسىبي دامۋىن جاڭا دەڭگەيگە شىعارۋ جانە بىلىكتىلىكتى ارتتىرۋ ورتالىقتارىنا ناقتى جاۋاپكەرشىلىك جۇكتەۋ.
- اتتەستاتسيا مەن جۇمىسقا قابىلداۋ جۇيەسىنە پراكتيكالىق داعدىلاردى باعالايتىن كەزەڭ ەنگىزۋ.
- ءبىلىم ساپاسىن كەشەندى باعالايتىن ءادىل كورسەتكىشتەر جۇيەسىن ەنگىزىپ, تاۋەلسىز ۇلتتىق زەرتتەۋ ينستيتۋتىن قۇرۋ.
- قالا مەن اۋىل مەكتەپتەرى اراسىنداعى تەڭسىزدىكتى قىسقارتۋعا باعىتتالعان قارجىلىق جانە ينديكاتورلىق تەتىكتەر ازىرلەۋ.