ءبىلىم • 27 قاراشا, 2025

ون ءۇش جاسار وقۋشىنىڭ ونەرتابىسى

51 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

پاۆلودار قالاسىنداعى دارىندى بالالارعا ارنالعان №8 مەكتەپ-ليتسەيى­نىڭ 7-سىنىپ وقۋشىسى قايسار جۇمابەك ۇستازىنىڭ جەتەكشىلىگىمەن سۋ سا­پا­­سىن تەكسەرەتىن تەستەرى بار دروننىڭ ءپروتوتيپىن جاساپ شىعاردى. ول بو­­لا­­شاقتا سۋ جانە اۋىل شارۋاشىلىعى نىساندارى ءۇشىن اۋاداي قاجەت بولۋى مۇمكىن.

ون ءۇش جاسار وقۋشىنىڭ ونەرتابىسى

شاعىن درونعا ور­ناتىل­عان قۇرىل­عىلار سۋتەگى يون­دارىن (pH), ەلەكتروت­كىز­گىشتىك, ەرىگەن زاتتاردىڭ جالپى مول­شەرىن جانە باسقا دا ما­ڭىزدى كور­سەتكىشتەردى ولشەي الادى. دەرەكتەر كوم­پيۋتەرگە نەمەسە سمارتفونعا سىمسىز بايلانىس ارقىلى تىكەلەي جىبەرىلەدى.

قازىر توتەنشە جاعداي­لار­دىڭ الدىن الۋ مەن سالدارىن جويۋ, پروفي­لاكتيكالىق جۇمىستاردى شەشۋ كەزىن­دە ۇشقىشسىز باسقارىلاتىن ۇشاق اپپاراتتارىن قولدانۋ يدەياسى بارعان سايىن تانىمال بولا تۇسۋدە. جوبا جەتەك­شىسى, فيزيكا ءپانىنىڭ مۇعالىمى جاسۇلان مەڭدىباەۆتىڭ ايتۋىنشا, بۇل يدەيا ەكەۋارا اڭىمەلەسىپ وتىر­عاندا پايدا بولىپتى.

– بىردە قايسار قازىرگى قوعام درونداردى ءتۇرلى سالادا جاپپاي قولدانىپ جات­قانىن, اسىرەسە ونى اتا-اناسى اۋىل شارۋا­شىلىعىندا ءتيىمدى تۇردە قولدانىپ جۇر­گەنىن اسەرلەنە وتى­رىپ اڭگىمەلەدى. بۇل اڭگىمە بىزگە ۇلكەن يدەيا بەردى. جاڭا­دان جوبا جاسايمىز, ونى درون ار­قى­لى ىسكە اسىرامىز دەگەن شەشىمگە كەلدىك. ءوڭىرىمىزدىڭ حالقى ەكولوگيا­ ماسەلەلەرىنە ەرەكشە الاڭدايدى. اسى­رە­سە سۋ مەن اۋا تازالىعىن, قورشاعان ور­تانىڭ قاۋىپسىزدىگىن ۇنەمى تەكسەرىپ وتىرۋ ومىرلىك ماڭىزدى دۇنيە. وزەن­ مەن كولدىڭ لاستانۋى اعىندى سۋ­دىڭ, تىڭايتقىشتىڭ, ون­دى­رىستىك قالدىقتتىڭ اسەرىنەن بولۋى مۇمكىن. سون­دىقتان درونىمىز وزەن-كولدەردىڭ تازالىعىن, قۇرامىن تەكسەرۋى كەرەك دەگەن ۇيعارىم جاسادىق, – دەيدى جوبا جەتەكشىسى.

جوبا يەلەرى ساپالى پروتوتيپ جاساۋ وڭايعا سوقپاعانىن ايتادى. ەڭ باستى مىندەتتەردىڭ ءبىرى – ولشەگىش تەستەردى درونعا سەنىمدى ءارى ۇقىپتى بەكىتۋ قاجەت بولعان. بۇل تۇستا ولار 3D پرينتەردىڭ كومەگىنە جۇگىنگەن. قۇرىلعى ارقىلى بەكىتكىش جاساپ, تەستەردى درونعا ورناتادى. بۇل تەستەر سمارتفونعا سيگنالدار جىبەرىپ, سۋدىڭ قۇرامى تۋرالى اقپارات بەرەدى. باستاپقىدا قاجەتتى اناليزاتوردى تابۋ دا كوپ ۋاقىتتى العان ەكەن. ەكەۋى بارلىق مۇمكىندىكتى پايدالانىپ, اقىرى ناتيجەگە قول جەتكىزگەن.

– قايسار ەكەۋىمىز جاساپ شىعارعان پروتوتيپ زاۋىت­تىق بالامادان ارزان. قۇرىلعى سۋدىڭ تازالىعى ماڭىزدى بو­لاتىن كەز كەلگەن سالادا قول­دانىلۋى مۇم­كىن. قارا­پايىم ادام ءۇشىن باعا­سى قولجەتىمدى, – دەپ قوستى جاسۇلان مەڭدىباەۆ.

ۇستاز بەن وقۋشى بۇگىندە دروندى ءساتتى تۇردە سىناپ ۇل­گەرگەن. بايان­اۋىلداعى سابىن­دىكول, جاسى­­باي, تورايعىر كول­دە­رىندە, سونداي-اق ەرتىس پەن ۋسولكا وزەن­دەرىندە زەرتتەۋ جۇ­­مىستارىن جۇرگىزىپ, سۋدىڭ قۇرامىن تەكسەرىپ كورگەن. كولدەر­دەگى كورسەتكىش سىن كوتەرەرلىك دەڭگەيدە, ال وزەن سۋلا­رىنىڭ پارامەترلەرى قا­لىپتى نورماعا ساي ەكەنىن انىقتاعان.

ايتىپ وتەيىك, قايسار بۇ­گىندە 13 جاس­تا. ايتۋىنشا, روبوت­تەحنيكامەن, ءتۇرلى اپپاراتتاردى قۇراستىرۋمەن اۋەس­تەنەدى. مەكتەپتە گەوگرافيا ءپانىن, سونىڭ ىشىندە گەولوگيانى ءسۇيىپ وقيدى. كەلەشەكتە ول درون قۇراستىرۋ سالاسىندا ماماندانۋدى قالايتىنىن جەتكىزدى.

 

پاۆلودار وبلىسى 

سوڭعى جاڭالىقتار