دميتري باگاەۆتىڭ ەسىمى ەرتىس-بايان ءوڭىرىنىڭ حالقىنا جاقسى ءمالىم. XX عاسىر باسىندا وسىندا قونىس اۋدارىپ, فوتوسۋرەتشىلىكپەن اۋەستەنە باستايدى. ءسويتىپ ءجۇرىپ پاۆلودار قالاسىندا العاشقى فوتوستۋديانى اشقان. ونىڭ شىعارماشىلىعىنىڭ ناتيجەسىندە توڭكەرىسكە دەيىنگى پاۆلوداردىڭ كەلبەتى كوپتەگەن فوتوسۋرەتتە ساقتالىپ قالدى. ونەر يەسى قالامەن قوسا الىس اۋدانداردى دا ارالاپ, قانشاما بەلگىلى تۇلعالاردى, قازاقتىڭ سالت-ءداستۇر ۇلگىلەرىن, اشتىق جىلدارىن دا سۋرەتكە تۇسىرگەن. سونىڭ ىشىندە اۋليە ءماشھۇر ءجۇسىپ بەينەسىنىڭ ساقتالىپ قالۋىنا ىقپال ەتتى. ول تۋرالى بۇعان دەيىن گازەتىمىزدە ماقالا جاريالاعانبىز.
دميتري پوليكارپوۆيچ تۇرعان ءۇي 2001 جىلى ونىڭ اتىنداعى مۋزەيگە اينالدى. ول جەرگىلىكتى ماڭىزعا يە تاريحي جانە مادەني ەسكەرتكىشتەر قاتارىنا ەنگەن. الايدا كەيىنگى 25 جىلدا ەشبىر جوندەۋ كورمەگەنى بەلگىلى بولىپ وتىر. سونىڭ سالدارىنان قازىرگى ۋاقىتتا شاتىرىنان سۋ ساۋلاپ, عيمارات ىشىنە كىرگەن ىلعال ءۇيدىڭ قابىرعاسى مەن ەدەنىن ءبۇلدىرىپ جاتىر.
مۋزەي-ءۇيدىڭ قىزمەتكەرى شولپان ابىكەشوۆانىڭ ايتۋىنشا, كوكتەم مەن كۇزدە توبەدەن سورعالاعان سۋعا مۋزەي ىشىنە شەلەكتەر قويىلادى. ءتىپتى كەيبىر جادىگەرلەر امالسىزدان الىنىپ تا تاستالادى. ولاي جاساماسا, سۋ ءتيىپ ءب ۇلىنىپ قالا ما دەپ قورقادى ەكەن. ونىڭ ۇستىنە عيمارات ەلەكتر قۋاتى ارقىلى جىلىتىلادى. نىساننىڭ جارتىلاي اعاشتان سالىنۋى مۇنداي جاعدايدا ءورت قاۋپىن كۇشەيتىپ وتىر.
«تاريحي نىسانعا ءىشىنارا جوندەۋ جۇرگىزۋ مۇمكىن ەمەس, ونى تولىقتاي جوندەۋ كەرەك. ىرگەتاسى, قابىرعالارى, توبەسى, ەلەكتر جەلىلەرى, بارلىعى جوندەۋگە سۇرانىپ تۇر. رەستاۆراتسيالىق جوبا دايىن. جوبالىق-سمەتالىق قۇجاتتاماعا سايكەس بارلىق شىعىنعا 100 ملن تەڭگەدەي قاراجات قاجەت», دەيدى گ.ن.پوتانين اتىنداعى وبلىستىق تاريحي-ولكەتانۋ مۋزەيىنىڭ باسشىسى ارمان الياكپاروۆ.
بىراق جوندەۋگە قاجەت قاراجات ازىرشە تابىلماي تۇر. مۋزەي قىزمەتكەرلەرى كەلەر جىلى ويلاعاندارى بولىپ قالا ما دەپ ۇمىتتەنەدى.
پاۆلودار وبلىسى
