ساۋالناما دەرەكتەرىنە سايكەس, 51,9% ايەل گينەكولوگقا كەم دەگەندە جىلىنا ءبىر رەت بارىپ, پروفيلاكتيكالىق تەكسەرۋدەن وتەدى. وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا كورسەتكىش جاقسارعان: 2024 جىلى رەسپوندەنتتەردىڭ 19%-ى دارىگەرگە بارمايتىنىن ايتسا, 2025 جىلى بۇل كورسەتكىش 4%-دان تومەندەگەن.
2024 جىلى دارىگەرگە بارماۋدىڭ باستى سەبەبى شاعىمنىڭ بولماۋى (47%) بولسا, 2025 جىلى قارجىلىق سەبەپتەر الدىڭعى ورىنعا شىققان: اناليزدەردىڭ قىمباتتىعىنا شاعىمدانعان ايەلدەر ۇلەسى 21%-دان 42,6%-عا وسكەن, ال مەديتسينالىق قىزمەتتەردىڭ جوعارى قۇنى 38,9% رەسپوندەنت ءۇشىن كەدەرگىگە اينالعان. سونىمەن قاتار, دارىگەرگە بارۋعا ۋاقىت تاپپايتىنداردىڭ ۇلەسى دە كۇرت ارتقان (46,3% – ءبىر جىل بۇرىنعى 18%-بەن سالىستىرعاندا).
وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا ءوزىن-ءوزى ەمدەۋ دەڭگەيى ءالى دە جوعارى بولىپ تۇر, ايەلدەردىڭ 60%-دان استامى دارىگەردىڭ كەڭەسىنسىز ءدارى قابىلداۋدى جالعاستىرۋدا.
«رەپرودۋكتيۆتى دەنساۋلىق – تەك مەديتسينالىق ەمەس, الەۋمەتتىك ماسەلە. ەگەر ايەل دارىگەرگە سۇراق قويۋدان قورقاتىن بولسا نەمەسە ءوزىن-ءوزى كۇتۋ – ارتىقشىلىق دەپ ساناسا, ءبىز قوعام رەتىندە ۇلكەن الەۋەتتەن ايرىلامىز. جاڭا مادەنيەت قالىپتاستىرۋ ماڭىزدى: دەر كەزىندە كومەككە جۇگىنۋ, ماماندارعا سەنۋ جانە دەنساۋلىقتى كۇتۋدى ءومىردىڭ تابيعي بولىگى رەتىندە قابىلداۋ قاجەت», – دەدى مەديتسينا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, قازاقستاننىڭ رەپرودۋكتيۆتى مەديتسينا قاۋىمداستىعىنىڭ پرەزيدەنتى ۆياچەسلاۆ لوكشين.
ساۋالناماعا قاتىسقان ايەلدەردىڭ جارتىسى (51,9%) ەشقانداي كونتراتسەپتسيا ءادىسىن قولدانبايدى. ولاردىڭ ىشىندە 54,8%-ى مۇنىڭ قاجەتى جوق دەپ ەسەپتەسە, 19%-ى جاناما اسەرلەردەن قورقادى. ايەلدەردىڭ شامامەن ۇشتەن ءبىرى (29,6%) شۇعىل كونتراتسەپتسيانىڭ بار ەكەنىن مۇلدە بىلمەيدى.
كونتراتسەپتسيانى پايدالاناتىنداردىڭ ىشىندە 60%-ى توسقاۋىل ادىستەرىن, 22,2%-ى جاتىرىشىلىك سپيرالدى, 15,6%-ى گورمونالدى تابلەتكالاردى قولدانادى.
«ساۋالناماعا قاتىسقان ايەلدەردىڭ 72,7%-ى دارىگەرمەن مەنوپاۋزالىق گورمونالدى تەراپيانى (مگت) قولدانۋ مۇمكىندىگىن ەشقاشان تالقىلاماعان. سونىمەن بىرگە, ولاردىڭ 45,5%-ى كليماكستى ەمدەۋدىڭ قاجەتى جوق دەسە, 27,3%-ى گورمونالدى تەراپيا قاۋىپتى جانە اۋىر جاناما اسەرلەرى بار دەپ سانايدى», – دەپ اتاپ ءوتتى IRM Clinic Almaty اكۋشەر-گينەكولوگى, قر پرەزيدەنتى جانىنداعى ايەلدەر ىستەرى جانە وتباسىلىق-دەموگرافيالىق ساياسات جونىندەگى ۇلتتىق كوميسسيانىڭ مۇشەسى گالينا گرەبەننيكوۆا.
ونىڭ ايتۋىنشا, قازاقستان ايەلدەرى اقپارات تاپشىلىعىن ءالى دە سەزىنەدى, ال الەمدە گورمونالدى تەراپيا كەڭىنەن قولدانىلادى. قازاقستاندىق دارىگەرلەر دە بۇل ءادىستى قولدانىپ, ءار ناۋقاسقا جەكە ەم تاعايىندايدى.
«بۇگىندە فارماتسەۆتيكا ايەلدىڭ ءومىرىنىڭ ءار كەزەڭىندە – كونتراتسەپتسيادان باستاپ رەپرودۋكتيۆتى دەنساۋلىقتى كەڭىنەن قامتيتىن قولداۋدى ۇسىنادى. ءبىز ءۇشىن قازاقستانداعى ايەلدەر زاماناۋي ادىستەرگە جانە سەنىمدى اقپاراتقا قول جەتكىزە وتىرىپ, وزدەرىن قاۋىپسىز ءارى سەنىمدى سەزىنۋى ماڭىزدى», – دەدى «گەدەون ريحتەر قازاقستان» كومپانياسىنىڭ باس ديرەكتورى پاۆەل حەگاي.
وتكەن جىلى ايەلدەر دەنساۋلىعى ءۇشىن نەگىزگى ماسەلە ءوزىن-ءوزى ەمدەۋ بولسا, 2025 جىلى وعان قوسىمشا قىزمەتتەردىڭ قىمباتتىعى مەن ۋاقىت تاپشىلىعى قوسىلدى.
«Ayelder Dausy ناتيجەلەرى كورسەتكەندەي, ايەلدەر وزىنە قامقور بولعىسى كەلەدى, بىراق اقپاراتتىق كەدەرگىلەرگە تاپ بولادى. ءبىزدىڭ مىندەتىمىز – زاماناۋي شەشىمدەر ۇسىنۋمەن قاتار, دارىگەرلەرگە دەگەن سەنىمدى قالىپتاستىرۋعا, اعارتۋعا جانە اقپاراتقا قولجەتىمدىلىكتى كەڭەيتۋگە كومەكتەسۋ. بۇل – Kazakhstan Women’s Health جوباسىنىڭ باستى ماقساتى بولىپ قالا بەرەدى», – دەدى «گەدەون ريحتەر قازاقستان» وكىلى دينارا بىرماعانبەتوۆا.
Ayelder Dausy 2025 تاعى دا مىنانى دالەلدەدى: ايەلدەردىڭ حاباردارلىعىن ارتتىرۋ, پروفيلاكتيكا جانە مەديتسينالىق كومەكتىڭ قولجەتىمدىلىگىن قامتاماسىز ەتۋ – جاعدايدى جاقسارتۋدىڭ شەشۋشى قادامدارى بولا الادى.
