جوبا اياسىندا 2026 جىلعا دەيىن 460 مىڭ وقۋشىعا ارنالعان 217 مەكتەپ سالۋ جوسپارلانعان. ونىڭ ايتارلىقتاي بولىگى اۋىلدىق جەرلەرگە تيەسىلى, ياعني ءجۇز مىڭنان استام اۋىل بالاسى قالاداعى قۇربى-قۇرداستارىمەن تەڭ دارەجەدە ساپالى ءبىلىم الۋ مۇمكىندىگىنە يە بولدى. مۇنداي قادام قازاقستانداعى ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىندەگى ەڭ تۇيتكىلدى ماسەلەلەردىڭ ءبىرى – اۋىل مەن قالا اراسىنداعى ساپا الشاقتىعىن قىسقارتۋعا جول اشادى. بۇل جوبا تەڭ مۇمكىندىكتەر قوعامىن قۇرۋعا جاسالعان ناقتى قادام دەۋگە تولىق نەگىز بار.
جاڭا مەكتەپتەردىڭ باستى ەرەكشەلىگى – بىرىڭعاي زاماناۋي ستاندارت. بۇرىنعى تيپتىك جوبالاردان ولاردىڭ اۋماعى 15-20 پايىزعا كەڭ, ال تەحنيكالىق جابدىقتالۋى ءتورت ەسەگە ارتىق. STEM-زەرتحانالار, روبوتوتەحنيكا كابينەتتەرى, كوۆوركينگ ورتالىقتارى, سپورت پەن ونەرگە ارنالعان زالدار, اسكەري دايىندىق الاڭدارى – ءبارى دە جاس ۇرپاقتىڭ جان-جاقتى دامۋىنا جاعداي جاساۋ ءۇشىن قاراستىرىلعان. ءاربىر كابينەت زاماناۋي جيھازبەن, وقۋ قۇرالدارىمەن جابدىقتالىپ, جوعارى جىلدامدىقتى ينتەرنەتپەن قامتاماسىز ەتىلەدى. بۇل – وقۋشىنى تەك تەوريالىق بىلىممەن عانا ەمەس, پراكتيكالىق ماشىقتارمەن دە قارۋلاندىرۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن ماڭىزدى فاكتور.
قاۋىپسىزدىك ماسەلەسى دە نازاردان تىس قالعان جوق. مەكتەپ عيماراتتارى بەينەباقىلاۋ جۇيەلەرىمەن تولىق قامتىلىپ, باستاۋىش پەن جوعارى سىنىپ وقۋشىلارى بولەك بلوكتاردا وقيدى. مۇنداي شەشىم ءبىلىم ورتاسىنىڭ جايلىلىعى مەن قاۋىپسىزدىگىن ارتتىرادى. ينكليۋزيۆتى ءبىلىم بەرۋ تالاپتارى دا ۇمىت قالعان جوق: ەرەكشە ءبىلىم بەرۋ قاجەتتىلىگى بار بالالارعا ارنالعان سانيتارلىق بولمەلەر, پاندۋستار, ليفتىلەر, لوگوپەد پەن دەفەكتولوگ كابينەتتەرى قاراستىرىلعان. بۇل – بارلىق بالاعا تەڭ جاعداي جاساۋعا باعىتتالعان مەملەكەت ساياساتىنىڭ كورىنىسى.
ايتا كەتەرلىك تاعى ءبىر ماڭىزدى جايت بۇگىندە ەلىمىزدە تەك جاڭا مەكتەپتەر سالىنىپ قانا قويماي, قولدانىستاعى ەسكىرگەن عيماراتتار دا جاڭا ستاندارتتارعا سايكەستەندىرىلىپ, قايتا جاڭعىرتىلۋدا. 2025 جىلعا دەيىن 1000-نان استام اۋىل مەكتەبى جوندەۋدەن ءوتىپ, جۇزدەگەن پاندىك كابينەت جاڭارتىلماق. سوڭعى 6 جىلدا ەل بويىنشا 1 ميلليوننان استام وقۋشىعا ارنالعان 1000-نان اسا مەكتەپ بوي كوتەرگەن. بۇل تاۋەلسىز قازاقستان تاريحىندا بۇرىن-سوڭدى بولماعان كورسەتكىش.
مەكتەپ ينفراقۇرىلىمىنىڭ قارقىن الۋىمەن قاتار, اۋىل مەكتەپتەرىندەگى كادر تاپشىلىعىن جويۋ, مۇعالىمدەردىڭ كاسىبي دەڭگەيىن تەڭەستىرۋ سەكىلدى ماسەلەلەر دە جۇيەلى تۇردە شەشىلۋدى تالاپ ەتەدى. ءىلىم بەرۋ جۇيەسى تەك ماتەريالدىق نەگىزبەن عانا ەمەس, پەداگوگيكالىق مازمۇنمەن, وقۋ باعدارلاماسىنىڭ ساپاسىمەن, وقۋشىلاردىڭ الەۋمەتتىك جاعدايىمەن ۇشتاسقاندا عانا ناتيجەلى بولادى. بۇگىندە بۇل باعىتتا دا كوپتەگەن باستامالار قولعا الىنۋدا.
ارينە, مەكتەپتىڭ جۇرەگى – مۇعالىم. جاڭا فورماتتاعى ءبىلىم وردالارى ءۇشىن ءۇش مىڭنان استام پەداگوگ ارنايى دايىندىقتان ءوتتى. ولار زاماناۋي تەحنولوگيالاردى مەڭگەرگەن, ءار وقۋشىنىڭ قابىلەتىنە قاراي جەكە ءتاسىل قولدانۋعا دايىن بولۋى ءتيىس. باسقارۋ ىسىندە دە جاڭا سەرپىن بار: مەكتەپ ديرەكتورلارىن ىرىكتەۋدە ء«بىلىم بەرۋدەگى وزگەرىستەردىڭ 1000 كوشباسشىسى» جوباسىنا قاتىسقان ۇمىتكەرلەرگە باسىمدىق بەرىلۋدە. بۇل – ءبىلىم بەرۋ ساپاسىنا باسقارۋ مادەنيەتى ارقىلى دا ىقپال ەتۋدىڭ جولى.
جوبانىڭ تاعى ءبىر قىرى – قۇندىلىقتارعا نەگىزدەلگەن ءبىلىم بەرۋ جۇيەسى. «ادال ازامات» تۇجىرىمداماسى ادىلدىك, ەڭبەكقورلىق, ادامگەرشىلىك قاعيدالارىن دارىتسا, «تازا قازاقستان» يدەياسى ەكولوگيالىق مادەنيەتتى قالىپتاستىرۋعا باعىتتالعان. مۇنداي باعدار تەك اكادەميالىق بىلىممەن شەكتەلمەي, تۇلعانىڭ مورالدىق بولمىسىن تاربيەلەۋگە ءمان بەرەدى. سونىمەن بىرگە كاسىبي باعدارلاۋ دا ەرتە جاستان باستالادى. باستاۋىش سىنىپتاردا ماماندىقتارمەن تانىستىرۋ, جوبالىق اپتالار ۇيىمداستىرىلسا, جوعارى سىنىپتاردا بەيىندىك پاندەر تەرەڭدەتىلىپ وقىتىلادى. «مانساپ كومپاسى» اتتى تسيفرلىق پلاتفورما ارقىلى وقۋشىلار ءوز بولاشاعىن ەرتە كەزەڭدە باعدارلاي الادى.
«كەلەشەك مەكتەپتەرى» – قازاقستانداعى ءبىلىم رەفورمالارىنىڭ ەڭ اۋقىمدى ءارى بولاشاعى زور جوبالارىنىڭ ءبىرى. ول ءبىلىم بەرۋدىڭ مازمۇنىن, فيلوسوفياسىن, قۇندىلىقتارىن دامىتا وتىرىپ, قازاقستاندىق ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىن الەمدىك كەڭىستىكتە باسەكەگە قابىلەتتى ەتەدى.
مايرا مەلدەبەكوۆا,
قر وقۋ-اعارتۋ ءبىرىنشى ۆيتسە-ءمينيسترى
