تاياۋدا «بايتەرەك» ۇلتتىق باسقارۋشى حولدينگىنىڭ ەنشىلەس ۇيىمى «قازاقستاننىڭ ەكسپورتتىق-كرەديتتىك اگەنتتىگى» اق (ەكا) بيىلعى جىلدىڭ ءبىرىنشى جارتىجىلدىعىنىڭ ناتيجەسىن جاريالادى. ول بويىنشا ءبىرىنشى جارتىجىلدىقتا وڭدەۋشى ونەركاسىپكە ەكا تاراپىنان كورسەتىلگەن قولداۋ كولەمى 333,3 ميلليارد تەڭگە بولدى. ونىڭ 43 ميلليارد تەڭگەسى ەكسپورت الدىندا قارجىلاندىرىلاتىن جانە ساۋداعا قاجەت قارجى قۇرالدارى ارقىلى تارتىلدى. ال بىلتىرعى ءبىرىنشى جارتىجىلدىقتا كورسەتىلگەن مۇنداي قولداۋ كولەمى 157,9 ميلليارد تەڭگەدەن اسپاعان ەدى.
العاشقى التى ايدا ەكا 81 ەكسپورتتاۋشىعا قولداۋ كورسەتىپتى. ونىڭ 12-ءسى جاڭا كليەنتتەر كورىنەدى. بۇل اگەنتتىكتىڭ سىرتقى نارىققا جاڭا كومپانيالاردى تارتۋ ستراتەگياسى اياسىندا مۇمكىن بولعان. اگەنتتىك شاعىن جانە ورتا بيزنەسكە (شوب) ەرەكشە نازار اۋدارادى. ونىڭ انىق دالەلى قولداۋعا يە بولعان جوبالاردىڭ جالپى سانىنىڭ 70 پايىزى ءدال وسى سەكتورعا تيەسىلى.
ەكسپورتقا نەگىزىنەن ازىق-ت ۇلىك, مەتالل ونىمدەرى, حيميا ونەركاسىبى, مۇناي وڭدەۋ, اگروونەركاسىپتىك كەشەن ونىمدەرى جانە قۇرىلىس ماتەريالدارى شىعىپ جاتىر. وتاندىق ونىمدەردى ساتىپ الىپ جاتقان باستى ەلدەر – وزبەكستان, قىرعىزستان, تاجىكستان, قىتاي, رەسەي فەدەراتسياسى, بەلارۋس, ارمەنيا, ازەربايجان, موڭعوليا, ءباا جانە ت.ب.
ء«بىز جاڭا تەحنولوگيالار مەن ەكولوگيالىق تازا وندىرىستەرگە نەگىزدەلگەن زاماناۋي ەكونوميكانى قۇرۋعا ۇمتىلامىز. بۇل ەلىمىزدىڭ شيكىزات ەكسپورتىنا تاۋەلدىلىگىن تومەندەتىپ, جاڭا جۇمىس ورىندارىن اشۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. الداعى ونجىلدىققا ارنالعان دامۋ جوسپارىمىز تۇراقتى دامۋدى كۇشەيتۋگە, دەكاربونيزاتسيا مەن كليماتتىڭ وزگەرۋىنە قارسى ءىس-قيمىلعا باعىتتالعان. ەكا ESG تالاپتارىنا ساي كەلەتىن ەكسپورتتاۋشىلارعا ساقتاندىرۋ ءتاريفى بويىنشا جەڭىلدىك ۇسىنادى. بۇل وتاندىق ەكسپورتتىڭ ەكولوگياعا اسەرىن ازايتىپ, كومپانيالاردى ورنىقتى تاجىريبەلەردى ەنگىزۋگە ىنتالاندىرادى. Sustainable Fitch اگەنتتىگىنىڭ رەيتينگى بىزگە جاھاندىق تۇراقتى دامۋ جولىندا جاڭا بيىكتەرگە ۇمتىلۋعا سەرپىن بەردى», دەدى ەكا باسقارما توراعاسى اللەن ءشايجۇنىسوۆ.
تاۋار ەكسپورتتاۋشى وڭىرلەر اراسىندا قاراعاندى وبلىسى كوش باستاپ تۇر. ەكا-نىڭ جالپى قولداۋ كورسەتۋ كولەمىنىڭ 52,7 پايىزى وسى ايماقتىڭ ەنشىسىنە ءتۇستى. ءوڭىر كاسىپورىندارى 176 ميلليارد تەڭگە كولەمىندە قولداۋ تاپتى. ودان كەيىنگى ورىندارعا اباي (50 ميلليارد تەڭگە) جانە شىعىس قازاقستان (30 ميلليارد تەڭگە) وبلىستارى جايعاستى.
بيىل ەكسپورتتاۋشىلار اراسىندا قىسقا مەرزىمدى دەبيتورلىق بەرەشەك پەن قارىزداردى, سونداي-اق قۇجاتتامالىق اككرەديتيۆتەردى ساقتاندىرۋ قۇرالدارى ۇلكەن سۇرانىسقا يە بولىپ جاتىر. وسى رەتتە باسقارما توراعاسىنىڭ ورىنباسارى مادينا ەرجانوۆا اگەنتتىك ءۇشىن وڭدەۋ ونەركاسىبىنىڭ شيكىزاتتىق ەمەس سالالارىندا باسەكەگە قابىلەتتى ءوندىرىس قۇرۋ مەن سىرتقى نارىقتا وتاندىق تاۋار جەلىسىن دامىتۋ باسىم باعىت بولىپ قالا بەرەتىنىن العا تارتتى.
«بيىلعى ءبىرىنشى جارتىجىلدىقتا وتكەن جىلدىڭ ناتيجەلەرىن باسىپ وزىپ, ءتىپتى اسىپ تۇستىك. جىل سوڭىنا قاراي اگەنتتىكتىڭ قولداۋ كولەمى 600 ميلليارد تەڭگەگە دەيىن جەتەدى دەپ بولجاپ وتىرمىز. وڭدەۋ ونەركاسىبىندە وتاندىق وندىرۋشىلەردىڭ ەكسپورتتىق الەۋەتىن ىسكە اسىرۋدى مىندەتتى تۇردە ارتتىرامىز», دەدى ول.
سونىمەن قاتار ەكا ستراتەگياسىنا ساي قايتا ساقتاندىرۋ كولەمى بيىل 135 ميلليارد تەڭگەدەن اسقانىن اتاپ ءوتتى مادينا ەرجانوۆا. وسى ءىستىڭ ناتيجەسىندە بولۋى مۇمكىن سىن-قاتەرلەر ازايىپ, قارجى تۇراقتىلىعى قامتاماسىز ەتىلدى.
ەلىمىزدىڭ ەكسپورتتىق-كرەديتتىك اگەنتتىگىنىڭ قىزمەتى ەكسپورتقا نەسيە تارتۋ سالاسىنداعى الەمدىك ترەندتەردى قاداعالاۋعا ءارى وتاندىق كومپانيالارعا حالىقارالىق ارەنادا قولداۋ كورسەتۋدىڭ ءتيىمدى قۇرالدارىن قالىپتاستىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. بۇگىندە تسيفرلى سەرۆيستەردى دامىتۋ مەن جاڭا ونىمدەردى ەنگىزۋ ارقىلى اگەنتتىكتىڭ قىزمەتتەرىنە قول جەتكىزۋ الدەقايدا جەڭىل بولىپ وتىر. ەكسپورتتاۋشىلار ەكا رەسمي سايتىندا جانە bgov.kz بيزنەستى قولداۋ پورتالىندا جەكە كابينەت ارقىلى ءوتىنىشتىڭ كەز كەلگەن ءتۇرىن بەرە الادى. تسيفرلى جۇيە كاسىپكەرلەرگە ونلاين ءوتىنىش بەرۋگە جانە ونى كەز كەلگەن ۋاقىتتا قاداعالاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
