سۋرەت: blogs.worldbank.org
دۇنيەجۇزىلىك بانك ء«ونىمدى يننوۆاتسيالاردى ىنتالاندىرۋ» جوباسى اياسىندا ونەركاسىپتىك قالدىقتاردى باسقارۋ ماسەلەسىن قارجىلاندىرادى. ءبىزدىڭ ەلىمىز دە اتالعان جوبا شەڭبەرىندە الدىڭعى قاتارلى تەحنولوگيالاردى ەنگىزىپ جاتىر. جوبا قازىردىڭ وزىندە جوعارىدا ايتقان 3D-باسپادان بولەك, بيولوگيالىق ىدىرايتىن پلاستيك, كۇن ەنەرگياسىمەن جۇمىس ىستەيتىن سۋارۋ جۇيەلەرى جانە زاماناۋي ارا شارۋاشىلىعى سياقتى تەحنولوگيالاردى قارجىلاندىرۋعا كومەكتەسكەن.
«BM Logistics and Trade Services Co.» كومپانياسى اۋماعى 100 شارشى مەتر بولاتىن بۇل قۇرىلىستى ەكى ايدان از ۋاقىت ىشىندە سالىپ شىعىپتى. قابىرعالاردى باسىپ شىعارۋ نەبارى بەس كۇندە ءتامام بولعان. ەلىمىزدەگى اۋا تەمپەراتۋراسىنىڭ كۇرت اۋىتقۋىنان ساقتانۋ ماقساتىندا قۇرىلىس جۇمىستارى كەزىندە جىلۋ وقشاۋلاۋ ماقساتىندا كەڭەيتىلگەن پوليستيرول بەتون دا (EPS) پايدالانىلىپتى. ءزاۋلىم عيماراتتار مەن كوپىرلەر سياقتى اۋىر جۇكتەمەلى قۇرىلىمدارعا ارنالعان اسا بەرىك بەتون مەن سەيسميكالىق قاۋىپسىزدىك شارالارى قولدانىلعان بۇل ءۇي ريحتەر شكالاسى بويىنشا 7 بالدىق جەر سىلكىنىسىنە توتەپ بەرە الاتىن كورىنەدى.
«قازىر زاماناۋي تەحنولوگيالاردى پايدالانۋعا قاجەتتىلىك بولىپ تۇر. دۇنيەجۇزىلىك بانكتىڭ قولداۋىمەن ەلىمىزدە 3D-قۇرىلىس باسپا تەحنولوگيالارىن قولدانۋ ارقىلى تەحنولوگيالىق جەتىستىكتەردىڭ الدىڭعى شەبىندە تۇرمىز. جوبا ناتيجەسىندە كومپانيامىز ەلىمىزدىڭ سەيسميكالىق تۇرعىدان ءتوزىمدى, زاماناۋي, ءتيىمدى ءارى تۇراقتى تۇرعىن ءۇي شەشىمدەرىنە دەگەن وزەكتى قاجەتتىلىگىن شەشىپ, بولاشاققا سەنىمدى قادام باستى», دەيدى مارات وشاحتيەۆ.
جوبا ەكى تەحنولوگيانىڭ باسىن بىرىكتىرىپ وتىر, ءبىرى – 3D-باسپا بولسا, ەكىنشىسى – بەتوندى قايتا وڭدەۋ. قازىرگى قولدانىستاعى تاجىريبەدە 3D-پرينتەر ارنايى بەتون قوسپاسىن قاجەت ەتەدى. ونى جابدىقتى ءوندىرۋشى جەتكىزەدى, سەبەبى كادىمگى بەتون مۇنداي ماقساتتارعا جارامايدى. الايدا جوبالىق توپ قاجەتتى بەتون قوسپاسىن جەرگىلىكتى دەڭگەيدە ءوندىرۋ ءۇشىن قۇرىلىس قالدىقتارىن قايتا وڭدەۋ ۇدەرىسىن ازىرلەگەن. بۇل يننوۆاتسيالىق ءتاسىل كۇردەلى قۇرىلىمداردى از شىعىنمەن جاساپ, ديزاين تۇرعىسىنان يكەمدىلىك پەن دالدىكتى ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. اتالعان امال شىعىندى ازايتىپ, قالدىق سانىن كەمىتىپ قانا قويمايدى, سونىمەن قاتار وڭدەۋگە جول اشادى جانە ورنىقتى قۇرىلىس ۇدەرىستەرىنىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرادى.
بلوگ اۆتورلارىنىڭ جازۋىنشا, ءموبيلدى بولشەكتەۋ زاۋىتى مەن ماگنيتتى سەپاراتور بەتون قالدىقتارى مەن ارماتۋرالىق مەتالداردى ءتيىمدى وڭدەي الادى. باسىپ شىعارۋدىڭ وڭتايلاندىرىلعان جۇيەسى زياندى زاتتاردىڭ اۋاعا تاراۋى مەن جۇمىستىڭ توقتاپ قالۋىن بولدىرمايدى. بۇل ءوز كەزەگىندە ەنەرگەتيا تيىمدىلىگىنە دە جول اشادى.
جوبالىق الاڭ بورالداي اۋلىنداعى كوپتەگەن قۇرىلىس نىسانىنىڭ جانىندا ورنالاسقان. بۇل جەرگە بەتون قالدىقتارىن جەتكىزۋ دە قيىندىق تۋدىرمايدى. قازىر جوبالىق كوماندا ءۇي مەن شاعىل تاس ءوندىرىسى اۋقىمىن كەڭەيتۋگە مۇددەلى. الداعى ۋاقىتتا توپ ورتالىق ازيا نارىعىنا شىققىسى كەلەدى.
قازىر ەلىمىزدىڭ قۇرىلىس سەكتورىنداعى كومىرتەگى ءىزىنىڭ ۇلەسى اجەپتاۋىر. 2019 جىلى سەكتور 65 ملن توننا ماتەريال پايدالانعان, سونىڭ 30%-ى – يمپورتتىق تاۋارلار. وتاندىق تاۋارلاردى جىل سايىن ءوندىرۋ اۋاعا 13,9 ملن توننا CO2 تاراتادى. بۇل ەلدەگى جىلدىق زياندى زاتتار تارالىمىنىڭ 4%-ى ەكەن.
