جۋىقتا موڭعول ارحەولوگ-تەرى وتۋكەن دالاسىندا ورنالاسقان عۇن اقسۇيەگىنىڭ قورعانىن قازدى. كوپتەگەن ارتەفاكتى مۇرالار شىقتى. سونىڭ ءبىرى – كۇمىسپەن كۇپتەلگەن ءارتۇرلى پوشىمداعى سىڭار ءمۇيىزدى جۇزدەگەن ەلىكتىڭ بەينەسى.
مامانداردىڭ پايىمداۋىنشا, مۇنداي سىڭار ءمۇيىزدى ەلىك-مارال تۋرالى ەجەلگى ءۇندى, گرەك, روم, قىتاي, جاپون, كارىس, تيبەت, ۆەتنام حالىقتارىندا ارقيلى اڭىز-اڭگىمە, ءافسانالار ساقتالعان.
بىراق اتاۋلارى ءارتۇرلى. مىسالى, ۇندىلەر ەلىكتى يۋنيكورن (uncornus, licorn, einhorn), گرەكتەر مونوتسەروس (monoceros), قىتايلار تسيلين (qilin, cilin, kirin, kilin), جاپوندار اريحاريمو (hariharimo) دەيدى ەكەن.
مۇنداي سىڭار ءمۇيىزدى قوڭىر اڭنىڭ ءمۇسىنى بۇعان دەيىن نويون ۋلا كەشەنىنىڭ 20 وباسىنان 12 دانا, 22 وباسىنان 18 دانا تابىلسا, ەكى جىل بۇرىن گول مود ەسكەرتكىش كەشەنىنىڭ ءىى قورعانىنىڭ 1 وباسىنان 54 داناسى تابىلىپتى.