ايماقتار • 09 مامىر, 2025

ەرلەردىڭ ەڭسەلى ەسكەرتكىشى

130 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

تاۋ قۋىسىنداعى شاعىن عانا اۋىلدان ءۇش بىردەي كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى شىققان. سامار اۋدانىنا قاراستى پودگورنوە اۋىلى سونىسىمەن دە ەرەكشە. يۆان ياروتسكي, نيكولاي فونوۆ, سەرگەي سەدنەۆ سىندى باتىرلارىنا اۋىلدىڭ كىرەبەرىسىندە كەۋدە مۇسىندەرى مەن ەرەكشە كومپوزيتسيادا ستەللا قويىلعان.

ەرلەردىڭ ەڭسەلى ەسكەرتكىشى

سۋرەتتى تۇسىرگەن – اۆتور

پودگورنوە اۋىلىنىڭ قاق تورىندە اسقاقتاي بوي تۇزەگەن مەموريال باتىرلاردىڭ ەرلىگىن ايگىلەيتىندەي. سوعىستان كەيىنگى جىلدارى ورنا­تىلعان قاراپايىم عانا وبەليسك اۋىل جۇرتى ءۇشىن قاسيەتتى ورىنعا اينالعان. ۋاقىت وتە كەلە اۋىل ازاماتتارى ءۇش باتىر­دىڭ ەسىمىن لايىقتى تۇر­دە ۇلىقتايتىن ەڭسەلى ەسكەرتكىش تۇرعىزۋ كەرەك دەپ شەشكەن. بۇل ءىستىڭ باسى-قاسىندا ءجۇرىپ, نار تاۋەكەل ەتكەن ازاماتتار از بولمادى. قوبلان قامزين, ۆاسيلي پانيۋكوۆ, قينايات بەسەكەنەۆ, مەلس تالىسپاەۆ, گەننادي پيسماركين, الەكساندر فەدوسوۆ سەكىلدى ەل ازاماتتارى قولىنان كەلگەن كومەكتى اياماعان. قۇرىلىس جۇمىسىن شەبەر قيزاتوللا جەتەنوۆ تياناقتى اتقارىپ, ەل ريزاشىلىعىنا بولەن­گەن. بۇل 2010 جىلدىڭ 9 مامىرى ەدى. جەڭىستىڭ 65 جىلدىعى قارساڭىندا تاريحي ەسكەرتكىشتىڭ سالتاناتتى اشىلۋى ءوتتى.

2012 جىلى مەموريال قايتا جاڭ­عىر­تىلىپ, ءمارمار تاقتاداعى سوزدەر­دىڭ قاسىنا تىرنالاردىڭ بەينەسى قوندىرىلدى. قازاق دالاسىندا قا­لىقتاعان تىرنالار – ارقاشان ساعى­نىشتىڭ, ماڭگىلىك رۋحتىڭ نىشانى. ەسكەرتكىش الدىندا ءۇش باتىردىڭ قولا ءمۇسىنى ورناتىلدى. تومەندە جانىپ تۇرعان ماڭگىلىك الاۋ – بۇگىنگى ۇرپاقتىڭ جۇرەگىندەگى وتتىڭ بەلگىسىندەي. قارا ءمارمار تاقتاعا قاشالعان ونداعان ەسىم – وسى اۋىلدان مايدانعا اتتانعان ەرلەر­دىڭ وشپەس ءىزى.

باتىرلارعا توقتالا كەتسەك, يۆان ياروتسكي تىنىق مۇحيت فلوتىنىڭ 390-تەڭىز اتقىشتار باتالونىندا روتا كومانديرى بولىپ, كەڭەس-جاپون سوعىسىندا ەرلىگىمەن كوزگە تۇسكەن. ءولىم مەن ءومىر بەلدەسكەن سىن ساعاتتا ونىڭ باتىلدىعى بۇكىل بولىمشەنىڭ تاعدىرىن شەشكەن. سوعىستان كەيىنگى جىلدارى رەسەيدىڭ لەنينگراد وبلىسىندا عۇمىر كەشكەن.

ال نيكولاي فونوۆ – 59-ارتيل­لە­ريالىق پولكتىڭ سەرجانتى, زەڭبىرەك كومانديرى. ول جاۋدىڭ بىرنەشە تان­كىسىن ورتكە وراپ, اتى اڭىزعا اينال­عان ەكەن. تۋعان جەرىنە ءدىن امان ورال­عا­نى­مەن, دەنساۋلىعى سىر بەرىپ, ەرتە كوز جۇمعان.

سەرگەي سەدنەۆ – دنەپردىڭ اساۋ اعىسىندا پونتوندىق پاركتى باسقا­رىپ, جاۋىنگەرلەردىڭ وزەننەن امان-ەسەن وتۋىنە جاعداي جاساعان جانكەشتى جاۋىنگەر.

بۇگىندە پودگورنوە اۋىلىنداعى ولار­دىڭ ەسكەرتكىشتەرى – وتكەننىڭ ەمەس, ماڭ­­­گىلىكتىڭ نىشانى. جىل سايىن 9 مامىردا اۋىل تۇرعىندارى ەسكەرتكىش باسىنا جينالىپ, گۇل شوق­تارىن قويىپ, باتىرلاردى ءۇنسىز ەسكە الادى. ايتقانداي, 2015 جىلى جەڭىس­تىڭ 70 جىل­دىعى قارساڭىندا مەكتەپتە ارنايى مۋزەي اشىلىپ, باتىرلاردىڭ ءومىر جولى مەن مايدانداعى ەرلىكتەرى تۋرالى تىڭ دەرەكتەر جيناقتالدى.

پودگورنوەنىڭ بۇل ەڭسەلى ەسكەرت­كىشى – ەلدىڭ ەلدىگىن, بىرلىگىن كورسەتەتىن بيىك رۋحتىڭ ءرامىزى. باتىرلار ەرلىگى – ۇرپاققا امانات, ونى دارىپتەۋ – پارىز. ويتكەنى ەل ءۇشىن جان قيعانداردىڭ ەسىمى – ماڭگىلىك!

 

شىعىس قازاقستان وبلىسى,

سامار اۋدانى 

سوڭعى جاڭالىقتار