– اسەم قالاشبايقىزى, اتالعان زاڭدا سپورتتىڭ قاي تۇرلەرىنە باسىمدىق بەرىلدى؟
– زاڭ دەنەشىنىقتىرۋ جانە سپورت سالاسىنداعى زاڭنامانى ودان ءارى جەتىلدىرۋ, سونداي-اق اكىمشىلىك رەفورمانىڭ ەكىنشى كەزەڭىن ىسكە اسىرۋ اياسىندا ورتالىق جانە جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار اراسىنداعى قۇزىرەتتەردىڭ اراجىگىن اجىراتۋ ماقساتىندا ازىرلەندى.
زاڭدا سپورتتىڭ 60-قا جۋىق باسىم ءتۇرى ايقىندالدى. ولاردىڭ قاتارىندا وليمپيادا, پاراليمپيادا, سۋردليمپيادا, ازيا جانە پارازيا ويىندارىنىڭ باعدارلامالارىنا ەنگەن سپورت تۇرلەرى بار. سونىمەن قاتار وليمپيادالىق ەمەس سپورت تۇرلەرىنەن ازيا جانە پارازيا ويىندارىنا ەنگەن سپورت تۇرلەرى جانە ۇلتتىق سپورت تۇرلەرى تولىق قاراستىرىلدى. بۇل جەردە باسىم سپورت تۇرلەرىن رەيتينگ نەگىزىندە عانا ەمەس, ولاردىڭ ويىندارىندا ونەر كورسەتۋ ناتيجەلەرى بويىنشا قالىپتاسادى.
ەلىمىزدىڭ جوعارى جەتىستىكتەر سپورتىن حالىقارالىق تاجىريبە نەگىزىندە تىكەلەي باسقارۋ ارقىلى جوعارى ناتيجەگە قول جەتكىزۋ جوسپارلانىپ وتىر.
– زاڭدا سپورت سالاسىنا بولىنەتىن بيۋدجەت قاراجاتىن ءتيىمدى پايدالانۋدى قامتاماسىز ەتەتىن ەرەجەلەر قامتىلعان. ونىڭ ىشىندە ەل ازاماتى بولىپ سانالمايتىن سپورتشىلاردى بيۋدجەت قارجىسى ەسەبىنەن قارجىلاندىرۋعا تىيىم سالىنعان تارماق بار. لەگيونەرلەردى قارجىلاندىرۋ تەتىكتەرى قانداي بولماق؟
– كوماندالىق سپورت تۇرلەرى بويىنشا كاسىپقوي سپورت كلۋبتارىنىڭ قىزمەتىن قولداۋعا بولىنگەن بيۋدجەت قارجىسىن ءتيىمدى جانە ۇتىمدى پايدالانۋ ماقساتىندا اەك-ءتىڭ (ايلىق ەسەپتىك كورسەتكىش) بەلگىلەنگەن ءمانى نەگىزىندە جالپىكوماندالىق سپورت تۇرلەرى بويىنشا كاسىپقوي سپورت كلۋبتارىن ۇستاۋعا ليميتتەر بەلگىلەنەدى. بۇل ينفلياتسيانى ەسكەرە وتىرىپ, قارجىلاندىرۋ كولەمىن اۆتوماتتى تۇردە تۇزەتەتىن جىل سايىنعى تومەندەۋدى بولدىرمايدى.
كەيىنگى جىلدارى سپورتقا بيۋدجەت شىعىستارىن قايتا ءبولۋ ءۇردىسى ورىن الدى. مۇندا بۇقارالىق جانە جاستار سپورتىن قولداۋعا باسا نازار اۋدارىلاتىنىن ەسكەرە وتىرىپ, كاسىپقوي كلۋبتاردى قارجىلاندىرۋدىڭ جوعارى دەڭگەيى بەلگىلەندى.
بۋراباي قالاسىندا وتكەن ۇلتتىق قۇرىلتايدا مەملەكەت باسشىسى اتاپ وتكەندەي, فۋتبول كلۋبتارى جەكەشەلەندىرۋگە جاتادى جانە حالىقارالىق تاجىريبە كورسەتكەندەي فۋتبول كوماندالارى وزدىگىنەن قارجى تابۋى كەرەك. كلۋبتا لەگيونەرلەر بولسا, ولاردى دەمەۋشىلەردىڭ نەمەسە ءوز قارجىسى ەسەبىنەن قارجىلاندىرۋى قاجەت. وسىلايشا, قازاقستان ازاماتتارى بولىپ سانالمايتىن سپورتشىلاردى بيۋدجەت قارجىسى ەسەبىنەن قارجىلاندىرۋعا تىيىم سالىنادى. ياعني مەملەكەتتەن ەشقانداي اقشا بولىنبەيدى.
– ال سپورتشىلار مەن باپكەرلەرگە كورسەتىلەتىن مەملەكەتتىك الەۋمەتتىك قولداۋ ماسەلەسى قالاي بولادى؟
– ەندى اكىمشىلىك-اۋماقتىق دەڭگەيدەگى باسشىلاردىڭ كاسىبي الەۋەتىن ءتيىمدى پايدالانۋدى قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان روتاتسيا 5 جىل سايىن جۇرگىزىلەدى. مەملەكەتتىك دەنەشىنىقتىرۋ جانە سپورت ۇيىمدارىنىڭ ءبىرىنشى باسشىلارىن روتاتسيالاۋ ءتيىستى اكىمشىلىك-اۋماقتىقتا جۇزەگە اسىرىلادى. ەگەر وبلىستاعى اكىمشىلىك-اۋماقتا ءبىر عانا ۇيىم بولسا, وندا باسشىلاردى روتاتسيالاۋ جاقىن ماڭداعى اۋدانداردىڭ, وبلىس ىشىندەگى قالالاردىڭ باسشىلارىمەن بىرگە جۇرگىزىلەدى. سونىمەن قاتار بۇگىندە مينيسترلىك سالالىق زاڭعا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلاردىڭ ەكىنشى توپتاماسىن ازىرلەپ جاتىر. ولاردىڭ ىشىندە بالالار مەن جاسوسپىرىمدەر سپورت مەكتەپتەرىندە جان باسىنا شاققانداعى نورماتيۆتىك قارجىلاندىرۋ ۇعىمدارى مەن وكىلەتتىكتەرىن ايقىنداۋ, ۋاكىلەتتى ورگانعا ادىستەمەنى, جان باسىنا شاققانداعى قارجىلاندىرۋ قاعيدالارىن, بالالار مەن جاسوسپىرىمدەر سپورت مەكتەپتەرىنىڭ مەملەكەتتىك تاپسىرىسىن ورنالاستىرۋ قاعيدالارىن جانە بالالار مەن جاسوسپىرىمدەر سپورت مەكتەپتەرىن اككرەديتتەۋ قاعيدالارىن بەكىتۋ بويىنشا قۇزىرەتتەر بەرۋ ءتارتىبى قاراستىرىلادى.
وسى نورمانىڭ اياسىندا جاتتىقتىرۋشىلاردىڭ ەڭبەكاقىسىن ودان ءارى ارتتىرۋ ماقساتىندا مينيسترلىك ءتيىستى جۇمىستاردى جۇرگىزىپ, جاڭارتىلعان بىرىڭعاي سپورت ستاندارتتارى بويىنشا باعدارلامالاردى ىسكە اسىرعانى ءۇشىن ورتاشا ەڭبەكاقىسىن شامامەن 30%-عا ارتتىرادى.
ودان بولەك, قولدانىستاعى زاڭنىڭ ەرەجەلەرىنە سايكەس سپورت تۇرلەرى بويىنشا ەلىمىزدەگى قۇراما كوماندالاردىڭ (سپورت تۇرلەرى بويىنشا ۇلتتىق قۇراما كوماندالاردىڭ) قۇرامىنا كىرەتىن سپورتشىلارعا, ولاردىڭ جاتتىقتىرۋشىلارىنا, سونداي-اق سپورتتىڭ وينالاتىن تۇرلەرى بويىنشا ەل قۇراما كوماندالارىنىڭ قۇرامدارىنا قاتىساتىن سپورتشىلارعا, ولاردىڭ جاتتىقتىرۋشىلارىنا اي سايىنعى اقشالاي جابدىقتالىم تولەمىنىڭ مولشەرى بەكىتىلەدى.
– اتالعان قۇجاتتا رەسپۋبليكالىق جانە وڭىرلىك سپورت فەدەراتسيالارىنىڭ مارتەبەسى وزگەرتىلگەن. ناقتى ايتقاندا, ولار ەندى ۇلتتىق سپورت فەدەراتسيالارى بولدى. مارتەبەسىمەن بىرگە قىزمەتى, مىندەتتەرى دە وزگەرە مە؟
– رەسپۋبليكالىق جانە ايماقتىق اككرەديتتەلگەن سپورت فەدەراتسيالارىنىڭ مارتەبەسىن ۇلتتىق اككرەديتتەلگەن سپورت فەدەراتسيالارىنا وزگەرتۋ ماسەلەسى ەنگىزىلدى. ولارعا سپورت ءتۇرى بويىنشا ۇلتتىق فەدەراتسيا قۇرامىنداعى جەرگىلىكتى اككرەديتتەلگەن فەدەراتسياعا مۇشەلىك ەتۋ, بەلگىلى ءبىر سپورت ءتۇرى بويىنشا سپورتتىق دايىندىقتىڭ ۇلتتىق ستاندارتتارىن ازىرلەۋ سەكىلدى قوسىمشا تالاپتار قويىلىپ وتىر. سونداي-اق وليمپيادالىق جانە وليمپيادالىق ەمەس سپورت تۇرلەرى بويىنشا ۇلتتىق سپورت فەدەراتسيالارى ەلىمىزدىڭ اتىنان حالىقارالىق وليمپيادا كوميتەتى مويىندايتىن حالىقارالىق سپورت فەدەراتسياسىنىڭ مۇشەسى بولۋعا ءتيىس.
– سونداي-اق بالالار-جاسوسپىرىمدەر سپورتتىق ءبىلىم ۇيىمدارىنىڭ جاتتىقتىرۋشى-وقىتۋشىلارىنا اپتاسىنا 18 ساعاتتىق نورماتيۆتىك وقۋ جۇكتەمەسىن ەنگىزۋ قاراستىرىلعان. بۇل ولاردىڭ جۇمىسىن جەڭىلدەتۋ مە, كەرىسىنشە جۇكتەمەلەرىن ارتتىرا ما؟
– ءيا, مۇنداي جاتتىقتىرۋشى-وقىتۋشىلارعا قاتىستى جۇكتەمە باستاپقىدا ەنگىزىلگەن ەدى, الايدا بۇل نورما ۇكىمەتتەن قولداۋ تاپپادى.
– اڭگىمەڭىزگە راحمەت.
اڭگىمەلەسكەن –
گۇلنار جولجان,
«Egemen Qazaqstan»
