جەزقازعان – ۇلىتاۋ ءوڭىرىنىڭ كەن بايلىقتارىن بارلاۋ جانە گەولوگيالىق تالداۋدا قانىش يمانتاي ۇلىنىڭ ەڭبەگى وراسان زور.
ول 1932 جىلى 4800 مەتر تەرەڭدىكتەگى 1,5 شارشى شاقىرىم جەردە عانا 2 ملن توننا مىس قورىنىڭ جاتقانىن دالەلدەگەن. بارلاۋ بارىسىندا مىستان باسقا دا پايدالى قازبا تۇرلەرى – التىن, كۇمىس, مارگانەتس, رەني, وسمي, پلاتينا بارىن زەرتتەپ بىلگەن.
ۇلىتاۋ وڭىرىنەن ەتنوگرافيالىق مۇرالار جيناپ, «جەزقازعان اۋدانىنداعى كونە زامان ەسكەرتكىشتەرى» اتتى ەڭبەگىن جازعان.
جەزقازعان قالاسىنداعى وبلىستىق تاريحي-ارحەولوگيالىق مۋزەيدە بولعاندا ءبىرتۋار قانىشتىڭ دا ۇلەسى بار تاۋ جىنىستارى, كەن جانە مينەرالداردان تۇراتىن گەولوگيالىق كوللەكتسيانىڭ كۋاسى بولدىق.
مۋزەيدە قانىش ساتباەۆقا ارنالعان «قازاقتىڭ ءبىرتۋار پەرزەنتى» دەپ اتالعان ارنايى بۇرىشتا عۇلامانىڭ قىزمەت جولىنداعى سۋرەتتەرى, قۇندى قۇجاتتارى, تاڭداۋلى ەڭبەكتەرى قويىلعان. ءبىزدىڭ نازارىمىزدى اۋدارعان – قانىش ساتباەۆ تاققان گالستۋك بولدى.
1964 جىلى عالىم دۇنيە سالعاننان كەيىن ايەلى تايسا الەكسەەۆنا گەولوگ, ەڭبەك ارداگەرى, ساتباەۆ كەنتىندە تۇراتىن نۇرمانبەك سەردالينوۆكە ەستەلىككە قانىش تاققان قارا-كوك, اق جولاقتى گالستۋگى مەن 2 تومدىق ەڭبەگىن تابىستايدى. زەينەتكەر نۇرمانبەك سەردالينوۆ جيىرما جىلدان كەيىن, ياعني 1983 جىلى گالستۋكتى مۋزەيگە تاپسىرادى.
قانىش ەسىمى, ەڭبەگى ماڭگى ەل جادىندا. بۇگىنگى تاڭدا قانىش ساتباەۆ اتىنداعى قالا, جوعارى وقۋ ورىندارىن ايتپاعاندا, ونىڭ ەسىمىمەن اتالاتىن جۇزدەگەن كوشە, 40-تان استام مەكتەپ, عالىمعا قويىلعان ەسكەرتكىشتەر بار.
ۇلىتاۋ وبلىسى