ال, شاپشاڭ دامىپ جاتقان بۇل عىلىمي پروگرەستە قازاقتىڭ عىلىمى, مەن ءتىلى قاي دەڭگەيدە, قانشالىقتى قولدانىستا؟! «تۇپكى ماقساتىمىز – كوشكە ىلەسەتىن ەمەس, سول كوشتى باستايتىن ەلدەردىڭ قاتارىندا بولۋ. بۇل ماقسات, ارينە, وتە كۇردەلى, ونى جاقسى ءتۇسىنۋىمىز كەرەك. مەن بۇل تۋرالى ۇنەمى ايتىپ ءجۇرمىن. ياعني, عىلىمي دامۋدىڭ سوڭىندا قالماي, وسى پروگرەستى انىقتايتىن مەملەكەتتەردىڭ قاتارىندا بولۋ – نەگىزگى مىندەت. بالكىم, بۇل مىندەت تىم كۇردەلى كورىنەر. بىراق ءبىز الدىمىزعا وسىنداي ماقسات قويۋىمىز كەرەك. وعان ەلىمىزدىڭ عىلىمي الەۋەتى جەتەدى. بۇل مىندەتتىڭ وڭاي ەمەس ەكەنىن تۇسىنەمىن. الايدا ءبىز ونى ءسوزسىز ورىنداۋعا تىرىسۋىمىز قاجەت. جالپى, ءبىز الدىمىزعا قول جەتكىزە المايتىن تىم اسقاق ماقساتتار قويماۋىمىز كەرەك. بىراق عىلىمي جەتىستىكتەرگە جەتۋ ءۇشىن بار كۇش-جىگەرىمىزدى سالۋىمىز قاجەت», (https://halyq-uni.kz/) – دەگەن بولاتىن قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى عىلىم جانە تەحنولوگيالار جونىندەگى ۇلتتىق كەڭەستىڭ ءبىرىنشى وتىرىسىندا.
ەل پرەزيدەنتى ەندىگى جەردە بايلىق پەن جاقسى ءومىردىڭ كىلتى عىلىمدا ەكەنىن مەڭزەپ وتىر. وسى سەبەپتى وتاندىق عىلىمدى دامىتۋ ماقساتىندا تىڭ باستامالاردى قولعا الدى. بۇل ءوز كەزەگىندە عىلىمعا جاڭا سەرپىن بەردى.
تۇركىستان قالاسىندا «قازاق ءتىلى – عىلىم ءتىلى: جاساندى ينتەللەكت جانە تەرمينولوگيا» تاقىرىبىندا حالىقارالىق ءىى سيمپوزيۋم ءوتىپ جاتىر. عىلىمي جيىنعا تۇركى دۇنيەسىنەن 500-گە جۋىق عالىمدار قاتىسىپ, عىلىمداعى, جاساندى ينتەللەكتىدەگى قازاق ءتىلىنىڭ تەرمينولوگيالىق ماسەلەلەرىن تالقىلادى. سيمپوزيۋم – قازاق ءتىلىنىڭ عىلىمداعى قولدانىسىن كەڭەيتۋگە, حالىقارالىق دەڭگەيدە تانىلۋىنا, سونداي-اق, جاساندى ينتەللەكت تەحنولوگيالارىن ءتىلتانۋ سالاسىنا ەنگىزۋگە باعىتتالدى. بۇل – ءتىل ماماندارى, IT ماماندار, عالىمدار, تەرمينولوگتار, ءبىلىم بەرۋ سالاسىنىڭ وكىلدەرى ءۇشىن ۇلكەن پىكىرتالاس الاڭىنا اينالدى.
سيمپوزيۋمدا 5 سەكتسيا جۇمىستارى جانە بىرنەشە workshop-تار وتكىزىلدى. شەبەرلىك ساعاتتارىندا جاساندى ينتەللەكتىنى ءبىلىم مەن عىلىمدا ءتيىمدى كومەكشى قۇرال رەتىندە پايدالانۋ تاجىريبەسى ايتىلدى. بۇل ءوز كەزەگىندە بۇگىنگى وسكەلەڭ ۇرپاق پەن اعا عالىمداردىڭ زاماناۋي تەحنولوگيانى يگەرۋلەرىنە پايدالى بولدى.
سونداي-اق حالىقارالىق دەرەكتەر قورىنا ەنەتىن رەتسەنزيالانعان جۋرنالداردىڭ رەداكتورلارى جينالىپ ءوزارا پىكىرالماسىپ, تاجىريبەلەرىمەن ءبولىستى. ۋنيۆەرسيتەت رەكتورى ج.تەمىربەكوۆا, رەكتور وكىلى, پروفەسسور ن.گەنچ workshop-قا ارنايى كەلگەن قوناقتارعا العىس ءبىلدىرىپ, ساتتىلىك تىلەدى. پىكىر الماسۋ الاڭىندا «Bilig» جۋرنالىنىڭ رەداكتورى ف.پۋرتاش, «Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Araştırma» جۋرنالىنىڭ رەداكتورى م.كاراكۋلاك, «Türkiyat Mecmuası» رەداكتورى ە.تەمەل الەمدار, «KIPD Bulletin» جۋرنالىنىڭ شىعارۋشى رەداكتورى س.اۋباكيروۆا جانە ت.ب. عىلىمي باسىلىم رەداكتورلارى تاجىريبەلەرىمەن ءبولىستى. تۇركى الەمى رەداكتورلارىنىڭ باسىن قوسقان جيىندا حالىقارلىق يندەكستەلەتىن جۋرنالدار بازاسىنا جۋرنالداردىڭ قوسىلۋ تالاپتارى ءسوز بولدى. سونىمەن قاتار جۋرنالدارداعى عىلىمي ماقالالاردىڭ ساپاسىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان جۇمىستار مەن جي كومەگىمەن ازىرلەنگەن عىلىمي ماقالالاردىڭ ماسەلەلەرى تالقىعا ءتۇستى.
الەمدىك عىلىمي جۋرنالدار حالىقارالىق يندەكستەلەتىن بازالارعا ەنۋدى باستى ماقسات ەتەدى. بۇل ماقسات قازاقستاندىق عىلىمي جۋرنالداردىڭ دا الدىنا قويىلىپ وتىر. تاياۋدا ەلىمىزدىڭ بىرنەشە عىلىمي جۋرنالدارى حالىقارالىق دەرەكتەر قورىنا كىرەتىن باسىلىمدار قاتارىنا قوسىلدى. حالىقارالىق عىلىمي جيىندا قازاق ءتىلىنىڭ عىلىمي ماقالا جاريالاۋداعى ۇلەسى ەداۋىر ارتىپ وتىرعانىن قر عجبم عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم سالاسىنداعى ساپانى قامتاماسىز ەتۋ كوميتەتىنىڭ سىرتقى باعالاۋ جانە تالداۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى ق.ساكەنوۆا مالىمدەدى.
قازاق ءتىلىنىڭ عىلىم تىلىنە اينالۋى ءۇشىن العىشارتتار جاسالۋدا. احمەت ياساۋي ۋنيۆەرسيتەتى ءداستۇرلى حالىقارالىق سيمپوزيۋم وتكىزۋدى قولعا الدى. القالى عىلىمي جيىندا انا ءتىلىمىزدىڭ عىلىم تىلىنە اينالۋى ءۇشىن اتقارىلاتىن جۇمىستار باعىتى ايقىندالدى.
