فورۋمعا قاتىسۋشىلار ايەلدەر كاسىپكەرلىگىن قارجىلاندىرۋ, بيزنەس نەگىزدەرىنە وقىتۋ مەن كەدەرگىلەردى جويۋ سىندى جايتتەردى تىلگە تيەك ەتىپ, ەكونوميكالىق ىلگەرىلەۋدە گەندەرلىك تەڭدىكتىڭ ماڭىزدىلىعىنا توقتالدى.
فورۋمنىڭ باستى سەرىكتەسى – Halyk Bank باسقارما ءتورايىمى ءۇمىت شاياحمەتوۆا كەيىنگى كەزدەرى الەم سان قيلى سىن-قاتەرلەرگە تاپ بولعاندىقتان, مۇنىڭ كەرى اسەرى قازاقستان ەكونوميكاسىنا اسەر ەتىپ جاتقانىن اتاپ ءوتتى. ەكونوميكانىڭ ساپالى دا تۇراقتى ءوسۋى, سونداي-اق حالىقتىڭ ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋ مەملەكەتتىڭ ەكونوميكالىق ساياساتى مەن جۇرگىزىلىپ جاتقان رەفورمالاردىڭ نەگىزگى تۇپقازىعى ەكەندىگى ايان. وسى ماقسات جولىندا بىرقاتار ماڭىزدى شارالار قابىلدانىپ جاتقانى بەلگىلى. الايدا, ەكونوميكانىڭ ءوز دەڭگەيىندە باعالانباعان قاينار كوزى – ايەلدەردىڭ جۇمىسپەن قامتىلۋى مەن تابىسىنىڭ ءوسۋى بولىپ وتىر.
«ەكونوميكالىق وراسان شىعىندار, اتاپ ايتقاندا, الەمدىك ىشكى جالپى ونىمدەگى 7 ترلن دوللارعا دەيىنگى شىعىن ايەلدەر مەن ەرلەر اراسىنداعى ەڭبەكاقى الشاقتىعى سالدارىنان تۋىندايدى. قازاقستاندا ەر ادامدارعا قاراعاندا ايەلدەر 26%-عا از تابىس تابادى. «اينەك توبەنىڭ» جاعدايىنىڭ سالدارىنان ايەلدەر ەر-ازاماتتارعا قاراعاندا جوعارى ءبىلىمدى بولسا دا (cايكەسىنشە 54% دا 46%) مانساپ جولىندا باسشىلىق لاۋازىمعا كوتەرىلۋ قيىن. وسىنىڭ ءبىر شەشىمى – ايەلدەر كاسىپكەرلىگىن قولداۋ دەپ بىلەمىز. Halyk بانكىنىڭ «بيزنەستەگى ايەلدەر» باعدارلاماسى ارقىلى 2018 جىلدان باستاپ قازاقستاننىڭ ءار وڭىرىنەن 600-دەن استام ايەل 6-8%-دىق مولشەرلەمەمەن 7 ملرد تەڭگەگە دەيىن نەسيە الدى. سونىمەن قاتار ءبىزدىڭ بانك گەندەرلىك تەڭدىك ساياساتىن ۇستانادى: ورتا بۋىن جەتەكشىلەرىنىڭ 63%-ى جانە قىزمەتكەرلەردىڭ 71%-ى ايەلدەر», دەدى Halyk Bank باسشىسى.
دۇنيەجۇزىلىك بانكتىڭ ورتالىق ازياداعى وڭىرلىك ديرەكتورى تاتيانا پروسكۋرياكوۆا:
«ورتالىق ازياداعى ايەلدەر قۇقىعىن كەڭەيتۋدە قول جەتكەن جەتىستىكتەرگە قاراماستان, كاسىپكەرلىكتە ءالى دە كەدەرگىلەر بار. گەندەرلىك تەڭدىك – ادىلدىك ماسەلەسى عانا ەمەس, سونىمەن قاتار ءوڭىر ەلدەرىنىڭ ەكونوميكالىق الەۋەتى. ەگەر ايەلدەر ەكونوميكاعا ەرلەرمەن تەڭ دارەجەدە ارالاساتىن بولسا, وندا قازاقستاندا ءىجو 27%-عا, تاجىكستاندا 63%-عا دەيىن وسەر ەدى. جاعدايدى وزگەرتۋ ءۇشىن بيزنەستى دامىتۋعا مەنشىك, مۇراگەرلىك جانە ايەلدەردىڭ قارجىلىق قىزمەتتەرگە, قارىز قاراجاتتارىنا قول جەتكىزۋدى جەڭىلدەتۋ ماسەلەلەرىندە زاڭنامالىق كەپىلدىكتەردى قامتاماسىز ەتۋ قاجەت», دەدى.
ءوز كەزەگىندە Visa كومپانياسىنىڭ ۋكراينا, گرۋزيا, تمد جانە وڭتۇستىك-شىعىس ەۋروپا ەلدەرىندەگى اعا ۆيتسە-پرەزيدەنتى, وڭىرلىك مەنەدجەرى كريستينا دوروش شاعىن جانە ورتا بيزنەستىڭ ەكونوميكانى دامىتۋدىڭ نەگىزگى ەلەمەنتتەرىنىڭ ءبىرى ەكەندىگىنە توقتالدى.
فورۋم اياسىندا سالىق سالۋ ماسەلەلەرىنە قاتىستى شەبەرلىك دارىستەرى ءوتىپ, Halyk Talks, سونداي-اق https://ccb.kz جوباسى اياسىندا ونلاين وقۋدان وتكەن Belesteri بايقاۋىنىڭ 17 جەڭىمپازى ماراپاتتالادى. جوبا جەڭىمپازدارى – اۋىل ايەلدەرى مەن جاستار جەكە كاسىبىن باستاپ, دامىتۋ ءۇشىن گرانت يەلەنەدى.
الماتى