باسىلىم • 20 اقپان, 2025

«تاۋ مىنەزى» تانىستىرىلدى

74 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

لەۆ گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىندە قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى, حالىقارالىق «الاش» ادەبي سىيلىعىنىڭ يەگەرى, جازۋشى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى تۇرلىبەك مامەسەيىتتىڭ «تاۋ مىنەزى» اتتى كىتابىنىڭ تانىستىرىلىمى ءوتتى. ءىس-شاراعا فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور راقىمجان تۇرىسبەك مودەراتورلىق ەتتى.

«تاۋ مىنەزى» تانىستىرىلدى

كىتاپتىڭ تۇساۋىن ەۋرا­زيا ۇلتتىق ۋني­ۆەر­سيتەتىنىڭ اكادە­ميا­لىق ماسەلەلەر جونىندەگى پرورەكتورى ارداق بەيسەنباي, ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسى­نىڭ اكادەميگى شەرۋباي قۇر­مانباي ۇلى, جازۋشىلار ودا­عىنىڭ استانا فيليالى ديرەكتورى, «تۇركىستان» گازەتىنىڭ باس رەداكتورى باۋىرجان باباجان ۇلى, بەلگىلى قالامگەر وراز قاۋعاباي, فيلولوگيا فاكۋلتەتىنىڭ دەكانى, اقىن سەرىكزات دۇيسەنعازى كەستى.

ارداق بەيسەنباي قا­لام­گەردىڭ ءومىرى مەن شى­عار­­ماشىلىق جولىنا قا­تىستى ويىن ورتاعا سالدى. «بەل­گىلى جاز­ۋ­شى تۇرلىبەك مامەسەيىت اعا­م­ىز ۇزاق جىل بويى ءبىزدىڭ ۋني­ۆەر­سيتەتتىڭ فيلولوگيا جانە جۋرنا­ليس­تيكا فاكۋلتەتتەرىندە عالىم رەتىندە ءونىمدى ەڭبەك ەتىپ, جۇزدەگەن شاكىرت تاربيەلەدى. ارتىندا قانشاما عىلىمي جانە ادەبي ەڭبەگى قالدى. ال­داعى ۋاقىتتا سول ەڭبەكتەردى ۋنيۆەرسيتەتىمىزدىڭ ماگيسترانتتارى مەن دوكتورانتتارى زەرتتەپ, ديسسەرتاتسيالار قورعالۋى كەرەك دەپ ويلايمىن», دەدى.

پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى جاناربەك ءاشىمجان تۇرلىبەك مامەسەيىتتىڭ ەسىمىن ەل ەسىندە قالدىرۋ ماسەلەسىنە توقتالىپ, باستاما كوتەردى. ء«ومىرىن شىعارماشىلىققا ارناعان تۇلعا. تۇرلىبەك اعا تاۋلى وڭىردە مەكەندەگەن قارا­پايىم حالىقتىڭ باسىنان وتكەرگەن قيلى كەزەڭدى شى­عار­ماشىلىعىنا ارقاۋ ەتىپ, ەل باسىنان وتكەن ءتۇرلى تاع­دىر­دى قاعازعا كەستەلەدى. قا­لامگەردىڭ قاي تۋىندىسىن وقى­ساڭىز دا, ۋاقىتتىڭ تىنىسىن, ادامنىڭ ءىس-ارەكەتىن, كەيىپكەرلەرىنىڭ مىنەزىن تابيعي بولمىسىمەن قوسا سەزىنە الاسىز. ەل ارالاپ, جەر كەزىپ, كوزبەن كورىپ, قولمەن ۇستاعان دۇنيەسىن كوركەم شىعارماعا اينالدىراتىن. تۇرلىبەك اعا استانا قالاسىنىڭ رۋحاني تۇرعىدا ءوسىپ-وركەندەۋىنە دە ولشەۋسىز ۇلەس قوستى. شاكىرت تاربيەلەۋ ىسىندە تەر توكتى. الداعى ۋاقىتتا قالامگەردىڭ ەسىمىن ماڭگى ەستە قالدىرۋ ماق­سا­­تىندا ءوزى تۇرعان ءۇيدىڭ قابىر­عا­سىنا ەسكەرتكىش تاقتا ورناتىپ, جازۋشىلار ودا­عى­نىڭ استانا قالالىق فيليا­لى­مەن بىرلەسىپ, ءتۇرلى ءىس-شارا­نى قولعا الامىز», دەپ اتاپ ءوتتى.

كىتاپ تۇساۋكەسەرىنە الما­تىدان ونلاين قوسىلعان بەلگىلى جازۋشى, سىنشى نۇرداۋلەت اقىش پەن اقىن داۋلەتبەك بايتۇرسىن ۇلى قالامگەر شى­عارماشىلىعى تۋرالى كەڭ مازمۇندى اڭگىمەلەرىن ايتتى. «العاشىندا تۇرلىبەك مامەسەيىت بۇقاراعا سىنشى رەتىندە تانىلدى. سىن جانرىنان «توعىسقان تولقىن», «زەردەلىلىك ايناسى», «ديدار», «تانىم تارازىسى» كىتاپتارىن, زەرتتەۋ باعىتىندا «ەگىز ەلدىڭ اۋەنى», «شەرحان مۇرتازا», «شەر مەن شەرحان» اتتى ەڭبەكتەر جازدى. ول عىلىمعا دا تۇرەن سالىپ, قازاقتىڭ قايسار ۇلى, قازىنالى جازۋشى شەرحان مۇرتازانىڭ شىعارماشىلىعىن ىندەتە زەرتتەپ, فيلولوگيا عىلىمدارى­نىڭ كانديداتى اتاندى. ياعني, بى­رىن­­شىدەن, قالامگەردىڭ سىنشى, زەرتتەۋشى باعىتىنداعى قى­رىنا ءمان بەرۋىمىز كەرەك. ەكىن­شى باعىتى – جازۋشىلىق. ءوزى جازۋ­شىلىققا سىننان كەلگەنىن ءجيى ايتاتىن. العاشقى جازعان تۋىندىسىن قازاقتىڭ كلاسسيك جازۋشىسى سايىن مۇراتبەكوۆ ۇناتىپ, باتاسىن بەرگەن. سول باتادان كەيىن تاۋ تابي­عاتىنىڭ تامىلجىعان كورى­­­نىستەرى مەن قاھارلى مىنە­زىن ادام تاعدىرىمەن, كوڭىل كۇيى­مەن استاستىرا سۋرەتتەي ءبىلدى. ءۇشىنشى قىرى – دراماتۋرگيا. ­
ول كىسى كۇردەلى جانرعا دا تاۋە­كەل ەتىپ, «باكەي قىز», «تۋلاق», «تاڭجارىق», «قۇلقىننىڭ ق ۇلى» قاتارلى پەسالاردى ومىرگە اكەلدى», دەدى داۋلەتبەك بايتۇرسىن ۇلى.

ادەبي ءىس-شارادا «توعىسقان تولقىن», «زەردەلىلىك ايناسى», «ديدار», «بەتورامال», «تۇسىمە تاۋ كىرەدى», «بەسىك پەن نەسىپ», «پلاچ وحوتنيكا», «اۋليە-شوقى», «تەكتىنىڭ كەگى», «تاۋ», «قارقارا كوتەرىلىسى», «جاسىن تۇسكەن ماۋسىم», «تاڭ­جارىق», ت.ب كىتاپتاردىڭ اۆتورى تۇرلىبەك مامەسەيىت تۋرالى اكادەميك شەرۋباي قۇرمانباي ۇلى, جازۋشىلار وداعى استانا فيليالىنىڭ ديرەكتورى, اقىن باۋىرجان باباجان ۇلى, ەۇۋ فيلولوگيا فاكۋلتەتىنىڭ دەكانى, اقىن سەرىكزات دۇيسەنعازى, ت.ب. اقىن-جازۋشى, ادەبيەتتانۋشىلار وي-پايىمدارىن ورتاعا سالدى. 

سوڭعى جاڭالىقتار