ەكونوميكا • 20 اقپان, 2025

«قازمۇنايگاز»: 23 جىل بويى تۇراقتى دامۋ جانە بولاشاققا جوسپار

170 رەت
كورسەتىلدى
17 مين
وقۋ ءۇشىن

وسىدان 23 جىل بۇرىن, دالىرەك ايتقاندا 2002 جىلعى 20 اقپاندا ەلىمىزدىڭ مۇناي-گاز سالاسىنىڭ تاريحىندا ايتۋلى وقيعا بولدى. پرەزيدەنت جارلىعىمەن «قازمۇنايگاز» ۇك اق-نىڭ (قمگ) نەگىزى قالاندى. قازىر قمگ – كومىرسۋتەكتى بارلاۋ مەن وندىرۋدەن باستاپ ونى تاسىمالداۋ, وڭدەۋ جانە مامانداندىرىلعان قىزمەتتەر كورسەتۋگە دەيىنگى بۇكىل وندىرىستىك تسيكلدى قامتىپ وتىرعان ۆەرتيكالدى ينتەگراتسيالانعان جەتەكشى مۇناي-گاز كومپانياسى.

«قازمۇنايگاز»: 23 جىل بويى تۇراقتى دامۋ جانە بولاشاققا جوسپار

ەكونوميكاداعى ۇلەسى

«قازمۇنايگاز» – ەلدەگى بارلىق مۇ­­ناي ءوندىرۋدىڭ 26%-ىن, تاسىمالداۋ­دىڭ 56%-ىن جانە مۇناي وڭدەۋدىڭ 80%-ىن قامتاماسىز ەتىپ وتىرعان ۇلت­تىق كومپانيا. ونىڭ مەملەكەت بيۋد­جەتى مەن ۇلتتىق قورداعى شوعىر­لاندىرىلعان ۇلەسى شامامەن 10%-عا جەتەدى. بۇگىندە كومپانيا – ەلىمىزدىڭ ەڭ ءىرى جۇمىس بەرۋشىلەرىنىڭ ءبىرى. مەردىگەر ۇيىمداردى ەسكەرسەك, قمگ قۇرىلىمىندا 80 مىڭنان استام ادام ەڭبەك ەتەدى. بۇل كومپانيانىڭ ەلدىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋىنا ايتارلىقتاي ىقپال ەتىپ ءارى ماڭىزدى ءرول اتقارىپ كەلە جاتقانىن كورسەتەدى.

حالىقارالىق رەيتينگ اگەنتتىك­تەرى قمگ-عا جوعارى باعا بەردى. IPO وت­كى­زىلگەن ساتتەن باستاپ 2024 جىلدىڭ سو­ڭىندا كومپانيا اكتسيالارىنىڭ قۇنى 73,9%-عا ءوستى. اكتيۆتەرىنەن تۇراقتى ءتۇسىپ تۇراتىن ديۆيدەند قمگ-نىڭ قارجى­لىق ورنىقتىلىعىن كورسەتەدى. مىسالى, 2020 جىلدان باستاپ تولەنگەن ديۆي­دەند سوماسى 7 ەسە ءوستى. مەملەكەت باسشىسى قمگ الدىنا ەلىمىزدىڭ رە­سۋرستىق قورىن جانە مۇناي مەن گاز ءوندىرۋ كولەمىن ۇلعايتۋ, مۇناي-گاز حيميا­سىن دامىتۋ, ءىرى ينۆەستيتسيالىق جوبا­لاردى ىسكە اسىرۋ باعىتتارىندا ناق­تى تاپسىرمالار جۇكتەگەن. بۇل رەتتە قمگ اتال­عان مىندەتتەردى ورىنداۋ ءۇشىن جۇ­مىس­تاردى جۇيەلى جۇرگىزىپ كەلەدى.

 

ەلدىڭ رەسۋرستىق قورىن تولىقتىرۋ

گەولوگيالىق بارلاۋ قىزمەتى اۋەل­دەن قمگ جۇمىستارىنىڭ نەگىزگى باعى­تى بولىپ كەلەدى. 2025 جىلعى 1 قاڭ­تارداعى مالىمەت بويىنشا مۇناي مەن كوندەنساتتىڭ وندىرىلەتىن قورى – 767 ملن توننا. كەيىنگى 5 جىلدا قو­سىمشا بار­لاۋ ءىس-شارالارى مەن اكتيۆ­تەردى ساتىپ الۋ ەسەبىنەن قوردى تولتىرۋ كوەففيتسيەنتى 176%-عا جەتتى. قازىر گەولوگيالىق مۇناي قورىنىڭ كولەمى شامامەن 2 ملرد تونناعا تەڭ كەلەتىن جەر قويناۋىن پايدالانۋعا ارنالعان 11 كەلىسىمشارت بار. ولاردىڭ ءبىر بولىگى ستراتەگيالىق سەرىكتەستەردىڭ قاتىسۋىمەن ىسكە اسىرىلىپ جاتىر. جەر قويناۋىندا تەرەڭ ورنالاسقان قورلاردىڭ مۇمكىندىگىن زەرتتەۋ اياسىن­دا بىلتىر قىزىلوردا وبلىسىندا تورعاي پالەوزوي جانە اتىراۋ وبلى­سىندا قارا­تون پودسولەۆوي ۋچاس­كە­لەرىن­دە تەرەڭدىگى 5 500 مەتر ۇڭعىما­لاردى بۇرعىلاۋ جۇمىس­تارى باستالدى.

پر

تەرەڭ ۇڭعىمالاردى بۇرعىلاۋ كوپ قار­جىنى قاجەت ەتەدى. ءارى بۇل جۇمىستى ۇلكەن گەولوگيالىق ءارى تەح­نولوگيالىق تاۋەكەل دەسەك تە بولادى. مەملەكەت باس­شىسىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا قابىل­دانعان «جاقسارتىلعان مودەلدىك كەلىسىمشارت» تەتىگى وسىنداي كۇردەلى جوبالاردىڭ تارتىمدىلىعىن ارتتىردى. سونىمەن قاتار «قاراجار» جانە «تايسويعان» ۋچاسكەلەرىندە بۇرعىلاۋ باستالدى. ماڭعىستاۋ, اتىراۋ, باتىس قازاق­ستان جانە اقتوبە وبلىستارىنداعى بولا­شاعى زور ۋچاسكەلەردە بۇرعىلاۋ جۇمىس­تارىن باستاۋعا قاتىستى جاڭا كەلىسىم­شارتتار قولعا الىنۋدا. بۇل جوبالارعا «Shell», «Chevron», CNOOC, «Sinopec», CNPC سىندى الەمدىك ءىرى كومپانيالار قىزىعۋشىلىق تانىتىپ وتىر.

بۇل رەتتە ماڭىزدى قىزمەت با­عىت­تىڭ ءبىرى – كاسپي ماڭى ويپاتى جانە ماڭعى­شىلاق تۇبەگىندە تەرەڭ ورنالاسقان كوكجيەكتەردى تۇبەگەيلى زەرتتەۋ. اتالعان ايماقتا اۋقىمدى سەيسميكالىق بارلاۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋ زاماناۋي وزىق تەحنولوگيالاردى جانە قوماقتى ينۆەس­تيتسيالىق قاراجاتتى قاجەت ەتەدى.

 

مۇناي جانە گاز ءوندىرۋ كولەمىن ۇلعايتۋ

2024 جىلى قمگ 23,8 ملن توننا مۇناي ءوندىردى. جوسپار بويىنشا 23,5 ملن توننا وندىرۋگە ءتيىس ەدى. كەيىنگى 5 جىلدا مۇناي ءوندىرۋ كولەمى 2 ملن توننادان استام كورسەتكىشكە ءوستى. كومپانيا وسى كورسەتكىشتى وسىرە تۇسۋگە نيەتتى. ءۇش ءىرى كەن ورنىنداعى (تەڭىز, قاشاعان, قاراشىعاناق) بىرقاتار ينۆەستيتسيالىق جوبا, قالامقاس-تەڭىز كەن ورنىندا ونەركاسىپتىك يگەرۋدى باستاۋ, سونداي-اق گەولوگيالىق بارلاۋ جۇمىستارى ءجۇرىپ جاتقان جوبا­لار­دىڭ پايدالانۋ كەزەڭىنە ءوتۋ باس­تامالارى ءوندىرىس ۇدەرىسىنە سەرپىن بەرمەك. سونىمەن قاتار جاڭا تەحنولوگيالاردى ەنگىزە وتىرىپ, ەسكى كەن ورىندارىنداعى ءوندىرۋ كو­لەمىن ساقتاپ تۇرۋعا ەرەكشە دەن قويى­لا­دى. ادەتتە مۇنداي كەن ورىندارى قولدانىستاعى ينفراقۇرىلىممەن جانە ەلدى مەكەندەرمەن تىعىز بايلانىستى, سوندىقتان ولاردىڭ دامۋى مەن جۇمىس ورىندارىنىڭ ساقتالۋىن قامتاماسىز ەتۋ – ماڭىزدى مىندەت.

اپ

قمگ تەحنولوگيالىق سىن-قاتەر­لەر باعدارلاماسىن ازىرلەدى. بۇل باس­تاما ءاربىر كەن ورنىنداعى مۇناي كولە­مىن ارتتىرۋدا سارالانعان ادىستەردى قول­دانۋدى كوزدەيدى. بىلتىر وسى جوبا­نىڭ ەسەبى­نەن قوسىمشا 418 مىڭ توننا مۇناي ءوندىرىلدى.

وسى رەتتە قمگ-نىڭ تيىمدىلىگى تو­مەن كەن ورىندارىن يگەرۋ ماسەلەسىنە جەكە توقتالىپ وتسەك. كومپانيا ءوندىرۋ كولە­مىن ۇلعايتۋ جانە مۇناي الۋ كوەف­في­تسيەنتىن ارتتىرۋعا ەرەكشە كوڭىل ءبولىپ وتىر. كومپانيا بۇل ماقساتتارعا جەتۋ ءۇشىن وسىنداي قيىندىقتارعا تاپ بولاتىن ستراتەگيالىق سەرىكتەستەرمەن ءوزارا جۇمىس ىستەپ, تاجىريبە الما­سادى. كەيىنگى جىلدارى جەتەكشى وتان­دىق جانە شەتەلدىك عىلىمي زەرتتەۋ ينستيتۋتتار­مەن ىنتىماقتاسا وتىرىپ, عىلىمي زەرتتەۋ جۇمىستارى كەڭىنەن جۇرگىزىلە باستادى. مىسالى, ساتباەۆ اتىنداعى ۋنيۆەرسيتەتپەن مۇناي ءوندىرۋدى ۇلعايتۋعا باعىتتالعان مۇناي قاباتتارىنداعى اعىنداردى قايتا ءبولۋ بويىنشا جۇمىس اتقارىلدى. سوكولسكي اتىنداعى وتىن, كاتاليز جانە ەلەكتر حيمياسى ينستيتۋتىمەن مۇناي كاسىپشىلىگى جابدىقتارىنىڭ كورروزياسىمەن كۇرەسۋ بويىنشا جۇمىس جۇرگىزدى. گاز شوعىرىن يگەرۋگە قاتىستى كەشەندى جۇمىس تا جۇرگىزىلىپ جاتىر, بۇل 2030 جىلعا قاراي جىلىنا 2,8 ملرد تەكشە مەتر قوسىمشا گاز كولەمىمەن قامتاماسىز ەتەدى.

 

ىشكى نارىقتى مۇناي ونىمدەرىمەن قامتاماسىز ەتۋ

وتاندىق مۇناي وڭدەۋ زاۋىتتارى ۇزدىك­سىز ءارى سەنىمدى جۇمىس ىستەپ جا­تىر. زاۋىت جۇمىسشىلارىنىڭ قاجىر­لى ەڭبەگىنىڭ ارقاسىندا جىل سايىن مۇ­ناي وڭدەۋ جانە جەڭىل مۇناي ونىم­دەرىن ءوندىرۋ بويىنشا رەكوردتىق كورسەت­كىش­تەر تىركەلۋدە. قمگ 5 جىل ىشىندە جەڭىل مۇناي ونىمدەرىن شىعارۋدى 2 ملن تون­ناعا ۇلعايتتى, ونىڭ ىشىندە 900 مىڭ تون­نا اۆتوبەنزين, 800 مىڭ توننا ديزەل وتىنى جانە 300 مىڭ توننا اۆياوتىن بار. ۋاقىت وتكەن سا­يىن ءوسىپ كەلە جاتقان سۇرانىستى وتەۋ ءۇشىن بارلىق 3 وتاندىق مۇناي وڭدەۋ زاۋىتىنىڭ قۋاتىن 2030 جىلعا دەيىن 7,9 ملن تونناعا كەڭەيتۋ بو­يىنشا ينۆەستيتسيالىق جوبالار قولعا الىندى.

وزەكتى ماسەلەلەردىڭ ءبىرى – جول-قۇرى­لىس كومپانيالارىن وتاندىق بيتۋممەن قام­تاماسىز ەتۋ. 2024 جىلى پاۆلودار مۇناي-حيميا زاۋىتى بيتۋم ءوندىرىسىن 24,5%-عا ۇلعايتىپ, 360 مىڭ توننا جول بيتۋمىن شىعاردى. قازىر اقتاۋداعى «Caspi Bitum» بيتۋم زاۋىتىنىڭ قۋاتىن 500 مىڭ توننادان 750 مىڭ تونناعا دەيىن كەڭەيتۋ بويىنشا قۇرىلىس جۇ­مىستارى ءجۇرىپ جاتىر.

 

مۇناي-گاز حيمياسىن دامىتۋ

ەلىمىزدە مۇناي مەن گازدىڭ قورى مول. بىراق ونى ءتيىمدى پايدالانۋ اسا ماڭىزدى ماسەلەنىڭ ءبىرى. شيكىزاتتى قوسىلعان قۇنى جوعارى ونىمگە اينالدىرۋ – قمگ-نىڭ ستراتەگيالىق باسىمدىعى. مۇناي-گاز حيمياسى شاعىن جانە ورتا بيزنەستىڭ دامۋىندا زور مانگە يە. جاڭا كاسىپورىندار اشۋ, ءوندىرىس تىزبەكتەرى مەن قوسىمشا سالالاردى دامىتۋ وڭىرلەردىڭ ەكو­نو­ميكالىق وسۋىنە ىقپال ەتەتىنى انىق. بۇدان بۇرىن بەلگىلى بولعانداي, اتىراۋ وبلىسىندا قۋاتى جىلىنا 1,25 ملن تون­نا پوليەتيلەن وندىرۋگە قاۋقارلى زا­ۋىت­تىڭ قۇرىلىس جۇمىستارى باستالدى.

كارباميد پەن پەتف (پوليەتيلەنتەرەفتالات) ءوندىرۋ بويىنشا بولاشاقتا سالىناتىن زاۋىتتاردىڭ جوبالاۋ جۇ­مىستارى جۇرگىزىلىپ جاتىر. بۇل جوبالار 2030 جىلعا قاراي ەل ەكونوميكاسىنا 13 ملرد دوللاردان استام قاراجات تارتىپ, قۇرىلىس كەزىندە شامامەن 15 مىڭ جۇمىس ورنىن جانە 2 مىڭ تۇراقتى جۇمىس ورنىن اشادى. كەلەشەكتە مۇناي-گاز حيمياسى وندىرىستەرىنىڭ تابىستى جۇمىس ىستەۋى تۇراقتى ەكوجۇيەنىڭ قالىپتاسۋىن تالاپ ەتەدى. ياعني ونىمگە دەگەن سۇرانىس پوليمەرلەر تۇتىنۋدىڭ دامىعان ىشكى نارىعى ەسەبىنەن قامتاماسىز ەتىلەدى.

قمگ قۇرىلىستا, تۇرعىن ءۇي شارۋا­شى­لىعىندا جانە اگروونەركاسىپ كەشە­نىندە پوليمەر ماتەريالدارىن پايدالانۋدى تالداۋ جانە ىلگەرىلەتۋ ءۇشىن جوبا­لاۋ كەڭسەسىن اشقان بولاتىن. پوليمەر­لەر حالىقارالىق نارىقتا ءوز ارتىق­شى­لىعىن كورسەتىپ وتىر. ولار – ءداس­تۇرلى ماتەريالدارعا قاراعاندا ەكولوگيا­لىق تازا, ارزان ءارى بەرىك شيكىزات. قازىر­گى ۋاقىتتا پوليمەر ونىم­­­دە­رىن ەكونو­ميكانىڭ ءتۇرلى سالالارىنا ەنگىزۋ ءۇشىن نورماتيۆتىك بازا ازىرلەنىپ جاتىر.

 

مۇناي تاسىمالى

كاسپي قۇبىر جەلىسى كونسورتسيۋمى – قازاقستان مۇنايىن ەكسپورتقا شىعارۋدىڭ ەڭ ءىرى ارناسى. سونىمەن قاتار مۇناي تاسىمالىنىڭ قوسىمشا باعىتتارىن دامىتۋ ماڭىزدى. باكۋ – تبيليسي – دجەيحان باعىتى بويىنشا ەكسپورت كولەمى وڭ ديناميكانى كورسەتىپ جاتىر: 2 جىلدا 2,5 ملن توننا مۇناي جونەلتىلدى.

قمگ جەرگىلىكتى تەڭىز ينفراقۇرى­لى­مىن دامىتىپ, كەمەلەردى جاڭارتىپ جاتىر. 2024 جىلى قازاقتەڭىزكولىكفلوتى رەكورد­تىق 13,2 ملن توننا مۇناي تاسىمالدادى. بۇگىنگى تاڭدا كومپانيانىڭ بار­لىعى 15 كەمەسى بار. ارابتىڭ «AD Ports Group» كومپانياسىمەن بىرلەسىپ, تەڭىز فلوتىن ودان ءارى دامىتۋ جوسپاردا. جالپى, بۇل سەرىكتەستىك تەڭىز تاسىمالى سالاسىندا وزىق تاجىريبە الماسۋعا ىقپال ەتەدى.

اپ

جىل باسىندا اراب سەرىكتەستەرىمەن كاسپي تەڭىزىندە جۇمىس ىستەۋگە ارنالعان سىيىمدىلىعى 500 جفە-دەن اساتىن (جيىرما فۋتتىق ەكۆيۆالەنت) ەكى زاماناۋي كونتەينەرلىك كەمە سالۋعا كەلىستى. وسىلايشا, قمگ تۇراقتى تەڭىز تاسىمالىن قامتاماسىز ەتەدى جانە ەلدىڭ, سونىڭ ىشىندە ترانسكاسپي حالىقارالىق كولىك باعىتى اياسىندا كولىك لوگيستيكالىق الەۋەتىن دامىتۋدا.

 

تومەن كومىرتەك باعىتىن دامىتۋ جانە ەكولوگيالىق باستامالار

كليماتقا قاتىستى كۇن تارتىبىن­دەگى ماڭىزدى ماسەلەلەردى ەسكەرىپ, ەلىمىز­دىڭ 2060 جىلعا قاراي كومىرتەگى بەي­تاراپ­تىعىنا قول جەتكىزۋ جونىن­دەگى ماقساتتارىن قولداي وتىرىپ, «قاز­مۇنايگاز» ءوز قىزمەتىندە قا­لىپتى, جۇيە­لى ءارى دايەكتى دەكاربونيزاتسيالاۋ باعىتىن ۇستانباقشى. بۇل مىندەتتى شەشۋ ءۇشىن قمگ-نىڭ 2060 جىلعا دەيىنگى تومەن كومىرتەكتى دامۋ باعدارلاماسى قابىلداندى. بۇل باعدارلامانىڭ ماقساتى – پارنيك گازدار شىعارىندىلارىن 2019 جىلعى كورسەتكىشتەن 64%-عا قىسقارتۋ.

قمگ ءوز ستراتەگياسىن نەگىزگە الا وتىرىپ, بىرقاتار جاسىل جوبانى, سونىڭ ىشىندە جەك-ءتى دامىتۋدى, تۇراقتى اۆياتسيالىق وتىن (SAF) ءوندىرۋدى جوس­پارلى تۇردە ىسكە اسىرىپ كەلەدى. مىسالى, ماڭعىستاۋ وبلىسىنىڭ جاڭاوزەن قالا­سىندا 2024 جىلى «Eni» كومپانياسىمەن بىرلەسىپ, جالپى قۋاتى 247 مۆت گيبريدتى ەلەكتر ستانساسىن سالۋ جۇمىستارى باستالدى. جوبا اياسىندا بيىل قۋاتى 50 مۆت كۇن ەلەكتر ستانساسىنىڭ I كەزە­ڭىن اياقتاۋ جوسپارلانىپ وتىر. 2026 جىل­عا دەيىن گاز ەلەكتر ستانساسىنىڭ (120 مۆت) جانە جەل ەنەرگياسى ستانساسىنىڭ (77 مۆت) قۇرىلىسى اياقتالادى. ورتامەرزىمدى پەرسپەكتيۆادا بيولوگيالىق وتىن, تۇراقتى اۆياتسيالىق وتىن SAF ءوندىرىسىن باستاۋ مىندەتىن قويىپ وتىر. بۇگىنگى تاڭدا بۇل جوبانىڭ تەحنيكالىق-ەكونوميكالىق زەرتتەۋ جۇمىستارى اياقتالدى. تومەن كومىرتەكتى ەكونوميكاعا كوشۋ اۋاعا تارالاتىن شىعارىندىلاردى ازايتۋعا كومەكتەسىپ قانا قويماي, سونىمەن قاتار مۇناي-گاز سالاسىندا ۇزاقمەر­زىمدى ءوسۋ مەن يننوۆاتسيالار ءۇشىن جاڭا مۇمكىندىكتەرگە جول اشادى.

قمگ جاسىل  باستامالارعا  بەل­سە­نە اتسا­لىسادى. «تازا قازاق­ستان» جال­پى­ۇلتتىق اك­تسيا­سى اياسىندا قمگ كومپانيالار توبى 97 مىڭنان استام اعاش ەكتى. «قازمۇنايگازدىڭ» قىزمەتىن جۇرگىزەتىن بارلىق ءوڭىر – اقتاۋ, اتىراۋ, اقتوبە, شىمكەنت, قىزىلوردا جانە استانا قام­تىل­دى. قالالار مەن كەنتتەردە جاڭا جاسىل ايماقتاردى قۇرۋ­عا, سونداي-اق كومپانيانىڭ ءون­دىرىس نىساندارىنىڭ اۋماعىن كوگال­داندىرۋعا ەرەكشە نازار اۋدا­رىلدى.

 

وڭىرلەر دامۋىنا ۇلەس قوسۋ جانە جۇمىسشى ماماندىقتارىنا قولداۋ كورسەتۋ

«قازمۇنايگاز» ۇلتتىق كومپانياسى ازاماتتاردىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن جاقسارتۋعا باعىتتالعان ماڭىزدى الەۋمەتتىك جوبالاردى ىسكە اسىرۋدى جالعاستىرىپ جاتىر. ءوزىنىڭ الەۋمەتتىك جاۋاپ­كەرشىلىگى اياسىندا كومپا­نيا وڭىرلەردە مەكتەپتەر, بالاباق­شا­لار, مەديتسينالىق مەكەمەلەر مەن سپورتتىق-مادەني نى­سان­­­داردى سالۋعا جان-جاقتى ۇلەس قوسادى. 2014–2024 جىلدار ارا­لى­عىندا قمگ قولداۋىمەن 255 ملرد تەڭگەدەن استام سوماعا الەۋ­­مەتتىك جوبالار جۇزەگە اسىرىل­دى.

«وتپان» جوباسى اياسىندا اۋىل­داعى ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىنە ەرەكشە كو­ڭىل بولىنەدى. «قازمۇنايگازدىڭ» قول­داۋىمەن ماڭ­عىستاۋ وبلىسىندا ءۇش تىرەك مەكتەپ جابدىقتالعان. ۇيىرمەلەر اشۋعا بارلىق جاعداي جاسالدى. ءۇش تىرەك مەكتەپتە روبوتتەحنيكا كابينەتتەرى, STEM-زەرتحانالار, ارت جانە تەلەستۋديالار, سونداي-اق وقۋشىلارعا ارنالعان دەمالىس ايماقتارى اشىلدى. بۇل مەكتەپتەردە 3,5 مىڭنان استام وقۋشى ءبىلىم الىپ جاتىر. ال پەداگوگتەر ۇجىمىندا 380 ادام بار.

پر

اتىراۋ وبلىسىنىڭ قۇلسارى قالا­سىندا 2024 جىلى قۇنى 983,2 ملن تەڭگە بالالاردى وڭالتۋ ورتالىعى سالىندى. عيماراتتا زاماناۋي قۇرال-جابدىق ورنا­­تىلعان. قازىرگى ۋاقىتتا بۇل مەكەمەدە ەرەكشە قاجەتتىلىكتەرى بار 146 بالا ەم الىپ جاتىر.

سونىمەن بىرگە  «قازمۇنايگاز» ۇلت­تىق كومپانياسى مەملەكەت باسشى­سى­نىڭ تىكەلەي تاپسىرماسى بويىنشا ورال قالاسىندا «Jaiyq Arena» كوپ­فۋنكتسيونالدى سپورت كەشەنىن قىسقا ۋاقىت ىشىندە سالىپ شىقتى. قۇنى 20 ملرد تەڭگە بولاتىن الەۋمەتتىك ماڭىزى بار نىسان بولاشاق چەمپيونداردى دايارلاۋ ورتالىعى عانا ەمەس, قالا تۇرعىندارىنا سپورتپەن شۇعىلدانۋعا بارلىق جاعداي جاسالعان ورىنعا اينال­ماق.

كومپانيا قاراجاتىنا قىزىلوردادا وقۋشىلار سارايى بوي كوتەردى. اۋدانى 3 مىڭ شارشى مەترگە جۋىق زاماناۋي كوپفۋنكتسيونالدى كەشەن 350 بالاعا ەسەپتەلگەن. زاماناۋي وقۋشىلار سارايىندا تەحنوورتالىق, باعدارلامالاۋ, روبوتتەحنيكا جانە ونەركاسىپتىك ديزاين سىنىپتارى, ەكولوگيالىق زەرتحانا, جىلىجايلار مەن قىسقى باق, تەلەستۋديا, ۆوكال, مۋزىكالىق اسپاپتار مەن حورەوگرافيا سىنىپتارى بار. بۇل «قازمۇنايگاز» ىسكە اسىرعان الەۋمەتتىك جوبالاردىڭ تولىق ءتىزىمى ەمەس, بۇل باعىتتاعى جۇمىس تۇراقتى جۇرگىزىلەدى.

وندىرىستە ەڭبەك ەتەتىن پەر­سو­نالعا كەلەتىن بولساق, ىڭ­عاي­لى ەڭبەك جاعدا­يىن جاساۋ جانە وندىرىستىك قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋ عانا ەمەس, سونىمەن قاتار كاسىبي وقىتۋ, بىلىكتىلىكتى ارتتىرۋ, تاعىلىمدامادان ءوتۋ جانە تاجىريبە الماسۋ ءۇشىن مۇمكىندىكتەر ۇسىنۋ ماڭىزدى.

بۇل رەتتە, 2025 جىلدى «جۇمىسشى ماماندىقتارى جىلى» دەپ جاريالاعان پرەزي­دەنت­تىڭ باستاماسى وزەكتى بولىپ وتىر. قمگ كومپانيالار توبىندا وندىرىستە 43 مىڭنان استام ادام جۇمىس ىستەيدى. جۇمىسشى ماماندىقتارىنىڭ بەدەلىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان نەگىزگى ءىس-شارالاردىڭ ءبىرى – «ۇزدىك مامان» شەبەرلىك بايقاۋى. بۇل ءداستۇرلى بايقاۋ ون جىلدان بەرى وتكىزىلىپ كەلەدى جانە ۇزدىك ماماندارعا ءوز داعدىلارىن كورسەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. بىلتىر كونكۋرسقا اتىراۋ, ماڭعىستاۋ, قىزىلوردا, اقتوبە جانە پاۆلودار وبلىس­تارىنىڭ, شىمكەنت قالاسىنىڭ, سونداي-اق رۋمىنياداعى قمگ ەنشىلەس كاسىپورىندارىنان 300 قىزمەتكەر قاتىستى.

«جۇمىسشى ماماندىقتارى جىلى» اياسىندا «قازمۇنايگاز» جە­كە­لەگەن جۇمىسشى ما­مان­­­دىقتارى بويىنشا «WORLDSKILLS KMG» ۇلتتىق چەم­­پيوناتىن, تۇركىتىلدەس ەل­دەر­­دىڭ وكىلدەرى قاتىساتىن «TurkicSkills» كاسىبي شەبەرلىك چەم­پيوناتىن وتكىزۋدى, ايەل­دەر اراسىندا جۇمىسشى ما­مان­دىقتارى ءۇشىن مودۋل­دىك وقىتۋ باعدارلاماسىن قولعا الۋدى, سەرىكتەس كومپانيالاردا تاعىلىمداما ۇيىمداستىرۋدى, ءوندىرىس تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ ماقساتىندا «الىپ» جوباسىن ىسكە اسىرۋدى, جاستار فورۋمدارىن وتكىزۋدى جوسپارلاپ وتىر.

كومپانيانىڭ باس­تى ­قۇن­­­دىلىعى – ادامدار. «قازمۇنايگاز» جۇيەسىندە ەڭبەك ەتە­­­تىن بارشا قىزمەتكەردى ۇلت­تىق كومپانيانىڭ 23 جىلدى­عىمەن قۇتتىق­تايمىز! كومپا­نيانىڭ بۇگىنگى جەتىستىگى – قىزمەتكەرلەردىڭ قاجىرلى ەڭبەگىنىڭ جەمىسى.

قورىتا كەلگەندە, «قازمۇنايگاز» ەلى­مىزدىڭ ەنەرگە­تي­­كالىق قاۋىپسىزدىگىن قام­تا­ماسىز ەتە وتىرىپ, مۇناي-گاز سالا­سىنداعى ستراتەگيالىق ماڭىزدى باعىت­تاردى دامىتۋدى كوزدەيتىنىن اتاپ وتكەن ءجون. ۇلتتىق كومپانيا گەولوگيالىق بارلاۋ جانە مۇناي-گاز حيميا­سىن­داعى اۋقىمدى ءارى كوپ قار­جىنى قاجەت ەتەتىن جوبالارعا باستاماشىلىق ەتەدى. بۇل باس­­تامالار جاڭا رەسۋرس كوزدەرىنە جول اشىپ قانا قويماي, ەلىمىزدىڭ  ەكونو­ميكالىق وركەن­دەۋىنە ىقپال ەتەدى.

قمگ جەكەمەنشىك بيزنەس تاۋەكەل ەتە بەرمەيتىن, الايدا ەلىمىز ءۇشىن اسا ماڭىزدى سالالاردى دامىتۋدى قولعا الادى. ءدال وسى ستراتەگيالىق قادام كوم­­پانيانىڭ باستى ميسسياسىن اي­قىنداي تۇسەدى. 

سوڭعى جاڭالىقتار