سۋرەتتە: سالتاناتتى شارادان كورىنىستەر.
قازاق دالاسىن كۇمبىرلى كۇيىمەن تەربەگەن داۋلەسكەر كۇيشى, سايىپقىران سازگەردىڭ شىعارماشىلىعىن كەڭىنەن ناسيحاتتاۋدى ماقسات ەتكەن ءىس-شاراعا قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ كەڭەسشىسى مالىك وتارباەۆ, الماتى وبلىسىنىڭ اكىمى مارات سۇلتانعازيەۆ, نۇرعيسا تىلەنديەۆتىڭ قىزى ءدىنزۋحرا تىلەندى ارنايى قاتىستى. سونداي-اق ءوڭىردىڭ بارلىق اۋدان, قالا اكىمدىكتەرىنىڭ وكىلدەرى مەن ونەر جاناشىرلارى زالدان ورىن الدى. ونەرسۇيەر قاۋىمنىڭ نازارىنا ن.تىلەنديەۆتىڭ جەكە زاتتارىنان تۇراتىن كوشپەلى كورمە ۇسىنىلدى.
«ونەردى ۇلت جانىنا بالاعان حالقىمىز قاشاندا مادەنيەتتى ۇلىقتاپ, مادەني مۇراسىن كوزىنىڭ قاراشىعىنداي ساقتاعان. وزدەرىڭىز بىلەتىندەي, وتكەن جىلى قازاقتىڭ كلاسسيك جازۋشىسى بەردىبەك سوقپاقباەۆتىڭ 100 جىلدىعى جوعارى دەڭگەيدە اتاپ ءوتىلدى. ەندى مىنە, كەڭ دالانى كۇيىمەن كۇمبىرلەتكەن ۇلت پەرزەنتى نۇرعيسا اتاباي ۇلىنىڭ مەرەيتويىنا ارنالعان حالىقارالىق ءىس-شارالار تىزبەگى جوسپارلانىپ وتىر», دەگەن ءوڭىر باسشىسى الاتاۋدىڭ باۋرايىندا ومىرگە كەلگەن كومپوزيتوردىڭ ءومىر دەرەگىن ەل ەسىنە سالدى. سونداي-اق وبلىس اكىمى يۋنەسكو كولەمىندە اتالاتىن ونەر قايراتكەرىنىڭ ءجۇز جىلدىعى اياسىندا ىرگەسى جاڭادان قالانعان رۋحانيات وشاقتارىنا نۇرعيسا تىلەنديەۆ ەسىمى بەرىلەتىنىن ەرەكشە اتادى.
«بۇگىن قازاقستان حالقى ءۇشىن ايتۋلى وقيعا. نۇرعيسا تىلەنديەۆ – قازاق رۋحانياتىنىڭ جالاۋىن كوتەرگەن, قازاق كۇي ونەرىنىڭ, مۋزىكاسىنىڭ بەدەلىن, ابىرويىن اسقاقتاتقان قۇرمەتتى تۇلعا. ول ءبىر عانا مەكتەپتىڭ شىعارماشىلىعىن ارقالاعان جوق. ونىڭ تۇتاس شىعارماشىلىعىن قاراپ وتىرساق, سوناۋ قورقىتتان, اسانقايعىدان, كەربۇعىدان, بەرىسى قۇرمانعازى, تاتتىمبەت, دينا سياقتى كۇي ساڭلاقتارىنان باستاۋ الاتىن كۇي ونەرىن حح عاسىردا رەسپۋبليكا بويىنشا ۇلتتىق دەڭگەيگە كوتەرىپ, ءوزى دە ۇلتتىق تۇلعا رەتىندە قالىپتاستى. جانە دە ۇلتتىق ونەرىمىزدى بۇكىل الەمگە پاش ەتتى», دەگەن قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ كەڭەسشىسى مالىك وتارباەۆ بارشا جۇرتقا مەملەكەت باسشىسىنىڭ ىستىق ىقىلاسى مەن سالەمىن جەتكىزدى.
سالتاناتتى شارادا قر مادەنيەت جانە اقپارات ءمينيسترى ا.بالاەۆانىڭ قۇتتىقتاۋى كوپشىلىك نازارىنا ۇسىنىلدى.
ەلىمىزدىڭ جارىق جۇلدىزىنا اينالعان ونەر قايراتكەرى نۇرعيسا تىلەنديەۆتىڭ مەرەيتويىنا ارنالعان مۋزىكالى-پوەتيكالىق كەش بارىسىندا قر ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرلەرى مەيرامبەك بەسپاەۆ, تامارا اسار, ايگۇل قوسانوۆا, مادينا سادۋاقاسوۆا, قازاق ەستراداسىنىڭ جارىق جۇلدىزدارى ميراس پەن قۇرالاي, گۇلنۇر ورازىمبەتوۆا ونەر كورسەتتى.
سالتاناتتى كەشكە «التىناي» مەملەكەتتىك حالىق ءبيى ءانسامبلى, ءسۇيىنباي اتىنداعى الماتى وبلىستىق فيلارمونياسى, «ۇشقوڭىر» فولكلورلى-ەتنوگرافيالىق ءانسامبلىنىڭ ونەرپازدارى قاتىسىپ, ءان مەن كۇيدەن شاشۋ شاشتى.
ەسكە سالساق, كۇي قۇدىرەتىن ساناعا ءسىڭىرىپ, جۇرەككە جەتكىزگەن ايگىلى كۇيشى-كومپوزيتور, ديريجەر نۇرعيسا اتاباي ۇلى اسقاق الاتاۋدىڭ ساف اۋا, ءمولدىر بۇلاعىنان ءنار العان. حالىق قاھارمانى ىلە اۋدانىنىڭ شيلىكەمەر اۋىلىندا 1925 جىلدىڭ 1-ساۋىرىندە ومىرگە كەلگەن. قازىر بۇل اۋىل ءبىرتۋار ونەر تارلانىنىڭ, ياعني نۇرعيسا تىلەنديەۆتىڭ ەسىمىمەن اتالادى.
ۇلتتىق ونەر قورىنا مول مۇرا قالدىرعان اقيىق ونەر يەسىنىڭ شىعارماشىلىعىنا كەلەر بولساق, ول «التىن تاۋلار» وپەراسىنىڭ (ق.قوجامياروۆپەن بىرگە), «دوستىق جولىمەن» بالەتىنىڭ (ل.ستەپانوۆپەن بىرگە), «ورتەكە» بالەت-پوەماسىنىڭ, «مەنىڭ قازاقستانىم» كانتاتاسىنىڭ, وركەسترگە ارنالعان «پوەما», «اتا تولعاۋى», «اقساق قۇلان», «اققۋ», «ارمان», «ماحامبەت», «كوش كەرۋەن», پوەمالارى مەن «حالىق قۋانىشى», «قايرات», «جەڭىس سالتاناتى» اتتى كىرىسپەلەردىڭ, 400-گە تارتا ءان مەن رومانستىڭ اۆتورى. 50-دەن استام درامالىق قويىلىمعا, 19 كوركەم فيلمگە, 17 مۋلتيپليكاتسيالىق فيلمگە, 14 دەرەكتى-حرونيكالىق فيلمگە مۋزىكا جازدى. ماسەلەن, نۇرعيسا تىلەنديەۆ مۋزىكاسىن جازعان م.اۋەزوۆتىڭ, ش.ايتماتوۆتىڭ, ءا.تاجىباەۆتىڭ پەسالارى, سونداي-اق «قىز جىبەك», «قيلى كەزەڭ», «مەنىڭ اتىم قوجا», «قارلىعاشتىڭ قۇيرىعى نەگە ايىر؟», «اقساق قۇلان» فيلمدەرى ارقاشان قازاق ساحناسى مەن ەكران ونەرىنىڭ كلاسسيكاسىنا اينالعان.
الماتى وبلىسى
