ەڭبەك • 07 اقپان, 2025

كەن دە قازادى, جىر دا جازادى

160 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

كەنشى جىگىتتەردىڭ ىشىندە ءانشى دە, اقىن دا, سازگەر دە بار. شەتىنەن ونەرلى. ال وندىرىسكە كەلگەندە ەڭبەكتىڭ قاراتورىسىنا اينالىپ شىعا كەلەدى. جەر قويناۋىنان قۇت شىعارىپ, ەل ىرىسىن ەسەلەيتىن ولاردىڭ ماڭداي تەرى شىنىمەن قاستەرلى. سولاردىڭ ءبىرى – قاراعاندىلىق كەنشى ەرنات كەمالوۆ. ۇجىمىندا قادىرلى ەڭبەك وزاتى. سونداي-اق ونىڭ دا «ولەڭ-سوزگە بار تالاسى».

كەن دە قازادى, جىر دا جازادى

ەرنات سەيىتقازى ۇلى وندىرىس­تەگى ەڭبەك جولىن 2016 جىلى «قازاقمىس» كورپوراتسياسىنىڭ جەزقازعان بايىتۋ فابريكاسىندا باستاعان. ودان سوڭ ابىز كەن ورنىندا, قۇسمۇرىن-اقباستاۋ كەنىشىندە ەسەلى ەڭبەك ەتتى. قازىر «قازاقمىس» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگىنە قاراستى حادجيكونگان كارەرى گەولوگيا ءبولىمىنىڭ تاۋ-كەن جۇمىسشىسى. مۇندا ۆاحتالىق ادىسپەن ەڭبەك ەتىپ ءجۇر. جەتى كۇن كۇندىزگى, جەتى كۇن تۇنگى اۋىسىمدا جۇمىس ىستەيدى.

«وندىرىستەگى ۇدەرىس ساعات ءتىلى سياقتى ۇزدىكسىز توقتاماۋى كە­رەك. ەڭبەك اعىنى تىنىمسىز جالعا­سا بەرەدى. سوندىقتان جەتى قات جەر استىنداعى جۇمىسقا جوعا­رى جاۋاپكەرشىلىكپەن قارايمىز. اسىرەسە تەحنيكا قاۋىپسىزدىگىن ساقتاۋ وتە ماڭىزدى. بىرەۋىمىز قاتەلىك جىبەرىپ الساق, بارلى­عى بىردەي زارداپ شەگەدى», دەيدى ە.سەيىتقازى ۇلى.

ەڭبەكپەن جاستايىنان شىڭ­دال­عان ونىڭ قولىنان كوپ شارۋا كەلەدى. قۇرىلىسقا دا قۇمبىل. شارۋانىڭ قاي-قايسىسىنا بولسىن شيراق. ءوندىرىس سالاسىنا كەل­گەنىنشە ءتۇرلى جۇمىس ات­قار­دى. دەگەنمەن ءوزى وقىپ-توقى­عان ماماندىقپەن مىقتاپ شۇعىل­دانىپ, سودان بەرەكە تاپقىسى كەلدى. ءسويتىپ, ويلاعانى ورىندالىپ, ارمانى الدىنان قارسى جولىقتى.

وتباسىنا ماڭداي تەر, تابان اقىمەن تابىس اكەلىپ وتىرعان ازامات ءبىر قىز, قوس ۇلدىڭ اكەسى. بالالارىن دا جاستايىنان ۇيدەگى شارۋاعا جۇمساپ, ەڭبەككە باۋلىپ وتىرادى. «بىلگەندەرى ەرتەڭ وزدەرىنە جاقسى», دەيدى.

ەرنات جۇمىستان تىس, قولى قالت ەتكەن شاقتا ولەڭ جولدا­رىن قاعازعا تۇسىرەدى. شىعارما­شىلىعىن ەڭبەگىمەن ۇشتاستىرىپ, ولەڭ جولدارى ارقىلى ءومىردىڭ ءمان-ماڭىزىن جەتكىزىپ جۇرگەن قالام يەسى. ونىڭ ءار جازعان ولەڭى­نەن جان دۇنيەسىن جارىپ شىققان شىنايى تۋىندىنى اڭعارۋعا بولادى.

«بەكەم بول, كەنشى, ابايلا,

ءومىرىڭ قىمبات تالايعا.

باستاماس بۇرىن جۇمىستى,

قاۋىپسىز بە ەكەن, سونى ويلا!

قاعامىن بەلگە مەن قازىق,

تەرەڭگە ءتۇسىپ, كەن قازىپ,

جوسپارعا جەتپەي تىنىم جوق,

بەرەم دەپ ويلا ەلگە ازىق!», – دەگەن ولەڭ جولدارىنان كاسىبي كەنشى مەن سىرشىل اقىننىڭ جۇرەك ءسوزىنىڭ توعىسقانىن ۇعىناسىز. ءوندىرىستى دە, ءومىردى دە قاتار جىرلاپ جۇرگەن ەرنات ەش ۋاقىت قالامىن سۋىتقان ەمەس. ارىپتەستەرى ءبىر ۋاقىت دەمالىپ وتىرعاندا ولەڭ وقىپ بەرۋگە قولقا سالادى. سوندا ەرنات وسى ءبىر جىردى تەبىرەنىپ تۇرىپ, وقىپ بەرەدى. ءتىپتى قاسىندا جۇرگەن ەكى-ءۇش كەنشى جاتتاپ الىپتى. ءسوي­تىپ, قارا جۇمىستان قاجىعان جىگىتتەر­دىڭ ەڭسەسىن قايتا تىكتەپ, رۋحىن وياتادى. ودان كەيىن اۋىلىنا, جاقىندارىنا جازعان ولەڭ­دەرىن جولدايدى. وسىلايشا, كاسىبي كەن­شى جەراستىندا كەن قازىپ قانا قويماي, جەلپىنىپ جىر وقىپ تا ءجۇر.

ەڭبەكتىڭ قاراتورىسى بولعان ەرنات مادەنيەتكە ءتىپتى جاقىن. كەنشىلەر قالاسىندا وتەتىن ادەبي, شىعارماشىلىق كەش, كونتسەرتتەردىڭ قاشاندا بەل ورتاسىندا جۇرەدى. ونەردى وتە قاتتى باعالايدى.

«كۇنبە-كۇن ادام كوزىنە ىلىگە بەرمەيتىن, قارا نار عانا تارتاتىن قاجىرلى جۇمىستى تاق تۇرىپ اتقارىپ جۇرگەن كەنشىلەر قاۋىمىنا قۇرمەتپەن قاراپ, بيىلعى جىلدى جۇمىسشى ما­مان­دىقتارى جىلى دەپ جاريا­­لاعان مەملەكەت باسشىسى­نىڭ باع­دارى كوپ جايدان حابار بە­رەدى. ءومىرىمنىڭ ءمانىن دە, بارىن دا وندىرىستەن تاپتىم. ولەڭىمدى دە ولتىرمەدىم. ەلەنسە, ەڭبەك ادامى ەلەنسىن. قاي جەردە دە ولاردىڭ تىنىمسىز تىرلىگى لايىق­تى باعاسىن الىپ, جۇرگەن-تۇرعانى ەلگە ۇلگى بولسا, كەيىنگى جاستارىمىز دا ەڭبەككە دەگەن كوزقاراسىن تۇزەتە تۇسەدى», دەيدى ەرنات.

 

قاراعاندى وبلىسى 

سوڭعى جاڭالىقتار