وتىرىستى اشقان سەنات توراعاسى, الدىمەن, پالاتانىڭ جانە جەكە ءوز اتىنان ماڭعىستاۋ وبلىسىندا بولعان ۇشاق اپاتىنان قازا تاپقانداردىڭ وتباسىلارى مەن جاقىندارىنا كوڭىل ايتتى. ماۋلەن اشىمباەۆ توتەنشە جاعدايعا بايلانىستى مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ تاپسىرماسىمەن مەملەكەتتىك كوميسسيا قۇرىلىپ, قۇتقارۋ وپەراتسياسى اياسىندا جەدەل قاجەتتى شارالار قابىلدانعانىن, سونداي-اق زارداپ شەككەندەرگە ءتيىستى كومەك كورسەتىلىپ جاتقانىن تىلگە تيەك ەتتى.
سەنات وتىرىسىندا دەپۋتاتتار «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرىنە مەملەكەتتىك قىزمەت ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» زاڭدى قاراپ, ماقۇلدادى. تالقىلاۋ كەزىندە ايتىلعانداي, زاڭ تارتىپتىك, اكىمشىلىك جانە قىلمىستىق جاۋاپكەرشىلىك شارالارىنان تۋىندايتىن مەملەكەتتىك قىزمەتكە كىرۋدى شەكتەۋ مەرزىمدەرىن, ولاردىڭ سالدارلارىنىڭ مولشەرلەستىگىن ايقىنداۋ, سونداي-اق قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى مەن قارۋلى كۇشتەردەگى باسشى لاۋازىمداردى ىرىكتەۋدى جەتىلدىرۋ, ولاردى جاساقتاۋ ساپاسىن ارتتىرۋ, ارناۋلى, اسكەري اتاعىن نەمەسە جوعارى باسشى قۇرام مەن باسقالارىنىڭ سىنىپتىق شەنىن تومەندەتۋ تۇرىندە تارتىپتىك جازا قولدانۋ ءتارتىبىن رەتتەۋدى جانە تاعى باسقا ەرەجەلەردى ايقىندايدى.
سونىمەن قاتار دەپۋتاتتار «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق تۋرالى كودەكسىنە وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» زاڭدى ەكى وقىلىمدا قاراپ, ماقۇلدادى. زاڭ نورمالارىنا سايكەس «قوعامدىق جۇمىستار» تۇرىندەگى اكىمشىلىك جازا ەنگىزىلەدى. سونداي-اق قۇجات اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق تۋرالى ىستەردى قاراۋعا جانە اكىمشىلىك جازا قولدانۋعا قۇقىعى بار لاۋازىمدى ادامدار شەڭبەرىن كەڭەيتۋدى كوزدەيدى. ءىس قىسقارتىلعان ءىس جۇرگىزۋ تارتىبىمەن جۇزەگە اسىرىلاتىن جاعدايلاردا جاڭادان اشىلعان ءمان-جايلار بويىنشا ىستەردى قايتا قاراۋ ءتارتىبى دە ايقىندالعان. جالپى, زاڭ ازاماتتاردىڭ قۇقىقتارى مەن بوستاندىقتارىن قورعاۋدى قامتاماسىز ەتۋگە, اكىمشىلىك-دەليكتىلىك زاڭنامانى جەتىلدىرۋگە جانە وڭتايلاندىرۋعا, سونداي-اق قۇقىق قولدانۋ تاجىريبەسىندە انىقتالعان قۇقىقتىق ولقىلىقتار مەن قايشىلىقتاردى جويۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
پالاتا وتىرىسىندا سەناتورلار وزدەرىنىڭ دەپۋتاتتىق ساۋالدارىن دا جولدادى. اندرەي لۋكين شەكارالىق وتكىزۋ بەكەتتەرىندەگى ينفراقۇرىلىمدىق ماسەلەلەرگە نازار اۋداردى. سەناتور وسى باعىتتا بىرقاتار شەشىم ۇسىندى. ونىڭ ىشىندە جۇك كولىگى ءۇشىن سەرۆيستىك كۇتۋ ايماقتارىن قۇرۋ, شەكارا ماڭىنداعى تەمىرجول ستانسالارىن جاڭارتۋ سياقتى شارالار بار.
«جۇك كولىكتەرىنىڭ جۇرگىزۋشىلەر دەمالاتىن, كجو مەن جانارماي قۇيۋ ستانسالارى قىزمەتىن پايدالانا الاتىن كۇتۋ ايماقتارىن سالۋ اسا ماڭىزدى. سونداي-اق وتكىزۋ جانە شەكارا بەكەتتەرىن قايتا جاڭارتۋ جۇمىستارىن جەدەلدەتۋ ءۇشىن ۇكىمەت جەكە قاۋلى قابىلداۋى قاجەت. وعان قوسا «قتج» اق-مەن بىرلەسە وتىرىپ, شەكارالىق اۋداندارداعى تەمىرجول ستانسالارىنىڭ ينفراقۇرىلىمىن جاڭعىرتۋدى باستاۋ كەرەك. سونىمەن قاتار بارلىق شەكارا زاستاۆاسىنىڭ قۇرىلىسىن اياقتاپ, شەكاراشىلار تۇراتىن مەكەنجايدى جاقسارتۋ مەن شەكارالىق باقىلاۋ بولىمشەلەرىندەگى قىزمەتكەرلەر سانىن كوبەيتۋ قاجەت. قازىرگى زامانعى وتكىزۋ بەكەتتەرى ەلىمىزدىڭ كولىك-لوگيستيكالىق جۇيەسىنىڭ اجىراماس بولىگىنە اينالۋعا ءتيىس جانە شەكاراداعى باقىلاۋعا قاتىسۋشىلاردىڭ بارىنە قاۋىپسىزدىك پەن ىڭعايلىلىق قامتاماسىز ەتىلۋى كەرەك», دەدى دەپۋتات.
سەناتور عالياسقار سارىباەۆ عارىش سالاسىنىڭ نەگىزگى ماسەلەلەرىنە توقتالدى. دەپۋتاتتىڭ ايتۋىنشا, «بايتەرەك» جوباسىن ىسكە اسىرۋعا ەرەكشە كوڭىل بولگەن ءجون. باستى پروبلەمالاردىڭ ءبىرى «سويۋز-5» ەكولوگيالىق تازا زىمىران تاسىعىشىن ۇشىرۋعا بايلانىستى «بايتەرەك» جوباسىن ىسكە اسىرۋدىڭ كەشىگۋى بولىپ وتىر. جوبا قايتا جاڭارتىلعان, مەملەكەتتىك بيۋدجەتتەن قارجى قارالعان, بىراق بايقوڭىرعا زىمىران جەتكىزۋ مەرزىمى 2025 جىلدىڭ سوڭىنا اۋىستىرىلدى. سەناتور مەرزىمنىڭ اۋىسۋى 2025 جىلعى جەلتوقسانعا جوسپارلانعان العاشقى ۇشۋ سىناعىن وتكىزۋگە قاۋىپ توندىرەتىنىن جەتكىزدى.
«2029 جىلى «KazSat-3» سپۋتنيگىن كەڭ اۋقىمدى «KazSat-3R» عارىشتىق بايلانىس جۇيەسىنە اۋىستىرۋ قاراستىرىلعان. قاراجاتتىڭ از مولشەردە ءبولىنۋى «KazSat-3R» جوباسىنىڭ تولىق مەرزىمىندە ورىندالماۋىنا اكەلەدى. وسىعان وراي, زاڭدى تۇلعانىڭ جارعىلىق كاپيتالىن ۇلعايتۋ ارقىلى رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن قارجىلاندىرۋعا مەملەكەتتىك قولداۋ كەرەك. بۇل سالادا كادرلاردى ساقتاپ قالۋ ءۇشىن سيرەك كەزدەسەتىن مامانداردىڭ حالىقارالىق جوبالارعا قاتىسۋىنا, وقۋىنا, ءبىلىمىن ارتتىرۋىنا كومەك بەرۋدى, قارجىلىق قولداۋدى, ەڭبەك جاعدايلارىن جاقسارتۋدى تالاپ ەتەدى», دەدى ع.سارىباەۆ.
سەناتور نۋريا نيازوۆا «مەدەۋ» مۇز ايدىنىنىڭ سپورتتىق داڭقىن قايتا جانداندىرۋ جونىندە باستاما كوتەردى.
«مەدەۋ» رەكوردتار ارەناسى عانا ەمەس, سونىمەن قاتار قازاقستانداعى دوپتى حوككەيدى دامىتاتىن ماڭىزدى مەكەن بولا الادى جانە ەلىمىزدىڭ وسى سپورت تۇرىندەگى دارەجە-دەڭگەيىن نىعايتا تۇسەدى. مۇزداعى شوۋ مەن مۇز سپيدۆەيى بويىنشا الەم چەمپيوناتىن ۇيىمداستىرۋ حالىقارالىق قوعامداستىقتىڭ نازارىن اۋدارۋمەن قاتار, ەلىمىزدىڭ تۋريزم سالاسى بويىنشا تارتىمدىلىعىن ارتتىرا تۇسەدى. «مەدەۋدىڭ» الەمدىك سپورت ارەناسىنا ورالۋى جاڭا رەكوردتارعا جول اشادى جانە الەمدىك سپورت كارتاسىنداعى قازاقستاننىڭ كەلبەتىن ايشىقتاي تۇسەدى», دەدى دەپۋتات.
جانبولات جورگەنباەۆتىڭ ايتۋىنشا, ۇكىمەت الماتى وبلىسىنداعى الاتاۋ قالاسىنىڭ قۇرىلىسىنا مەملەكەتتىك قولداۋدى ارتتىرۋعا جانە قولعا الىنعان جوبالاردى ىسكە اسىرۋعا 2025 جىلعا ارنالعان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن قاراجات بولۋگە ءتيىس.
سونداي-اق بيبىگۇل جەكسەنباي ءماسليحاتتاردى تسيفرلاندىرۋ ساپاسىنا بايلانىستى ماسەلەلەردى كوتەردى. وسىعان بايلانىستى سەناتور جاعدايدى جاقسارتۋعا, قىزمەتتەردى الۋ ۇدەرىسىن اۆتوماتتاندىرۋ ارقىلى حالىقتىڭ قاجەتتى اقپاراتقا جەدەل قول جەتكىزۋىن قامتاماسىز ەتۋگە قاتىستى ۇسىنىستارىن جەتكىزدى. سەناتور «e-Maslikhat» اتتى بىرىڭعاي تسيفرلىق پلاتفورمانى ازىرلەۋدى ۇسىندى. بۇل جۇيە قۇجات اينالىمىن اۆتوماتتاندىرۋ, دەپۋتاتتىق ساۋالداردى ەسەپكە الۋ, ەسەپتەردى جاريالاۋ جانە ازاماتتارمەن ءوزارا ينتەراكتيۆتى ءىس-قيمىل جاساۋ قۇرالدارىن قامتۋعا ءتيىس.