سۋرەتتى تۇسىرگەن – ەرلان ومار, «EQ»
1997 جىلى 20 قازاندا پرەزيدەنت اقمولانى رەسپۋبليكانىڭ استاناسى دەپ جاريالاۋ تۋرالى جارلىققا قول قويدى. 8 قاراشادا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتىك رامىزدەرىنىڭ ەتالوندارى – تۋ, ەلتاڭبا جانە پرەزيدەنت بايراعى اقمولاعا سالتاناتتى تۇردە اكەلىندى. ال 10 جەلتوقساندا ەل استاناسى الماتىدان اقمولاعا رەسمي كوشتى. ءسويتىپ, 1999 جىلى «ەگەمەن قازاقستان» گازەتىنىڭ رەداكتسياسى دا جاڭا ەلورداعا قونىس اۋداردى. باسىلىمعا ۇكىمەت شەشىمىمەن اقمولا وبلىسى تسەلينوگراد اۋدانى اكىمدىگىنىڭ ەكى قاباتتى عيماراتى بەرىلدى. 1954 جىلى سالىنعان نىسانعا كۇردەلى جوندەۋ جۇرگىزىلدى. بىراق عيمارات ابدەن ەسكى ەدى. سوندىقتان ونى تولىق جاڭعىرتۋ جاساۋ كەرەك بولدى. وسى جۇمىستاردىڭ باسى-قاسىندا جۇرگەن, سول جىلدارى «ەگەمەن قازاقستان» اق ۆيتسە-پرەزيدەنتى, كەيىن پرەزيدەنتى بولعان ەركىن قىدىر رەداكتسياعا جاڭادان باسقا عيمارات سالۋ قاجەت بولعانىن ايتادى.
«اكتسيونەرلىك قوعامعا اينالعاندىقتان ءبىزدىڭ جارعىلىق قورىمىزدى كوبەيتۋ ءۇشىن مينيسترلىك 130 ملن تەڭگە قارجى ءبولدى. ەگىزدىڭ سىڭارىنداي كورشى باسىلىم «كازپراۆدا» ءدال وسىنداي قارجىعا جاڭا كولىك ساتىپ الدى. ال ءبىزدى كولىكتەن بۇرىن كەڭسە عيماراتى قيناپ ءجۇر ەدى. سەبەبى ءبىز استاناعا كوشىپ كەلگەندە بەرىلگەن بۇرىنعى اۋدان اكىمدىگىنىڭ ەكى قاباتتى عيماراتى ەسكى بولاتىن, كۇردەلى جوندەۋدەن وتسە دە توبەسىنىڭ سىلاعى ءتۇسىپ, ال جاۋاپتى حاتشى وتىراتىن بولمەدەگى جىرىقتان دالا كورىنەتىن. سونىمەن نە كەرەك, قالالىق ارحيتەكتۋرا جانە قۇرىلىس باسقارماسىنا بارىپ كەڭسە عيماراتىن كۇردەلى جوندەۋدەن وتكىزۋگە رۇقسات سۇرادىق. ءبولىم مەڭگەرۋشىسى تاجىريبەلى, كەكسە ايەل ەكەن بىزگە تاڭىرقاي قاراپ:
– كۇردەلى جوندەۋىڭىز نە, ونى سىرىپ تاستاۋ كەرەك. 1954 جىلى سالىنعان عوي, – دەدى بىزگە. سودان جاڭا عيمارات سالماساق بولمايتىنىنا كوزىمىز جەتتى.
قارجى از, بىراق تاۋەكەل دەپ باستاپ كەتتىك. قوعام پرەزيدەنتى ساۋىتبەك ابدراحمانوۆ مەملەكەت باسشىسىنا حات جازدى, پرەمەر-مينيسترگە كىردى, پارلامەنت دەپۋتاتتارىمەن سويلەستى, قىسقاسى 8 قاباتتى عيمارات پەن 4 قاباتتى جاتاقحاناعا جەتەتىن قارجى تابىلدى», دەدى ول.
الايدا قۇرىلىس جۇمىستارىن جۇرگىزۋ وڭاي ەمەس. الدىمەن ونىڭ قۇجاتتارىن دايىنداۋ قاجەت. ول ءۇشىن قانشاما لاۋازىمدى تۇلعانىڭ تابالدىرىعىن توزدىراسىز. وعان ءتوزىم كەرەك. وسىنداي قيىندىققا قاراماستان باس باسىلىم باسشىلىعى وزدەرىنە ۇلكەن جاۋاپكەرشىلىك جۇكتەپ, ەل يگىلىگىنە تاتيتىن اۋقىمدى ءىستى باستاپ كەتتى. باس كەڭسە عيماراتىن سالۋعا تەندەر جاريالاندى. ونى بۇعان دەيىن قالادا ءبىراز كورنەكى قۇرىلىس نىساندارىن سالعان «ميراسسترويسەرۆيس» حولدينگى جەڭىپ الدى. ونىڭ باسشىسى – ميراسبەك حاكىمجانوۆ. ەركىن ساعىندىق ۇلىنىڭ ايتۋىنشا, حولدينگ باسشىسى كىسىلىگى مول ازامات بولىپتى.
«قۇرىلىس جۇمىسى جاقسى باستالدى. بىراق ءبىر جىلدان كەيىن ميراسبەك اعامىز قايتىس بولدى. شىنىمىزدى ايتساق, نە ىستەرىمىزدى بىلمەدىك. بىراق ول كىسىنىڭ وتباسى ادامگەرشىلىك تانىتتى. ەگەر: «بىزدە وسىنداي جاعداي بولدى, سىزدەرمەن كەلىسىم جاساعان ادام ومىردە جوق», دەپ قۇرىلىس جۇمىسىنان باس تارتسا, نە ىستەر ەدىك؟ اعامىزدىڭ زايىبى ەر ازاماتقا ءتان مىنەز كورسەتتى. قۇرىلىستى ءوز جاۋاپكەرشىلىگىنە الىپ, سوڭىنا دەيىن جەتكىزدى. ءبىز سوعان قاتتى ريزا بولدىق», دەدى.
سونىمەن, «ەگەمەن قازاقستاننىڭ» كەڭسە عيماراتى مەن 9 سەكتسيالى جاتاقحانا قۇرىلىسى گازەتتىڭ 90 جىلدىعى قارساڭىندا تولىق اياقتالىپ, پايدالانۋعا بەرىلدى. باسىلىمنىڭ توقسان جىلدىق مەرەيتويىمەن تۇسپا-تۇس كەلگەن جاڭا عيماراتتىڭ اشىلۋىنا گازەت ارداگەرلەرىمەن بىرگە پرەزيدەنتتىڭ ءوزى كەلىپ قاتىستى.
سونداي-اق رەداكتسيا ىرگەسىنەن «ەگەمەن قازاقستان» 9 قاباتتى تۇرعىن ءۇي كەشەنى بوي كوتەردى. ونى دا «ميراسسترويسەرۆيس» حولدينگى سالدى. وسى ءۇش عيمارات جوباسىن بەلگىلى ساۋلەتشى, مەملەكەتتىك ەلتاڭبا اۆتورلارىنىڭ ءبىرى جانداربەك مالىبەك جاسادى. ال 2015 جىلى جەلتوقساندا 5 قاباتتى, 15 سەكتسيادان تۇراتىن جاڭا جاتاقحانا عيماراتى بەرىلدى. وسىلاي گازەت قىزمەتكەرلەرىنىڭ ءبارى باسپانامەن تولىق قامتىلدى. بۇدان بۇرىن «جاستار» شاعىن اۋدانىنان گازەت قىزمەتكەرلەرىنە ارناپ, ءبىر كىرەبەرىستى بەس قاباتتى تۇرعىن ءۇي سالىنعان ەدى.
قازىر «Egemen Qazaqstan» رەداكتسياسىنىڭ باس كەڭسەسى ورنالاسقان اۋماق – ۇلكەن ارحيتەكتۋرالىق ءانسامبلدى قۇرايدى. قۇددى جەكە قالاشىق. تىڭ يگەرۋ كەزدەرىندە سالعان ەكى قاباتتى ۇيلەردىڭ ورنىنا اسەم, بيىك ۇيلەر تۇسكەن. بۇرىنعى م.لومونوسوۆ اتىنداعى كوشە «ەگەمەن قازاقستان» گازەتى» كوشەسى دەپ اتالدى. ول اباي داڭعىلى بويىنداعى «قالامگەرلەر» اللەياسىنا جالعاسادى. وندا الاش ارداقتىلارى – ءاليحان بوكەيحان, مىرجاقىپ دۋلات ۇلى, احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ ەسكەرتكىشى قويىلدى. سونىمەن قاتار ۇلت رۋحانياتىنىڭ دامۋىنا زور ۇلەس قوسقان ساكەن سەيفۋللين, بەيىمبەت مايلين, ءىلياس جانسۇگىروۆتىڭ دە ەسكەرتكىشى بوي كوتەردى. بۇل ەڭسەلى ەسكەرتكىشتەر اللەياعا ايرىقشا كورىك بەرىپ تۇر. مۇندا جازۋشىلار وداعىنىڭ استانا قالالىق فيليالى مەن قالا اكىمدىگىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن ءتۇرلى مادەني ءىس-شارا, جاس اقىنداردىڭ پوەزيا كەشتەرى وتەدى. بىلتىر رەداكتسيا عيماراتى الدىنان «جۋرناليستەر اللەياسى» اشىلدى. بۇگىندە بۇل اللەيا قالا تۇرعىندارى ءجيى سەرۋەندەيتىن ورىنعا اينالدى.
ءبىر سوزبەن ايتقاندا, «Egemen Qazaqstan» گازەتىنىڭ باس عيماراتى جان-جاعىنا ساۋلە شاشىپ تۇرعانداي اسەر بەرەدى.
