سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ءىس-قيمىل اگەنتتىگىنىڭ وڭىرلىك دەپارتامەنتى ەرىكتىلەرمەن بىرگە بيۋدجەت قاراجاتىنا باقىلاۋ جۇرگىزىپ كەلەدى. جىل باسىنان پاۆلودار وبلىسىندا ءتيىمسىز ماقساتتا جۇمسالماق بولعان 2,6 ملرد تەڭگە ساقتالىپ قالدى. دەپارتامەنتتىڭ قوعامدىق باستامالارىنا قولۇشىن بەرىپ وتىرعان 90-نان اسا ادام بار. ەرىكتىلەردىڭ قاتارىنا كەز كەلگەن ادام كىرە الادى.
– ءبىز ەرىكتىلەرگە مەملەكەتتىك ساتىپ الۋلاردىڭ بىرىڭعاي جۇيەسىمەن قالاي جۇمىس ىستەۋ كەرەكتىگىن ۇيرەتەمىز. ودان ءارى ەرىكتىلەر ءوز بەتتەرىمەن كونكۋرستارعا مونيتورينگ جۇرگىزىپ, باعا نەگىزسىز كوتەرىلگەن جاعدايدا بىزگە حابار تۇسىرەدى. ال دەپارتامەنت ءوز كەزەگىندە ءتيىستى ورگاندارعا ساتىپ الۋدى ۇيىمداستىرۋشىلار تۋرالى حات جونەلتەدى. تەك ەرىكتىلەردىڭ كۇش-جىگەرىنىڭ ناتيجەسىندە, 308 ملن تەڭگە بيۋدجەت قاراجاتىنىڭ نەگىزسىز جۇمسالۋىنىڭ الدىن الدىق, – دەيدى سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ءىس-قيمىل اگەنتتىگىنىڭ پاۆلودار وبلىسى بويىنشا دەپارتامەنتىنىڭ باسشىسى مەدەت امرالينوۆ.
ماسەلەن, پاۆلودارداعى اۋەجاي ارنايى تەحنيكا ساتىپ الۋعا مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ كونكۋرسىن جاريالاعان. مەملەكەتتىك ساتىپ الۋلار پورتالىندا كورسەتىلگەن باعانى ەرىكتىلەر نەگىزسىز وسىرىلگەن دەگەن قورىتىندىعا كەلىپتى. ناتيجەسىندە, بۇل ساتىپ الۋلاردان 40 ملن تەڭگەدەي ۇنەمدەلگەن.
ال قارجىلىق مونيتورينگ اگەنتتىگى پاۆلودار وبلىسىنىڭ مەكتەپكە دەيىنگى مەكەمەلەرىندە الەۋمەتتىك ماڭىزعا يە تاۋارلاردىڭ باعاسىن نەگىزسىز قىمباتتاتۋ فاكتىلەرىنىڭ جولىن كەستى. جۇرگىزىلگەن مونيتورينگ بارىسىندا وڭىردەگى 158 مەكتەپكە دەيىنگى مەكەمەنىڭ 108-ىنە ءبىر جشس نەگىزگى جەتكىزۋشى بولعانى انىقتالدى. الگى مەكەمەلەرگە ازىق ونىمدەرى ادەتتەگى باعادان 300 پايىز قىمباتقا جەتكىزىلىپ تۇرعان.
– مەكتەپكە دەيىنگى مەكەمەلەرمەن (بالاباقشالارمەن) جاسالعان شارتتاردا ءوندىرۋشى زاۋىتىنان العان باعادان الەۋمەتتىك ماڭىزعا يە تاۋارلاردىڭ ء(امات) تۇپكىلىكتى تۇتىنۋشىسىنا دەيىنگى باعا ايىرماشىلىعى كەلەسىدەي بولعان: كۇنباعىس مايى – 286 پايىز ۇستەماقىمەن (453 تگ/ل-دەن 1 300 تگ/ل دەيىن), قاراقۇمىق جارماسى – 150 پايىز (240 تگ/كگ-نان 600 تگ/كگ دەيىن), قانت – 93 پايىز (325 تگ/كگ-نان 630 تگ/كگ دەيىن), تاۋىق جۇمىرتقاسى – 79 پايىز (430 تگ/وند-تان 770 تگ/وند دەيىن), تۇز – 66 پايىز (60 تگ/كگ-نان 100 تگ/كگ دەيىن), كۇرىش – 36 پايىز (490 تگ/كگ-نان 670 تگ/كگ دەيىن), سارى ماي – 22 پايىز (2075 تگ/كگ-نان 2550 تگ/كگ دەيىن). اگەنتتىك قابىلداعان شارالاردىڭ ناتيجەسىندە اتالعان سەرىكتەستىك اكىمشىلىك جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلىپ, جەتكىزۋشىمەن جاسالعان شارتتار كۇشىن جويدى. قازىرگى ۋاقىتتا مەكتەپكە دەيىنگى مەكەمەلەردە ءامات جەتكىزۋ شارتتارى قايتا قارالىپ, جاڭا كەلىسىمشارتتار جاساسۋ ماسەلەسى قارالىپ جاتىر. وسىلايشا ۇنەمدەلگەن قاراجات سوماسى 30 ملن تەڭگەنى قۇرادى, – دەپ حابارلادى قارجىلىق مونيتورينگ اگەنتتىگى.
ءامات تاۋارلارىنا باعا بەلگىلەۋدىڭ دەلدالدىق سحەمالارىن تەرگەۋ جونىندەگى وڭىرلىك كوميسسيالار شەڭبەرىندە اگەنتتىك بيۋدجەتتىك ۇيىمدارعا جەتكىزىلەتىن ازىق-ت ۇلىك باعاسىنا جۇيەلى تۇردە مونيتورينگ جۇرگىزىپ وتىر.
بۇعان قوسا جاقىندا پاۆلودارداعى ءتۇستى مەتاللۋرگيا كوللەدجىنىڭ بۇرىنعى باسشىسى قىزمەت بابىن پايدالانىپ بيۋدجەتكە جالپى سوماسى 130 ملن تەڭگە ماتەريالدىق شىعىن كەلتىرگەنى انىقتالدى. ول 2013-2023 جىلدار ارالىعىندا ءتۇستى مەتاللۋرگيا جوعارى كوللەدجىنىڭ باسشىسى قىزمەتىندە ءجۇرىپ, قازىنادان قىپ سۋىرعان. ياعني جالعان قىزمەتكەرلەردىڭ ەسەپشوتىنا اي سايىن بەلگىلى كولەمدە جالاقى تولەمدەرىن جۇرگىزىپ, ونى ءوزى يەمدەنىپ كەلگەن. ادەيى بۇرمالانعان مالىمەتتەرى بار جۇمىس ۋاقىتىن ەسەپكە الۋ پاراقتارىنا قول قويعان. سوت ونىڭ بارلىق اقشالاي قاراجاتتارىن تاركىلەپ, 7 جىلعا باس بوستاندىعىنان ايىردى.
پاۆلودار وبلىسى